توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

در اين بخش مي‌توانيد در موارد متفرقه در مورد جنگ افزار به بحث بپردازيد

مدیران انجمن: شوراي نظارت, مديران هوافضا

ارسال پست
Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Sami 1993 » چهار شنبه 26 مرداد 1390, 1:52 am

انجمن جنگ افزار centralclubs به نقل از :

تصویر

گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران/1
انواع دشکا و شیلکا در جعبه ابزار پدافند هوایی ایران
دشکا یا به صورت عامیانه دوشکا برای اغلب کسانی که خاطرات سال های جنگ تحمیلی را مطالعه می کنند و همه علاقمندان به سلاح نامی آشناست. سابقه این تیربار بی رحم به جنگ جهانی دوم برمی گردد. نمونه های اصلاح شده از آن در جنگ 8 ساله تحمیلی عراق با ایران از سوی دو طرف مورد استفاده قرار گرفت.

 
به گزارش گروه دفاع و امنیت مشرق، پدافند هوایی وظیفه محافظت از منابع و ثروتها و دارایی های زمینی و دریایی را در مقابل حملات هوایی بر عهده دارد. در این حملات مهمات از نقطه ای حمل شده و روی تانک ها، کامیونها، جاده ها، فرودگاه ها، نفرات، کارخانه ها و کشتی ها و هرچیزی که توان نیروهای نظامی را در ادامه نبرد تضمین کند، فروریخته می شود.
هواپیماهای سرنشین دار، موشک های هوا به سطح و سطح به سطح انواع مختلف تهدیدات هوایی هستند و در مقابل آنها انواع سامانه های پدافند هوایی توپخانه ای و موشکی به کار گرفته می شوند.
موشک ها و گلوله های توپ به منظور انهدام تهدیدات به سمت آنها پرتاب می شوند و آنها را با برخورد گلوله یا ترکش های انفجاری و یا مواجهه با شوک فشار بالای گذرا نابود می کنند. در واقع برای انهدام هدف سه روش وجود دارد: موشک های سطح به هوا یا گلوله ها مستقیماً به هدف اصابت کنند، ترکش های پرتاب شده از سرجنگی که توسط موشک یا گلوله به نزدیکی هدف آورده شده است به آن اصابت کند، فضار ناشی از سرجنگی های موج زا به بدنه هدف اعمال شود. در نتیجه هر یک از این روش ها سطوح انهدام هدف رقم خواهد خورد که شامل فروپاشی بلادرنگ، خارج شدن از کنترل پس از مدتی، لغو مأموریت و بازگشت به پایگاه است.   
انواع اهداف و تهدیدات هوایی

هواپیماهای جنگنده، موشک های هوابه سطح بخصوص موشک های کروز و دورایستا، هواگردهای بدون سرنشین، بالگردها، موشک های سطح به سطح شامل کروز، بالستیک تاکتیکی کوتاه برد، میانبرد و دوربرد(که هر یک ویژگی های پروازی متفاوتی دارند) و هواپیماهای بمب افکن، آواکس، سوخت رسان و ترابری را باید از دسته های مختلف اهداف هوایی نام برد که برای مقابله با آنها سامانه های پدافند هوایی مختلفی نیز طراحی و ساخته شده است.    مقابله با تهدیدات    کردن و شناسایی اهداف(آشکارسازی): معمولاً این فرایند با سامانه های دیده بانی از قبیل رادار، حسگر های مادون قرمز، سامانه های جستجوی اپتیکی(مرئی)، سامانه های تشخیص دوست از دشمن( IFF) و سامانه های حمایتی الکترونیک( ESM ) ارتباط دارد. برای یافتن و شناسایی تهدیدات چهار مرحله باید اجرا شود: جستجو، آشکارسازی و دستیابی، تعقیب غیر دقیق و شناسایی    حسگرها و سامانه های سلاح(کنترل): هنگامی که علائم بر دشمن بودن هدف دلالت کنند و اگر سامانه دفاعی تصمیم گرفت وارد درگیری شود مراحل مختلفی باید اجرا شود. یک حسگر رهگیری و یک سلاح باید به هدف اختصاص داده شود. علائم حسگر غیر دقیق رهگیری باید به حسگر دقیق رهگیری ارسال شود. رهگیر باید علائم را آشکار کرده و هدف را تعقیب کند و نهایتاً سلاح انتخاب شده را نشانه روی کند. تخصیص سلاح و حسگر رهگیری، رهگیری دقیق، کنترل آتش و هدفگیری سلاح در این مرحله به انجام می رسد.
درگیری با اهداف: در این مرحله ضربه وارد کردن به اهداف و ارزیابی میزان تخریب اهداف هوایی مدنظر است و بدین ترتیب حلقه عملکردی پدافند هوایی بسته می شود. پرتاب یا شلیک سلاح، هدایت آن، آشکار سازی هدف توسط فیوز و انفجار و تشخیص انهدام هدف به عنوان نتیجه کار در این مرحله صورت می پذیرد.   
انواع سامانه های دفاع هوایی
  
به طور کلی تقسیم بندی مرسوم برای این سامانه ها بر اساس برد و ارتفاع قابل تأثیر به انجام رسیده که شامل کوتاه برد، میانبرد، دوربرد و بعضاً رده سامانه های پدافند هوایی راهبردی(استراتژیک) می شود.
سامانه های پدافند هوایی توپخانه ای (AAA: Anti Aircraft Artillary ) به عنوان عمومی ترین نمونه در دسته سامانه های پدافند هوایی کوتاه برد تعدادی گلوله توپ را به سمت اهداف هوایی شلیک می کنند. این سامانه ها معمولاً در بخش های دفاعی هم در دریا و هم در خشکی به عنوان دفاع نهایی استفاده شده و برای بردهای کمتر از چهار کیلومتر در برابر اهدافی با زوایای عرضی پایین و شتاب کم بسیار مؤثرند. این سلاح ها در بردهای کمتر از یک کیلومتر می توانند کاملاً کشنده باشند. در واقع نزدیک ترین حلقه دفاعی مستقر در اطراف هدف و آخرین حلقه برای دفاع از آن سامانه های کوتاه برد توپخانه ای هستند.
شاید در وهله اول به نظر برسد به علت محدودیت برد، سامانه های توپخانه ای ابزاری بیهوده باشند. با این وجود، بسیاری از موشکهای هدایت شونده دارای یک کمینه برد هستند که در آن محدوده به علت تأخیر زمان مسلح شدن فیوز و نیاز به رسیدن موشک به سرعت کافی برای ایجاد شدن نیروهای آیرودینامیکی روی سطوح و در نتیجه امکان کنترل آیرودینامیکی، غیر مؤثر هستند. موشک های سطح به هوا همچنین در برابر اهدافی که در ارتفاع پایین پرواز می کنند تا حدی دچار مشکل هستند. توپهای ضد هوایی این فضای خالی را که موشک در آن مؤثر نیست می توانند پر کنند.
به علاوه توپهای ضدهوایی تک مأموریتی و مهمات آن در مقایسه با موشک های هدایت شونده سطح به هوا ارزان تر هستند. در نتیجه در مقایسه با موشک های هدایت شونده با یک بودجه معین، برای دفاع نهایی از یک منطقه می توان توپ های ضدهوایی بیشتری بکار برد.
گلوله های توپ به طور معمول مسیر بالستیکی را بدون هدایت طی می کنند. تنها پارامتری که این مسیر پروازی را کنترل می کند زوایای هدفگیری سمت و ارتفاع توپ می باشد. این زوایا بر اساس اطلاعات مختصری درباره موقعیت، سرعت و شتاب هدف محاسبه می شوند. همچنین شرایط جوی، سرعت اولیه گلوله، وزن گلوله و نیروی پسای آن نیز در تعیین این زوایا نقش دارند.   تیربار 12.7 میلیمتری    یا به صورت عامیانه دوشکا برای اغلب کسانی که خاطرات سال های جنگ تحمیلی را مطالعه می کنند و همه علاقمندان به سلاح نامی آشناست. سابقه این تیربار بی رحم به جنگ جهانی دوم برمی گردد. نمونه های اصلاح شده از آن در جنگ 8 ساله تحمیلی عراق با ایران از سوی دو طرف مورد استفاده قرار گرفت. دوشکا هر چند بیشتر برای حمله به اهداف زمینی به کار برده شده است اما طراحان آن توان درگیری با انواعی از اهداف هوایی را نیز مدنظر داشته اند. از اینرو خرج یا پیشرانه(پراپلنت) موجود در فشنگ های دوشکا انرژی زیادی تولید کرده و گلوله های آن را با سرعت 800 متر بر ثانیه از لوله خارج می کنند که سوختن تمام باروت در داخل لوله این سلاح که ناشی از دقت بالای طراحی آن است به این توانمندی کمک کرده است.   


تصویر   
برد این سلاح در برابر اهداف هوایی حدود 1600 متر ذکر شده و بالگردها، هواگردهای بدون سرنشین و هواپیماهایی که در سرعت و ارتفاع پایین پرواز می کنند را باید از جمله اهداف آن بر شمرد. تیربار حدوداً 33 کیلوگرمی دوشکا بر روی انواع ادوات و خودروها نصب شده است.
چندی پیش نمونه ای از این سلاح که با ترکیب 8 قبضه از آن ساخته شده بود به نمایش در آمد که یک تیربار چند لوله با نواخت تیری بالغ بر 4800 تیر بر دقیقه را نوید می داد. این سلاح تمام قابلیت های دوشکای معمولی را دارد اما با افزایش چشمگیر حجم آتش، هدفگیری اهداف کوچک و سریع و مانور دهنده را ممکن می کند. در واقع محدوده بیشتری از فضای آسمان با هر بار شلیک این سلاح تحت پوشش قرار می گیرد. این سلاح به صورت نمونه کششی مشاهده شده است.
نمونه دیگری از تیربارهای 12.7 میلیمتری PKT نام دارد که بیشتر بر روی ادوات زرهی مشاهده شد و به اندازه دوشکا پر استفاده نیست، از اینرو از پرداختن به آن صرف نظر می کنیم.    
تیربار 14.5 میلیمتری
  
تیربار 14.5 میلیمتری که ساخت شوروی سابق است (با نام ZPU ) در میان تسلیحات رژیم بعث عراق به وفور به چشم می خورد و در جنگ، تعدادی از هواپیماها و بالگردهای کشورمان را که در ارتفاع پایین پرواز می نمودند به زیر کشید. این سلاح در نمونه های یک، دو و چهار لوله ساخته شده و تعدادی از آن در جنگ توسط رزمندگان اسلام به غنیمت گرفته شد. برخی منابع از خرید تعدادی از آن از کشورهای دیگر خبر داده اند. بیشینه نواخت تیر هر لوله این سلاح 600 تیر بر دقیقه و ارتفاع مؤثر درگیری آن 1400 متر است.

تصویر

نمونه چهار لوله این سلاح شامل چهارتیربار تک لول است که با قرار گیری در چهار گوشه یک مربع، تیربار سنگین ضدهوایی را شکل داده اند. این تیربار نیز به صورت کششی ساخته شده اینطور که به نظر میرسد با توجه به عدم گستردگی کاربرد آن سلاح چندان محبوبی نیست.    
سامانه 23 میلیمتری
  
شاید پرتعدادترین سلاح پدافند هوایی کوتاه برد در کشورمان همین نمونه 23 میلیمتری دو لول معروف ZU-23-2 باشد. در سابقه طولانی حضور این توپ 950 کیلوگرمی سالهای جنگ تحمیلی را باید به طور جدی مرور کرد. از عراقی ها گرفته که از آن حتی برای انهدام اهداف سطحی استفاده می کردند تا رزمندگان اسلام که با استقرار این سلاح بر روی نفتکش ها سعی در دفاع از آنها داشتند. این سلاح علاوه بر استفاده به صورت کششی، بر روی وانت و سقف خودروهای تاکتیکی، کامیون و نفربرها(کبری-براق) نیز نصب شده است. در قایق های موشک انداز نیروی دریایی سپاه نیز یک قبضه از این توپ رو به سمت عقب نصب شده است.

تصویر
ساخت نمونه تک لوله از این سلاح که به نمونه دریایی معروف شد و نصب آن روی برخی قایق های تندرو یکی از زمینه های افزایش استفاده از این توپ بود که با بکارگیری فولاد دریایی ضد خوردگی امروزه آن را بر روی قایق های تندرو و کشتی های گشت ساحلی مشاهده می کنیم. این نمونه با هدف کاهش وزن ناشی از حذف یک لوله و متعلقات آن و قابلیت نصب بر روی شناورهای سبک وزن توسعه داده شد.
در سال های گذشته علاوه بر مشاهده این سلاح در ترکیب های جدید، ارتقاء های متعددی نیز در زمینه سامانه های هدفگیری و کنترل آن معرفی شده است. استفاده از الکتروموتور و یا سرووموتورها برای ایجاد حرکت در توپ و حذف خدمه، استفاده از دوربین برای هدفگیری و سامانه کنترل از راه دور توپ، یکی از این بهینه سازی ها است. کنترل از راه دور، مشکلات ناشی از بی دقتی یا خستگی خدمه در هدفگیری را بر طرف کرده و امکان تغییر سریع در انتخاب هدف را فراهم می کند.
البته نبودن خدمه در نزدیکی سلاح، حفاظت جانی مطلوبی را نیز برای آنها ایجاد می کند. همچنین به معنی امکان استقرار سلاح در نقاط دور از دسترس و کمینگاه ;ها بدون نیاز به حضور خدمه و برای مدتهای زیاد است. تغییر دیگر مشاهده شده در این سلاح ترکیب توپ با دو پرتابگر موشک های کوتاه برد دوش پرتاب است. گفتنی است ترکیب این نوع موشک و توپ کوتاه برد به افزایش احتمال مورد اصابت قرار دادن هدف و در نتیجه نفوذ ناپذیری بیشتر در این لایه پدافندی منجر می شود.
بجز یک نمونه 6 لوله که اطلاعات خاصی از آن در دسترس نبوده و عمدتاً در رژه نیروهای مسلح به نمایش گذاشته شده نمونه 8 لوله از این سلاح که از ترکیب چهار توپ دو لول شکل گرفته به عنوان جزئی از سامانه مصباح1 معرفی شده است.
این سامانه از یک رادار سه بعدی آرایه فازی مستقر بر سقف یک کانتینر و یک سامانه جستجو و رهگیری اپتیکی در وضعیتی مشابه تشکیل شده است. رادار وظیفه جستجو و تشخیص اهداف را داشته و ضمن تشخیص هدف دوست از دشمن، داده های مربوط به سمت، ارتفاع و فاصله تا هدف را برای سامانه تأمین می کند.
سامانه اپتیکی نیز با قابلیت کارکرد در روز و احتمالاً شب، مسافت یابی و شاید هدفگذاری لیزری علاوه بر بهبود توان شناسایی اهداف، ادامه کار سامانه در شرایط ایجاد اختلال الکترونیک از سوی دشمن را تضمین می کند. این قابلیت ها باعث می شود تا مصباح1 توان شناسایی و ردگیری اهداف کوچکی مانند موشک های کروز و هواپیماهای بدون سرنشین را به طور تخصصی داشته باشد. بدیهی است بکارگیری سامانه های پیشرفته ای که به آن اشاره نمودیم، موجب افزایش غیرقابل مقایسه دقت هدفگیری و احتمال اصابت به هدف نسبت به توپهای معمولی بدون هدفگیری می گردد.
پس از شناسایی و ردگیری هدف، حال نوبت توپ 8 لوله ای 23 میلیمتری است که به حساب هدف برسد. ترکیب این تعداد سلاح پرقدرت با یکدیگر، علاوه بر افزایش چشمگیر حجم آتش تولیدی و فضای قابل تأثیر در روبرو و اطراف هدف بخت برگشته، انبوهی از گلوله با نرخ شلیک 4000 تیر در دقیقه را به استقبال دشمن می فرستد که معادل حدود 66 تیر در ثانیه است. با این حساب می توان گفت با یک شلیک دقیق که به کمک سامانه های هدفگیری میسر می شود احتمالاً اثری از هدف باقی نخواهد ماند. اما در صورت اجرای مانور سنگین از سوی هدف و فرار از حجم گسترده فضای تحت تأثیر سامانه، این نرخ شلیک و کنترل خودکار و غیر دستی جهت گیری سلاح توان واکنش سریعتر در برابر مانور و تغییر موقعیت اهداف را به دنبال دارد. بنابراین شانس انهدام هدف به نسبت توپ های دو لول به میزان بسیار کمی کاهش می یابد.
همچنین کنترل خودکار توپ در مصباح یک به کاهش خدمه مورد نیاز برای کاربری سامانه منجر شده است و بکارگیری الگوریتم های هوشمند شناسایی و دسته بندی اهداف و ترکیب داده های حاصله از حسگرهای مختلف راداری و اپتیکی، به کاهش بار کاری خدمه منجر خواهد شد. از اینرو مصباح1 توانایی درگیری با اهداف گوناگون هوایی شامل هواپیماها و بالگردهای سرنشین دارو بی سرنشین و همچنین موشک های کروز را دارد.     در تصاویر رونمایی از مصباح1، نمونه دیگری از تسلیحات توپخانه ای بومی با کالیبر و برد بیشتر به نمایش گذاشته شده بود که می تواند نشان از استفاده همزمان مصباح1 از دو نوع سلاح باشد که در ادامه به این سلاح دوم نیز خواهیم پرداخت.

تصویر

یک نمونه دیگر از توپ های 23 میلیمتری نمونه چهار لوله ZSU-23-4 ملقب به شیلکا است. در این سلاح چهار توپ 23 میلیمتری ترکیب شده و در برجک یک خودروی زرهی قرار گرفته اند. اما آنچه شیلکا را متفاوت ساخته، وجود یک رادار برای کمک به هدفگیری دقیق است. شیلکا نیز از نظر جنگی کارنامه پرفراز و نشیبی دارد و با حضور در جنگ های مختلف به خصوص در خاورمیانه تأثیر عملیاتی بالا و البته ایرادات آن مشخص شده است. جرم(یا به قول معروف وزن) این مجموعه 19 تن، سرعت آن 30-50 کیلومتر بر ساعت، برد رادار مورد استفاده در آن حدود 20 کیلومتر و دارای 4 نفر خدمه است. این سامانه ها جزو معدود خریدهای نظامی رژیم شاه از شوروی سابق بوده اند و هم اکنون ده ;ها دستگاه از این سلاح عملیاتی است.   
در ادامه این گزارش، انواع دیگر سامانه های پدافند هوایی مورد بررسی قرار خواهد گرفت ...      

Major
Major
نمایه کاربر
پست: 598
تاریخ عضویت: جمعه 28 دی 1386, 12:47 pm
محل اقامت: پشت كامپيوتر !
سپاس‌های ارسالی: 10734 بار
سپاس‌های دریافتی: 5977 بار
تماس:

Re: گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران

پست توسط nima-rad » دو شنبه 14 شهریور 1390, 10:20 am

گزارش مشرق از توان پدافند هوایی ایران - 2

20 تا 100 میلیمتری؛ همه نوع زنجیره موجود است + عکس



به گزارش گروه دفاع و امنیت مشرق، رویکرد فرماندهان نظامی کشورمان تاکنون بکارگیری تجهیزات موجود توأم با بهینه سازی آنها و همچنین بکارگیری تجهیزات جدید ساخته یا خریداری شده بود است. از اینرو در چیدمان سلاح های پدافند هوایی کشور نیز ترکیب سلاح های قبلی با نمونه های جدید را شاهد هستیم. در ادامه سایر سامانه های توپخانه ای مهم کشور را معرفی می نماییم.



توپ 20 میلیمتری دریایی

این توپ تک لوله ساخت شرکت معروف اورلیکن از کشور سوئیس بوده و جزئی از پدافند هوایی شناورهای خریداری شده از پیش از انقلاب است. نمونه های ابتدایی این سلاح از سال های جنگ جهانی دوم در حال خدمت بوده اند و به مرور نمونه های جدیدتر آن ساخته و به کشورهای مختلف صادر شده است. بر روی هر یک از ناوهای کلاس الوند کشورمان چند قبضه از آن رو به طرفین مشاهده شده و سامانه هدفگیری آن اپتیکی و هدایت آن دستی است. نواخت تیر 450 شلیک بر دقیقه و برد آن 2000 متر علیه اهداف هوایی و سرعت خروج گلوله از دهانه لوله این سلاح بالغ بر 820 متر با ثانیه است.

تصویر
توپ 20 میلیمتری که بر روی ناو جماران نصب شده است




توپ 35 میلیمتری سماوات

توپ های 35 میلیمتری ضدهوایی ایران سابقه ای بیش از 35 سال دارند. این توپ های دو لول نیز ساخت شرکت اورلیکن بوده، برد مؤثر 4 کیلومتر داشته و به همراه رادارهای اسکای­گارد با برد 19 کیلومتر (به عنوان سامانه هدفیابی) خریداری شدند. این سامانه امروزه به صورت ارتقاء یافته در حال خدمت است.

تصویر
رادار اسکای گارد و توپ 35 میلیمتری اورلیکن



شاهکارهای این سلاح در زمان جنگ تحمیلی، متخصصان دفاعی کشور را بر آن داشت تا با استفاده از این طرح موفق، سامانه توپ ضد هوایی 35 میلیمتری سماوات را طراحی کرده و بسازند. در این سامانه علاوه بر استفاده از یک رادار از مجموعه ای از سامانه های اپتیکی و لیزری نیز استفاده شده است. نرخ شلیک این توپ 1100 تیر بر دقیقه بوده و سرعت خروج گلوله ها از دهانه لوله بیش از 1150 متر بر ثانیه است. قابلیت شناسایی هوشمند اهداف هوایی و سامانه کنترل آتش بهسازی شده از ویژگی ها سماوات است.


تصویر
توپ 35 میلیمتری دو لوله



همانطور که پیشتر اشاره شد نمایش این توپ در کنار سامانه مصباح1 ممکن است به معنی هماهنگ شدن توپ 35 میلیمتری با آن باشد. در اینصورت ترکیب قابلیت های دو توپ 35 میلیمتری و هشت لول 23 میلیمتری باعث افزایش کارایی سامانه در برابر اهداف گوناگون شده و توپ 35 میلیمتری با توجه به برد بیشتر در لایه اول و بعد از آن توپ 23 میلیمتری عمل خواهد کرد.


تصویر
سامانه راداری ترکیب شده با تجهیزات اپتیکی که به همراه سامانه سماوات معرفی شد




توپ 40 میلیمتری دریایی فتح

خط تولید این سلاح تک لوله دو سال پیش به بهره برداری رسید. البته نمونه ای از آن در شناورهای نیروی دریایی ارتش از ابتدا به چشم می خورد. توپ ساخته شده در ایران از نواخت تیر 300 تیر بر دقیقه بر خوردار است و برد نهایی آن به 12 کیلومتر می رسد. این توپ برای نصب روی شناورهای بومی ساخته شده و تاکنون در ناوچه های پیکان، جوشن و درفش و ناو جماران مشاهده شده است. برای افزایش دقت این سلاح از یک سامانه الکترواپتیک استفاده شده است.


تصویر

این توپ توانایی چرخش 360 درجه در سمت و 90 درجه در بلندا را دارد. با توجه به ویژگیهای برتر این سلاح، توانایی هدف قرار دادن موشک های کروز با آن وجود دارد.





توپ 57 میلیمتری

این توپ هم جزو با سابقه های پدافند محسوب شده و در نمونه های دو لول مسقر بر خودروی زرهی و تک لول مشاهده شده است. بهره گیری از رادار برد مؤثر این توپ که با نام ZSU-57-2 شناخته می شود را از 4000 متر به 6000 متر می رساند که برد قابل توجهی است. سرعت خروج گلوله از لوله این سلاح حدود 1000 متر بر ثانیه است. علاوه بر رادار یک سامانه اپتیکی نیز برای هدایت این سلاح به کار می رود.

نواخت تیر پایدار این توپ 70 شلیک در دقیقه و بیشینه آن 105 تا 120 تیر بر دقیقه عنوان شده که مقادیر قابل توجهی برای یک سلاح با این کالیبر است. نمونه کششی تک لول این توپ 4660 کیلوگرم و نمونه خودکششی(مستقر بر روی خودروی زرهی) 28 تن وزن دارد.


تصویر
توپ 57 میلیمتری



این سلاح به بیش از 30 کشور جهان صادر شده و در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران نیز از سوی دو طرف مورد استفاده قرار گرفت. با توجه به برد مناسب، نواخت تیر بالا و بهره گیری از رادار برای ردیابی اهداف، این سلاح توان ایجاد آتش مؤثری دارد و هنوز هم در شبکه دفاع هوایی کشور مشغول به خدمت است.




توپ 76 میلیمتری دریایی فجر27

به گزارش مشرق، توپ 76 میلیمتری تمام خودکار فجر27 شاید مهمترین توپ کالیبر بالای در حال خدمت در کشور باشد که توسط متخصصان داخلی و با الگو برداری از توپ های 76 میلیمتری اوتومرلا موجود در ناوچه های نیروی دریایی ارتش و با تلاشی 6 ساله ساخته شده است. نرخ آتش 120 گلوله در دقیقه و بیشینه برد 17 کیلومتر، برد 12 کیلومتر بر ضد اهداف سطحی و 7 کیلومتر بر ضد اهداف هوایی از جمله قابلیت های فجر27 است. این توپ هم اکنون در کشورهای مختلف دنیا از جمله آمریکا نیز استفاده می شود.



تصویر
توپ فجر27 نصب شده در ناو جماران



فجر27 با برخورداری از فناورهای پیشرفته دارای 30 مجموعه مکانیکی و 22هزار قطعه و زمان آماده سازی 4 ثانیه و توانایی عملیات در تمام شرایط آب و هوایی با هدایت خودکار، توسط سامانه راداری است که سامانه هدفگیری اپتیکی نیز برای این توپ در ناو شهید نقدی مشاهده شده که درصورت وجود فضای مغشوش جنگ الکترونیک، بسیار مفید است. سرعت عمل و نواخت تیر این توپ به نسبت کالیبر آن بسیار مناسب بوده و پدافند مناسبی را برای بردهای زیر 10 کیلومتر برقرار می نماید. اهداف هوایی تا ارتفاع 23000 پا معادل حدود 7000 متر در تیررس این توپ پیشرفته هستند.




توپ 100 میلیمتری

توپ پدافند هوایی 100 میلیمتری یکی از بهترین مثال های ترکیب یک سامانه قدیمی با فناوری های جدید و در نتیجه ارتقاء چشمگیر کارایی در کشورمان است. همانطور که پیشتر اشاره داشتیم با این راهبرد تجهیزات موجود برای عملیات در فضای نبردهای جدید توانمند می شوند.

تصویر
توپ 100 میلیمتری خودکار


تغییرات اعمال شده در این سلاح شامل طراحی سامانه خودکار کنترل زوایای سلاح، بارگذاری خودکار مهمات در سلاح، هماهنگی آن با سامانه جستجو و کشف، هدفیابی و ردگیری و تعقیب راداری بعلاوه سامانه اپتیکی و احتمالاً حراراتی است. با این تغییر تعداد خدمه این توپ که شامل چندین نفر نیروی ورزیده بود به کمترین تعداد ممکن کاهش یافته است یعنی تمام فرایند یافتن هدف، گرفتن مختصات آن و القاء به توپ برای جهت گیری مناسب و سپس شلیک توپ با توجه به وضعیت دینامیکی پرواز هدف بدون نیاز به خدمه قابل اجرا است.

برای این منظور یک سامانه پیشرفته کنترل آتش مرکزی با دریافت اطلاعات از سامانه ها، اقدام به تشخیص تهدیدات و تخصیص آنها به سلاح می دهد. ناگفته نماند که با این اصلاحات اعمال شده، چندین توپ 100 میلیمتری با هم یکپارچه شده اند و می توانند به چند هدف شلیک کرده یا با الگوریتم های خاصی به یک هدف حمله کرده و با پوشش دادن فضای اطراف آن، احتمال اصابت در اولین شلیک را حتی بر ضد اهداف مانور کننده بسیار بالا ببرند.

همچنین شبکه شدن این توپها به معنای جمع شدن نرخ شلیک آنها با هم است. نرخ شلیک یک قبضه از این سلاح تازه نفس شده، حداقل 20 تیر بر دقیقه ارزیابی می شود. بنابراین در صورت استفاده از مثلاً 4 قبضه توپ در قالب یک آتشبار نواخت تیر 80 گلوله بر دقیقه حاصل خواهد شد. البته باید اشاره نماییم که در سلاح هایی با کالیبر بالا فرایند گلوله گذاری به کندی صورت می گیرد و در این سامانه استفاده از گلوله گذار خودکار تا حدودی این مشکل را رفع کرده است.

این سلاح قابلیت هدف قرار دادن اهداف تا سقف پرواز کمتر از 18000 متر را دارد که بدین ترتیب باید گفت تمام ارتفاع پست و متوسط به خوبی در پوشش آن قرار دارد، ارتفاعی که بهترین فضا برای حملات هوایی جنگنده ها به شمار می رود.



تصویر
تصویری از نمایشگر سامانه کنترل آتش توپ در حالیکه روی هدف قفل کرده است



از دیگر نکات قابل توجه در توپ 100 میلیمتری، مجهز بودن گلوله های آن به فیوز مجاورتی است. در گلوله های معمولی در صورت عدم اصابت هدف پس از رسیدن به ارتفاع مشخصی گلوله منفجر می شود تا با انتشار ترکش ها آخرین امکان برای آسیب رساندن به هدف از دست نرود.

اما در گلوله های این توپ فیوز مجاورتی در صورتی که با هدف برخورد مستقیم پیدا نکند با تشخیص فاصله از هدف پیش از دور شدن از آن منفجر شده و با این روش احتمال آسیب زدن به هدف را از دست نمی دهد و ترکش ها در فاصله نزدیک به هدف اصابت می کنند. همچنین این قابلیت، وجود توانمندی این سامانه در درگیری با موشکهای کروز و سایر اهداف کوچک را تضمین می نماید.

امروزه سامانه های پدافند هوایی کوتاه برد در کشورمان در یک شبکه به هم متصل بوده و داده های اولیه را از منابع مختلفی دریافت می کنند . هر یک از سلاح های یاد شده دارای ویژگیهای تقریباً متفاوتی هستند و ابتکار متخصصان داخلی در افزودن سامانه های کمی برای کشف اهداف به خصوص تهدیدات پنهانکار(رادارگریز) توان مضاعفی به آنها داده است.


تصویر تصویر تصویر
 [لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید] 

Major
Major
نمایه کاربر
پست: 598
تاریخ عضویت: جمعه 28 دی 1386, 12:47 pm
محل اقامت: پشت كامپيوتر !
سپاس‌های ارسالی: 10734 بار
سپاس‌های دریافتی: 5977 بار
تماس:

Re: گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران

پست توسط nima-rad » دو شنبه 14 شهریور 1390, 10:25 am

گزارش مشرق از توان پدافند هوایی ایران/3

  های دوش پرتاب از میثاق تا تور ام 1



به گزارش گروه دفاع و امنیت  ، عمده ترین سلاح در حوزه سامانه های پدافند هوایی زمین پایه، موشک های زمین به هوا می باشند. برای درگیری در فاصله های بیش از چند کیلومتر، موشک های زمین به هوا به سرعت جایگزین توپ های ضدهوایی می شوند. همانطور که در قسمت اول گزارش اشاره کردیم، موشک های سطح به هوا دارای یک کمینه برد هستند یعنی در کمتر از آن برد توان تهاجم به هدف را ندارند که بیشتر به دلیل زمان مورد نیاز برای رسیدن به سرعت کافی برای ایجاد نیروی آیرودینامکی روی سطوح کنترلی بدنه است که در اینصورت موشک قابل هدایت و تغییر مسیر است.
این سامانه های موشکی به طور کلی به دسته های کوتاه برد، میانبرد و دوربرد تقسیم بندی می شوند. موشک های کوتاه برد به طور تقریبی برای بردهای کمتر از 15 کیلومتر و ارتفاع کمتر از 8000 متر در نظر گرفته می شوند.
همچنین انواع اهداف و تهدیدات هوایی را نام بردیم و در اینجا اضافه می نماییم که برخی از مهمات حمل شونده توسط هواپیما به ویژه موشک های هوا به سطح بزرگ توسط سامانه دفاع هوایی قابل ردگیری و انهدام هستند اما بهتر است تا حد امکان به جای تیر، تیرانداز منهدم شود زیرا تعداد تیرها خیلی بیشتر از تعداد تیرانداز می باشد و تیرانداز می تواند بارها و بارها بازگردد.
اولویت طراحان سامانه های دفاع هوایی موشکی برخورد دادن موشک به هدف است اما در صورت عدم اصابت مستقیم موشک به هدف، جهت تأثیر بیشتر، سرجنگی موشک های زمین به هوا باید در فاصله حدودی 5 تا 20 متری اهداف منفجر شوند. اندازه این فاصله به مشخصات سرجنگی و آسیب پذیری اهداف وابسته می باشد. برای این منظور در موشک ها حسگرهای تشخیص دهنده فاصله از هدف تعبیه می شود تا قبل از دور شدن از هدف عمل انفجار سرجنگی صورت پذیرد. فیوز مجاورتی در موشک ها اینکار را به عهده دارد و دارای انواع گوناگونی است.

    موشک های دوش پرتاب  
کوتاه بردترین و جمع و جور ترین سامانه دفاع هوایی موشکی، موشک های دوش پرتاب هستند. این موشک ها قابل حمل توسط یک نفر بوده و به همین دلیل آنها را می توان در همه جا یافت. چند نمونه از این موشک ها در کشور وجود دارد که مهمترین آنها موشک های میثاق هستند.
موشک سطح به هوای استینگر ساخت آمریکا و سام-7 ساخت شوروی اولین نمونه از این موشک ها بودند که در زمان جنگ تحمیلی در اختیار رزمندگان اسلام بوده و به کار گرفته شدند. استینگر آمریکایی به تعداد محدودی وارد کشور شده و علیه بالگردهای خود آمریکایی ها در خلیج همیشه فارس با موفقیت به کار گرفته شد. سام-7 نیز هم بوسیله عراق و هم بوسیه ایران مورد استفاده قرار گرفته و موفقیت هایی نیز کسب کرد.  تصویر   در   


پس از جنگ این رده از موشک ها بیشتر مورد توجه قرار گرفته و برای ساخت آنها در کشور تلاش های بسیاری انجام شد و در نهایت امروزه نمونه پرکاربرد این موشک ها با نام میثاق1و2 به طور گسترده ای در حال خدمت در نیروهای مسلح کشورمان است. میثاق 2 بر اساس بهسازی نمونه قبلی به قابلیت های عملیاتی بهتری دست یافته است.
  تصویر   موشک های دوش پرتاب در رزمایش
  
میثاق1 موشکی با طول یک و نیم متر، دارای کمینه برد 500 متر و بیشینه برد 5000 متر، توان درگیری با اهداف در سقف پروازی 4000 متر و کمینه 30 متر است. سرعت این موشک بالغ بر 600 متر بر ثانیه و جرم آن نزدیک به یازده کیلرگرم است که 1.42 کیلوگرم آن را سرجنگی تشکیل داده و جرم موشک با پرتابگر که نفر باید آن را تحمل کند حدود 17 کیلوگرم است.
با توجه به ویژگیهای پرتابگر، عمر انبارداری این موشک بالا بوده، دستور العمل پرتاب ساده و نرخ شلیک بالایی داشته و در دمای منفی40 تا مثبت60 درجه سانتیگراد قابل استفاده است. سامانه هدایت خودکار امکان شلیک کن و فراموش کن را فراهم کرده و به کاربر اجازه می دهد سریعاً موضع پرتاب را ترک کرده و از خطر آسیب دیدن از سوی دشمن کاسته شود.   تصویر   انبوه موشک های    این موشک از نوع فروسرخ پیشرفته بوده و به آن توانایی حمله به هدف از تمام زوایا را می دهد بدین ترتیب این موشک توان درگیری با اهداف نزدیک شونده را نیز دارد.
این موشک برای دفاع از پیاده نظام و تأسیسات در صحنه نبرد سلاح مناسبی است و حمل آن روی موتور سیکلت، خودروها نظامی، بالگردها، قایق های تندرو و زیردریایی ممکن است. همچنین پرتابگر دوتایی آن بر روی خودروی وانت در کشور توسعه بافته است. برخی کشورها نیز مجموعه های 6 تایی از این نوع موشکها را بر روی شناورهای دریایی بکارگرفته اند که می تواند در ایران نیز مورد الگوبرداری قرار بگیرد.   گسترده دیدبانهای مرزی در کشورمان علاوه بر امکانات اپتیکی و سامانه های مخابراتی برای انتقال اطلاعات، به موشک های دوش پرتاب نیز مسلح هستند تا در صورت لزوم اقدام به درگیری با اهداف بنمایند.  

راپییر

سابقه حضور سامانه های کوتاه برد در ایران به پیش از انقلاب باز می گردد. سامانه انگلیسی تایگرکت/سی کت و پس از آن راپییر اولین نمونه های بردکوتاه خریداری شده بودند. تایگر کت مدل زمین پایه و سی کت مدل دریاپایه از یک سامانه بودند که در سال 1966 وارد کشور شده و نمونه های دریایی بر روی چند فروند از ناوهای نیروی دریایی نصب گردید. موشک های این سامانه حدود 1.5 متر طول و 68 کیلوگرم جرم دارند و برد آنها از 500 متر تا 5000 متر و سرعت این موشک ها کمتر از یک ماخ و حدود 980 کیلومتر بر ساعت است.

  تصویر   نادر از شلیک تایگرکت در اوائل جنگ   

با تحمیل جنگ همه جانبه نظامی به دنبال پیروزی انقلاب اسلامی، تمامی تجهیزات دفاعی کشور وارد نبرد شده و هرچقدر تایگرکت/سی کت ناموفق ظاهر شدند، راپییر کارنامه رزمی قابل توجهی از خود بجا گذاشت. عدم توانایی تایگر کت در دفع تهاجمات هوایی به ناوها باعث از دست رفتن و آسیب دیدن چند ناو در طول جنگ شد. اما راپییر موفق شد حتی بمب افکن-های توپولف22 عراقی را که برای بمباران تهران آمده بودند به زیر بکشد. این عملکرد باعث شد تا پس از پایان جنگ تحمیلی تایگرکت/سی کت از نیروهای مسلح کنار گذاشته شود اما راپییر همچنان در حال خدمت است.  تصویر   موشک راپییر
  تصویر   دی-ان-181 در رژه روز ارتش
   متخصصات داخلی سعی در بازسازی و بهبود زیرسامانه¬های این موشک داشته اند و موشک های بازسازی و بهسازی شده راپییر بارها مورد آزمایش موفق قرار گرفته¬اند. سامانه دفاع هوایی راپییر شامل پرتابگر با چهار موشک است که رادار مربوطه بر روی همین پرتابگر نصب شده است. این سامانه با رادار DN181 ساخت ایتالیا نیز هماهنگ شده است تا توان درگیری با اهداف در تمام شرایط آب و هوایی را داشته باشد. همچنین سامانه¬های اپتیکی نیز علاوه بر رادار در این سامانه وجود داشته اند.   و تصاویری مبنی بر متحرک سازی سامانه راپییر نیز در گذشته منتشر شد که هم اکنون از میزان فراگیری این تغییر اطلاعی در دست نیست.
  تصویر  
موشک 45 کیلوگرمی راپییر به سرعت 2.5 ماخ و برد 400 متر تا 6800 متر دست یافته و اهداف را سقف پرواز 3000 متر هدف قرار می¬دهد. اجزای سامانه راپییر در اختیار ایران به صورت کششی یعنی به کمک یک خودرو یدک کشیده می-شوند با این وجود راپییر توانایی خود را برای دفاع از منطقه تحت پوشش اثبات کرده است.  


اف-ام-80
سالهای جنگ تحمیلی تجارب گرانبهایی برای نیروهای مسلح کشورمان به ارمغان آورد و آشنایی با جدیدترین سلاح هایی که غرب و شرق در اختیار رژیم بعث عراق قرار داده بودند یکی از این موارد است. کمی پس از شروع جنگ، بعثی ها با دریافت دو نمونه سامانه پدافند هوایی کوتاه برد تمام متحرک از فرانسه کار عملیات های نفوذ به عمق خاک دشمن را برای نیروی هوایی کشورمان سخت کردند. این دو سامانه کروتال ساخت فرانسه و رولند ساخت مشترک آلمان و فرانسه بودند. سرعت واکنش بالا و توانایی درگیری با اهدافی در ارتفاع پروازی کم و سرعت بالا از ویژگی های این سامانه ها بود که دقیقاً به مقابله با تاکتیک های متهورانه نهاجا می پرداخت. این سامانه ها از نوع خودکششی بوده و به راحتی اطراف مواضع دشمن جابجا می شدند. اما در پی عملیات های موفقیت آمیز در جبهه های جنوب نمونه هایی از این سامانه ها به غنیمت رزمندگان اسلام درآمد.
پس از پایان جنگ و در راستای برطرف کردن نقاط ضعف و خلأ نبود برخی تجهیزات در نیروهای مسلح، موشک کروتال بدست آمده از عراق مود مطالعه قرار گرفت و طبق اعلام مجلات داخلی با نام «شهاب ثاقب» معرفی شد اما از کم و کیف شرایط عملیاتی آن اطلاعاتی در دست نیست.
آنطور که اعلام شده موشک شهاب ثاقب با تلاش متخصصان داخلی با رادار اسکای گارد هماهنگ شده و توانایی هدف قرار دادن اهداف در ارتفاع پروازی بسیار پایین را دارد. همچنین توانایی حمله مؤثر به اهداف نزدیک شونده و دقت بیشتر در هدایت موشک و جستجو و ردگیری بهتر از دیگر مزایای این ترکیب است.
  تصویر     
اما در رزمایش مدافعان آسمان ولایت3 در سال 1389 نمونه ساخته شده از موشک کروتال در چین با نام اف-ام-80 معرفی و آزمایش عملیاتی شد. اینطور که فرماندهان محترم در مصاحبه ها اعلام کردند این سامانه قبلاً وارد خدمت در نیروهای مسلح کشور شده بود که برای برخی بهسازی ها از چرخه عملیاتی خارج شده و پس از به روزرسانی سامانه و افزودن تجهیزات جدید به بخش های هدفیابی مجدداً و اینبار با قدرت بالاتر به چرخه عملیاتی بازگشت. از جمله تغییرات اعمال شده در این سامانه افزوده شدن تجهیزات جدید هدفیابی و ردگیری الکترواپتیک و سامانه های لیزری مانند مسافت یاب لیرزی است. به کمک سامانه های اپتیکی امکان درگیری با اهداف کوچک بهبود یافته و بقاپذیری رزمی سامانه در شرایط جنگ های الکترونیک امروز بسیار بهتر می شود. مسافت یابی لیزری نیز علاوه بر اینکه نشان دهنده وجود قابلیت ردگیری دقیق توسط رادار و سامانه اپتیکی است، با محاسبه مسافت دقیق هدف قابلیت های بهتری به سامانه می دهد از جمله امکان تصمیم گیری برای بهترین زمان شلیک با توجه به مقدورات پروازی هدف و توانایی دینامیکی موشک موجود در سامانه.
به نظر می رسد تفاوت اف-ام-80 و شهاب ثاقب در نوع سامانه راداری باشد و موشک به کار رفته ویژگی های یکسانی داشته باشد. البته امکان اضافه شدن رادار اسکای گارد به اف-ام-80 نیز دور از ذهن به نظر نمی رسد. در اینصورت ترکیب توانمندی اسکای گارد در جستجو وردگیری ارتفاع پایین اهداف کوچک توانایی سامانه را بر ضد موشک های کروز و هواگردهای کوچک ارتقاء داده و تأثیرگذاری بر اهداف نزدیک شونده را نیز بهبود می دهد. این توانمندی برای سامانه ای که جزء آخرین حلقه های دفاعی از یک نقطه به شمار می رود بسیار مهم است.
  تصویر   ایران در رزمایش مدافعان آسمان   


موشک بکار رفته در این سامانه طولی برابر 2.9 متر، جرم 84 کیلوگرم، توانایی تحمل 25g شتاب گرانش را داشته و به سرعت 740 متر بر ثانیه و برد نهایی 12000 کیلومتر دست می یابد. برد مؤثر سامانه در برابر هواپیماها حدود 9 کیلومتر و در برابر بالگردها حدود 11 کیلومتر است. این موشک توان درگیری با اهدافی با سرعت تا 440 متر بر ثانیه را دارد. سرجنگی موشک 14 کیلوگرم ماده منفجره شدید(HE) است که با برخورداری از فیوز مادون قرمز در صورت عدم اصابت به هدف منفجر شده و به آن آسیب می¬رساند.
در هر پرتابگر، علاوه بر چهار مقر پرتاب موشک، رادار و سامانه های الکترواپتیکی نیز مستقر هستند. با کمک سامانه های جانبی در کنار رادار، کارایی عملیاتی این موشک و پایداری سامانه در صحنه نبرد افزایش یافته است. از نکات قابل توجه این سامانه احتمال اصابت موشک آن به هدف است که در صورت شلیک یک موشک 80 درصد و در صورت شلیک دو موشک به یک هدف حدود 96 درصد است بنابراین هدف شانس کمی برای فرار دارد.  

تور-ام-1

گل سر سبد سامانه های پدافند هوایی کشورمان از نقطه نظر کارایی عملیاتی و توانایی درگیری با انوع اهداف، سامانه دفاع هوایی موشکی تور-ام-1 است. 29 مجموعه از این سامانه ها کمتر از 5 سال پیش وارد کشور شده اند وارد کشورشده و در سطح یگان های عملیاتی مورد استفاده قرار دارند و از اینرو باید آن را جدیدترین سامانه دفاع هوایی کوتاه برد کشور به شمار آوریم.
تور-ام-1 سامانه دفاع هوایی کوتاه برد، ارتفاع پایین و تمام متحرک است. این سامانه برای درگیری مؤثر با انواع اهداف هوایی از جمله هواپیماهای بال ثابت و بالگردهای سرنشین دار و بی سرنشین، موشک های کروز و حتی بمب ها و موشک های رها شده از هواپیماها در تمام شرایط آب و هوایی ساخته شده است. بهره گیری از رایانه کنترل آتش و سامانه های دیجیتال و استقرار موشک ها به صورت عمودی و بهره گیری از سامانه پرتاب سرد باعث کاهش زمان واکنش سامانه شده است. در واقع در تور-ام-1 موشک ها به صورت عمودی پرتاب کرده و پس از فاصله گرفتن از خودرو تا ارتفاع 15 تا 20 متر موتورهای راکتی کوچکی(تراستر) در نزدیکی دماغه موشک فعال شده و موشک را در جهت هدف قرار می دهد و در همین لحظه موتور اصلی سوخت جامد روشن می شود.
  تصویر     
طبق مطالب منتشر شده از سوی سازنده در هر مجموعه از آن چند خودروی پرتابگر موشک، یک خودروی حامل موشک، یک خودروی تعمیر و نگهداری و یک پست فرماندهی به عنوان هماهنگ کننده پرتابگرها وجود دارد. جزء اصلی این سامانه یک خودروی زرهی است که سامانه های راداری و اپتیکی بر روی آن و موشک ها و سامانه کنترل آتش در داخل آن قرار داده شده اند. برد کشف و ردگیری رادار آن به ترتیب 25 و 20 کیلومتر است. رادار کشف از نوع پالس داپلر با آنتن سهموی و ردگیری از نوع آرایه فازی است که توان شناسایی و تفکیک همزمان 48 هدف، ردگیری مسیر 10 هدف و امکان درگیری همزمان با دو هدف را برای خودروی مربوطه فراهم می آورد.    سامانه راداری برای هر پرتابگر باعث کاهش احتمال اشباع توسط جنگ الکترونیک دشمن و نیز از کار افتادن کل مجموعه درصورت هدف قرار گرفتن رادار در قیاس با سامانه هایی که یک رادار به چند پرتابگر اختصاص دارد می شود. ویژگی های راداری سامانه و نیز استفاده از سامانه های غیر فعال اپتیکی نیز باعث پدید آمدن توانایی فوق العاده ای در تحمل شرایط جنگ الکترونیک و پایداری بسیار بالای سامانه در محیط نبرد شده است. این سامانه در حال حرکت نیز امکان فعالیت داشته و در زمان کمتر از دو دقیقه به آمادگی عملیاتی کامل رسیده و در کمتر از 6 ثانیه موشک خود را شلیک می نماید. یکی از توانمندی های استثنایی این سامانه امکان درگیری با اهداف زمینی است که در سامانه های پیشرفته ای چون بوک نیز وجود دارد.  تصویر  


موشک 3.5 متری این سامانه 167 کیلوگرم جرم دارد که 14.8 کیلوگرم آن را سرجنگی تشکیل می دهد. بیشینه سرعت موشک 850 متر بر ثانیه(حدود 2.8 برابر سرعت صوت) بوده و توانایی درگیری با اهدافی با سرعت 700 متر بر ثانیه را دارد. موشک توانمند این سامانه توانایی مانور تا 30برابر شتاب گرانش(g) را داشته اما اگر این مانورپذیری سنگین موشک نیز مفید نبود، فیوز مجاورتی عمل کرده و با انفجار سرجنگی هدف را نابود خواهد کرد.   اصابت موشک به هدف برای این سامانه 92 تا 95 درصد در مقابل هواپیماها، 80 تا 96 درصد در برابر بالگردها، 60 تا 90 درصد برای موشک های کروز، 70 تا 90 درصد در رویارویی با بمب ها موشک های هدایت شونده و 90 درصد در مقابله با هواگردهای بدون سرنشین است.   پرتابگر موشک در این سامانه حدود 34 تن وزن، 500 کیلومتر برد و 65 کیلومتر بر ساعت سرعت داشته و حفاظت کامل NBC(هسته ای، میکروبی و شیمیایی) برای سه خدمه آن فراهم است.
کمینه برد موشک حدود 100 متر و کمینه ارتفاع درگیری نیز 10 متر است که باید گفت عملاً هر هدفی که در حال پرواز پایدار باشد از تیررس تور در امان نخواهد بود. بیشترین ارتفاع هدف قابل درگیری برای این سامانه 6000 متر بوده است که متخصصان نیروی هوافضای سپاه با تغییر در نرم افزار موشک و برطرف کردن عامل محدود کننده بیشینه ارتفاع، توانایی درگیری با اهداف تا سقف پرواز 35000 پا معادل 10500 متر را فراهم نموده اند که در نتیجه تور-ام1 های ایرانی پا به ارتفاعات متوسط هم می توانند بگذارند.   بر سامانه های پیشرفته تر، مزایای سامانه تور-ام1 نسبت به راپییر و اف-ام-80 شامل متحرک بودن سامانه و توان درگیری با دو هدف است. دو سامانه پیشین برای حمل و نقل وابسته به یک خودروی دیگر هستند و این امر باعث کاهش سرعت عمل سامانه ها در استقرار و انتقال از جایی به جای دیگر می شود در حالیکه در نبردهای امروز قدرت تحرک سامانه برای افزایش بقای خود آن و نیز پوشش بهتر و تطبیق با نیازهای تاکتیکی امری لازم به نظر می رسد. توان ردگیری همزمان چندین هدف و درگیری با دو هدف متفاوت نیز به نفوذناپذیری بیشتر این لایه پدافندی انجامیده و امکان انتخاب بهتر بین تهدیدات خطرناک را فراهم می نماید.
دور از ذهن نیست که سامانه تور با رادارهای هشدار دهنده موجود در کشور به خصوص انواع مربوط کشور سازنده سامانه شامل رادارهای تاکیتکی کاستا و نبو که توانایی کشف اهداف پنهانکار(رادار گریز) را دارند یکپارچه شده باشد. در اینصورت توانایی تورهای ایرانی در به دام انداختن متجاوزان نادان بسیار بیشتر شده و دفاع مؤثرتری را بوجود خواهد آورد. 

تصویر تصویر تصویر
 [لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید] 

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران

پست توسط Sami 1993 » یک شنبه 27 شهریور 1390, 12:34 am

انجمن جنگ افزار centralclubs به نقل از :

تصویر

گزارش مشرق از توان پدافند هوایی ایران - پایانی
برای شکار جنگنده های دشمن هم صیاد داریم هم شاهین +عکس
تمرین های بدون اطلاع نیز بخشی از آزمایشهای سختگیرانه فرمانده هان رده بالا برای آزمودن ابزارهای موجود است بدین صورت که یک تیم بدون اطلاع موضع پدافندی با استفاده از وسائلی چون هواپیماهای بدون سرنشین به آن موضع نزدیک می شوند و سامانه پدافندی در معرض یک نفوذ واقعی قرار می گیرد که آخرین نمونه از این دست در نزدیگی سایت هسته ای فردو در قم به وقوع پیوست.

 به گزارش گروه دفاع و امنیت مشرق، تا پیش از انقلاب اسلامی، تنها سامانه پدافند هوایی میانبرد کشور، ام-آی-ام-23 هاوک ساخت آمریکا بود. این سامانه که طراحی و توسعه آن به اوائل دهه 50 میلادی باز می گردد از 1960 وارد خدمت در آمریکا شده و پس از آن برای فروش به سایر کشورها عرضه شد. برنامه های متعدد ارتقاء برای آن از سوی سازنده اجرا شد. دو نمونه از این موشکها به ایران وارد شد که اکثر آنها از نمونه ارتقاء یافته بوده اند.  هاوک/مرصاد-شاهین-شلمچه
به گفته منابع معتبر ده ها آتشبار هاوک تا ابتدای انقلاب در ایران موجود بوده است که در نقاط مهم کشور گسترده شده بودند. با وقوع جنگ تحمیلی این سامانه پس از مدتی به طور گسترده وارد نبرد شد. با ابتکارات ناب و بی مثال نیروی هوایی در جنگ، این سامانه به طور مؤثری برای پوشش بسیاری از مناطق عملیاتی به طور دائم اختصاص یافت و در صورت اجرای عملیات زمینی، یک سایت هاوک در منطقه نبرد مستقر می شد.

ساقط شدن ده ها فروند هواپیمای عراقی در عملیات ها گواهی بر کارنامه موفق این سامانه در جنگ است.

تلاش برای افزایش تحرک سامانه که از نقاط ضعف مدل موجود در ایران به شمار می رود با مجاهدت نفرات پدافند و فرماندهان مبتکری چون شهید ستاری عملی می شد و پس از آغاز عملیات های سرکوب پدافند هوایی از سوی نیروی هوایی عراق نیز با هوشمندی پدافند و به کارگیری راهکنش(تاکتیک) جدید اغلب این تهدیدات به فرصتی برای شکار هواپیماهای عراقی تبدیل شد.  تصویر  موشک های هاوک   مجموعه از سامانه هاوک از اجزای متنوعی تشکیل شده که برخی از آنها رادار جستجوی اولیه، رادار ردگیری هدف، بخش فرماندهی، پرتابگر موشک است.

در این سامانه برد رادار جستجو بیش از 100 کیلومتر و برد رادار ردگیری بیش از 80 کیلومتر است. هر پرتابگر دارای سه فروند موشک بوده و سامانه توانایی درگیری با یک هدف را دارد. احتمال اصابت موشک به هدف برای سامانه هاوک بیش از 80 درصد است.

موشک هاوک حدود 5 متر طول، 37 سانتیمتر قطر و 638 کیلوگرم جرم دارد. برد نمونه بهسازی شده آن 40 کیلومتر و جرم سرجنگی آن 75 کیلوگرم است. بیشترین سقف پرواز اهداف قابل هدفگیری برای آن در منابع مختلف بین 16000 از 17000 متر و کمترین ارتفاع هدف 30 متر ذکر شده است. این موشک به بیشینه سرعت 2.5 برابر سرعت صوت دست می یابد و کمینه برد آن 1.5 کیلومتر است.

پس از سالها بکارگیری موفق سامانه هاوک و با پیشرفت صنایع هوافضا و الکترونیک در کشور و اجرای بهینه سازی های مختلف بر روی سامانه هاوک از نظر سامانه های راداری و جنگ الکترونیک و افزایش برد رادارهای کشف و تعقیب هدف، گام منطقی بعدی برای افزایش مناطق تحت پوشش پدافند هوایی ساخت نمونه بومی سازی شده از این سامانه بود.  تصویر  موشک شاهین   توان تحرک سامانه هاوک و دیجیتالی شدن سامانه های آن مقدمه ای بود برای ساخت سامانه مرصاد که سال گذشته به نیروهای مسلح تحویل داده شد. موشک به کار رفته در سامانه مرصاد، شاهین نام دارد که از نظر ظاهر مشابه هاوک است اما در دورن تفاوت های اساسی با آن دارد.

بکارگیری سامانه های تماماً دیجیتال و سامانه راداری جدید در موشک آن را از نظر کارایی برتر از هاوک نموده است. اطمینان پذیری و عمر نگهداری بالاتر، مقاومت بیشتر در برابر جنگ الکترونیک و اضافه شدن الگوریتم های هوشمند در شناسایی و دسته بندی اهداف شاهین را بسیار کشنده تر از هاوک نموده است.  تصویر  برخی اجزای موشک شاهین   از تفاوت های سامانه داخلی شاهین با هاوک، آنتن موجود در دماغه موشک است که در شاهین از نوع تخت و در هاوک از نوع آنتهای قدیمی منحنی است. اینکه آنتن جستجوگر شاهین از نوع آرایه فازی است یا پالس داپلر آرایه ای معلوم نیست اما در هر دو حالت کارایی موشک را نسبت به هاوک بسیار بالاتر می برد. ناگفته نماند که آنتن آرایه فازی حالت شلیک کن و فراموش کن را برای موشک ممکن می سازد که با عنوان هوشمند بودن این موشک همخوانی دارد اما از طرفی استفاده از چنین سامانه ای در موشک های پدافند هوایی معمول نیست زیرا موشک های دفاع هوایی به طور عادی تا پایان مأموریت می توانند از هدایت آتشبار خود برخوردار باشند.  تصویر  رادار هادی   اجزای نمایش داده شده از سامانه مرصاد، رادار هشدار اولیه، رادار جستجوگر ارتفاع کم با نام جویا و رادار روشن کننده هدف و هدایت گر سامانه با نام هادی به چشم می خورد.

رادار هادی وظیفه قفل کردن بر روی هدف با سنجش شرایط دینامیکی آن و حدس زدن مسیر برای لحظات بعدی حرکت آن دارد. همانطور که از تصاویر پیداست رادار هادی به سامانه هایی مجهز شده است که در هاوک های موجود در کشور دیده نمی شود.

سامانه اپتیکی دید در روز و احتمالاً دید در شب و همچنین مسافت یاب لیزری و یک دوربین هدفگیری از جمله ای ادوات است. این سامانه ها علاوه بر بهبود شناسایی چشمی هدف در حالتی که توسط نفرات زمینی قابل شناسایی نباشد، امکان فعالیت سامانه را در محیط مغشوش جنگ الکترونیک نیز فراهم می آورد در نتیجه مرصاد می تواند در فضای نبردهای مدرن نیز شاهین های خود را به سمت اهداف هدایت کند.  تصویر  رادار جویا   دیگر قابلیت های اعلام شده برای مرصاد، امکان شبکه شدن آن با سایر سامانه های پدافندی از جمله رادارهای دوربرد تاکتیکی با قابلیت کشف اهداف پنهانکار(رادارگریز) است. بدین ترتیب آگاهی از موقعیت تهدیدات و کم و کیف آنها و میزان خطرناک بودنشان برای واحد کنترل آتش مرصاد بهبود پیدا می کند.

  رزمایش پدافند هوایی مدافعان آسمان ولایت3 که مرصاد برای اولین تمرین جدی در آن شرکت داشت، اعلام شد برد و ارتفاع پروازی هدف قابل درگیری برای این سامانه افزایش یافته و همچنین توان درگیری همزمان با چند هدف به آن داده شده است.

برد موشک سوخت جامد این سامانه حدود 45 کیلومتر و ارتفاع تحت پوشش آن 50000 پا(معادل 15000 متر)، برد رادار کشف 110 و برد رادار تعقیب سامانه مرصاد نیز 80 کیلومتر عنوان شد. برخی منابع خارجی نیز توانایی ضد بالستیک تاکتیکی را برای آن دور از واقعیت نداسته اند.

با جمع بندی این اخبار باید گفت مرصاد در صورت ورود گسترده به خدمت نقش بسزایی در افزایش توانایی دفاع هوایی کشور در ارتفاع پایین و متوسط خواهد داشت خصوصاً با توجه با اینکه حدود 50 درصد تهدیدات هوایی کشور در ارتفاع متوسط ارزیابی می شود(به عنوان مثال بهترین ارتفاع هواپما برای شلیک بمب ها و موشک های دورایستا ارتفاعات متوسط است) ارزش سامانه مرصاد بیش از پیش آشکار می گردد.

توانایی درگیری همزمان با چند هدف نیز صرف نظر از تعداد اهداف قابل درگیری برای تلاش در جهت ایجاد توازن قوا در سناریوی هجوم سرتاسری و پر حجم دشمن بسیار مهم است و امیدواریم سایر سامانه های دفاع هوایی کشور نیز از این جهت بهینه سازی شوند.

برای روشن شدن موضوع در نظر بگیرید که مثلاً 30 آتشبار مرصاد در سرتاسر کشور عملیاتی شود، اگر به جای درگیری هر مجموعه با یک هدف بتوانند با تعداد بیشتر مثلاً 4 یا 6 هدف درگیر شوند به این معنی است که تعداد اهداف دشمن که در معرض خطر قرار می گیرند بجای 30 هدف می تواند 120 تا 160 هدف باشد که در اینصورت دشمن در محاسبات خود قطعاً تجدید نظر خواهد کرد.

البته برای هر آتشبار متحرک، نیمه متحرک و یا ثابت مسائل پدافند غیر عامل و دفاع در برابر نیروهای تکاوری دشمن بسیار مهم است که از پرداختن به آن در اینجا صرف نظر می کنیم. البته در قسمت پیشین گزارش به توانایی هدف قرار دادن بمب های هدایت شونده و موشک ها(نه صرفاً موشک های ضد رادار) توسط سامانه های برد کوتاه کشور اشاره شده است.    دستاورد موشکی معرفی شده در زمینه پدافند هوایی، موشک سطح به هوای میانبرد شلمچه است. این موشک که شباهت های بسیاری به شاهین دارد و به طور انبوه تولید شده و به تعداد زیاد به قراراه پدافند هوایی خاتم الانبیای ارتش تحویل داده شد دارای مشخصاتی از جمله جرم 637 کیلوگرم، طول 5 متر و سه سانتی متر، قطر 357 میلیمتر، سرعت 2.7 برابر سرعت صوت، ارتفاع پروازی قابل درگیری با هدف از 60 متر تا 18000 متر و برد مفید 40 کیلومتر است.

با توجه به شباهت زیرسامانه های شلمچه با شاهین و اعلام اینکه هدایت شلمچه از نوع راداری نیمه فعال است به احتمال بسیار بالا سامانه رادار داخلی شاهین که در بالا به آن اشاره کردیم نیز باید از همین نوع باشد. نکات دیگر در زمینه شلمچه بیشتر بودن سرعت آن از موشک هاوک است که حاکی از تقویت پیشران موشک است.

با این بیشینه سرعت که بیش از 800 متر بر ثانیه در ارتفاعات است شلمچه توانایی اصابت به اهدافی با سرعت بیش از دو برابر سرعت صورت را خواهد داشت. هر چند کمینه ارتفاع هدف برای درگیری در این موشک 60 متر است که برای درگیری با موشک های کروز که عمدتاً در ارتفاع کمتر از 20 متری پرواز می کنند بیش از حد بالا است، اما بیشینه سقف پرواز هدف قابل درگیری که 18000 هزار متر است عملاً به معنی پوشش بسیار عالی برای ارتفاعات متوسط است که تقریباً تمامی اهداف هوایی ارتفاع متوسط را در معرض تهدید مرگبار خود قرار می دهد. حتی جنگنده های چابک امروزی نیز در صورت تسلیح برای مأموریت هوا به سطح که منجر به افزایش وزن می شود کمتر توان پرواز در چنین ارتفاعی را دارند.    توجه به نتایج آزمایشات شلمچه این موشک در ترکیب با سامانه مرصاد توانایی ردیابی و اصابت به اهداف با سطح مقطع راداری(RCS) کم را دارد. البته همانطور که در قسمت اول این گزارش اشاره کردم بحث انهدام با اصابت تفاوت دارد و اصابت به هدف نیازمند فناوری بالاتری است که با توجه به قابلیت مانور بالایی که برای شلمچه فراهم شده در کنار سامانه های کشف و ردگیری میسر شده است. البته این موشک به فیوزهای مجاورتی پیشرفته برای انفجار سرجنگی در صورت عدم اصابت به هدف مجهز است که در هر صورت موشک را در رسیدن به نتیجه یاری می کند.    توجه به تولید بومی این موشک، قیمت تمام شده آن کاهش یافته و در نتیجه تولید انبوه آن ممکن شده و به تعداد زیاد در ساختار پدافند هوایی کشور به کار گرفته شده است.  استاندارد اس-ام-1
این موشک نیز جزء خریدهای پیش از انقلاب است که در ناوشکن های نیروی دریایی به کار گرفته شده بود. با وقوع جنگ تحمیلی و شرایط خاص تحریم، علاوه بر استفاده از آن به عنوان موشک هوا به هوا در جنگنده اف-4ئی فانتوم2 نیروی هوایی ارتش (و احتمالاً به عنوان موشک هوا به سطح) اقدام به سازگارسازی استاندارد با سامانه هاوک شد.

در استفاده به عنوان موشک هوا به هوا اقدام به درگری با هواپیمای بلندپرواز میگ-25 شد که موشک با فاصله از اطراف هدف عبور کرده و به آن برخورد نکرده است. در ترکیب موشک استاندارد در پرتابگرهای موشک هاوک نیز به صورت دوتایی از آن بهره گیری شد. علت این کار توانایی دست یابی استاندارد به ارتفاعات بالاتر عنوان شده است. این طرح ها چندان فراگیر نشد و اغلب به خاطر غلبه بر شرایط تحریم تسلیحاتی و نیازهای جنگ صورت گرفت.

البته گفته می شود بکارگیری استاندارد در سامانه هاوک با نام پروژه شباهنگ منجر به سرنگونی حداقل یک فروند هواپیمای عراقی شده است. ناگفته نماند که ایرباس ایرانی ساقط شده در سال 1367 نیز با نمونه ای از همین موشکها مورد اصابت قرار گرفته است.  تصویر  موشک استاندارد(جلو) و موشک ضد کشتی هارپون(عقب)   از جنگ این موشک در رژه های نیروهای مسلح به نمایش در آمده و خبرهایی مبنی بر بازسازی و بهینه سازی و حتی تولید آن در داخل کشور با نام فجر منتشر شد. به جز ناوشکنها(که بعد از جنگ از خدمت خارج شدند) حداقل یکی از ناوچه های کلاس پیکان نیز به این موشک مجهز شده و همچنین در پاشنه ناوشکن(ناو محافظ) جماران نیز پرتابگرهای این موشک دیده می شود.  تصویر  پرتابگرهای جعبه ای موشک استاندارد در ناوچه ای از کلاس پیکان   جمله مشخصات نمونه پایه موشک استاندارد می توان به طول 4.41 متر، قطر 34.3 سانتیمتر، دهانه بال 1.08 متر، جرم 495 کیلوگرم، برد تا 37 کیلومتر، ارتفاع پروازی تا حدود 19000 متر و سرعت دو برابر سرعت صوت(کمتر از 700 متر بر ثانیه) اشاره نمود. این موشک از نوع راداری نیمه فعال است که در این موشک گیرنده ای در دماغه، امواج بازتاب یافته از هدف را که توسط رادار خودی ارسال شده دریافت کرده و موشک با آشیانه یابی امواج به سمت هدف هدایت می شود. این موشک سوخت جامد دارای سرجنگی 62 کیلوگرم و فیوز مجاورتی است.

با توجه به اعلام اخباری مبنی بر تجهیز شناورهای نیروی دریایی به سامانه پدافند هوایی و اینکه این سامانه ها حداقل باید شامل انواع کوتاه برد و میانبرد باشد، احتمال بکارگیری گسترده موشک استاندارد را باید در نظر داشت. البته با توجه به اینکه تمامی سامانه های پدافند هوایی کشور مورد بهینه سازی قرار گرفته اند در صورت بکارگیری این موشک با سلاحی متفاوت از قبل روبرو خواهیم شد هر چند تا زمان اعلام دقیق نوع سامانه و یا مشخصاتی از موشک فجر نمی توان نظر خاصی ابراز نمود.  تصویر  پرتابگرهای جعبه ای موشک استاندارد پشت قایق در پاشنه ناوشکن جماران  سام-6
دفاع از نیروهای عمل کننده در صحنه عملیات نیز یکی از نیازهای مهم است که توسط طراحان سامانه های پدافندی مورد توجه بوده است. نیازی که با توجه به عدم وجود چنین سامانه ای در زمان جنگ تحمیلی 8 ساله فشار زیادی بر نیروهای پدافند هوایی نهاجا وارد می کرد به طوریکه برای برپایی امکانات راه اندازی سامانه هاوک که تنها سامانه میانبرد موجود در کشور در عمده سالهای جنگ بود بکارگیری توان لجستیکی قابل توجهی را به دنبال داشت.

در آن روزها با حرکت به سوی متحرک سازی سامانه هاوک تا حدودی نیاز به چنین سامانه ای بر طرف شد از این رو با توجه به نیاز به چنین سامانه ای و در دسترس بودن مجموعه سام-6 که کارنامه پرفراز و نشیبی نیز دارد روند بکارگیری آن در نیروی هوایی سپاه از سالهای پس از جنگ آغاز شد. این سامانه که نسل اولیه آن محصول شوروی سابق است تاکنون در چندین جنگ از جمله جنگ های اعراب و رژیم اشغالگر قدس حضور داشته و توسط اعراب بکارگرفته شد در ابتدای کار نتایج درخشانی از خود برجای گذاشت اما با شناسایی ضعف های آن توسط دشمن از کارایی آن تا حد زیادی کاسته شد.  تصویر   این درگیری ها نقش مهمی در روند بهسازی آن توسط کشور سازنده داشت و پس از آن نقطه ضعف های شناسایی شده برطرف شده و نقش عملیاتی آن بار دیگر پر رنگ شد.

در جریان دفاع مقدس نیز این سامانه توسط رژیم بعث عراق مورد استفاده قرار گرفت که موفق به سرنگونی تعدادی از هواپیماهای جنگنده بمب افکن نهاجا شد.

در دهه 90 میلادی نیز این سامانه توسط عراق و یوگسلاوی بر ضد آمریکا و ناتو بکارگرفته شد که موفق به سرنگونی تعدادی از هواگردهای متخاصم شد.

به گفته فرماندهان قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء سامانه سام-6 نیز مانند سامانه هاوک مورد بهینه سازی های بسیاری قرار گرفته است. مهمترین مشخصات عملکردی این سامانه شامل کشف و ردگیری اهداف در برد 55 کیلومتر و بیشتر از آن و هدف قرار دادن آنها تا برد 25 کیومتر و سقف پرواز 25-30 متر تا 14000 متر، جرم 600 کیلوگرم و سرجنگی 59 کیلوگرم و سرعت 2.8 برابر سرعت صوت است.

در این سامانه تمامی رادارهای جستجو، تعقیب هدف و پرتابگر موشک بر روی شاسی زرهی مستقر هستند و از اینرو این سامانه کاملاً متحرک است. پرتابگرهای سام-6 دارای سه موشک است. این موشک ها داری یک بوستر اولیه سوخت جامد و موتورهای رمجت برای زمان اصلی پرواز هستند.

این سامانه در ساختار پدافندی نیروی هوافضای سپاه و هماهنگ با قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء ارتش است. اچ-کیو-2/صیاد1/صیاد1-آ/ صیاد-2   موشکی اچ-کیو-2 که چند سالی پس از شروع جنگ تحمیلی به ساختار پدافند هوایی کشور وارد شد، در واقع نسخه چینی سامانه معروف سام-2 گایدلاین شوروی سابق است. چینی ها با ساخت آن به تکمیل مجموعه دفاع هوایی خود پرداختند و با چند مرحله ارتقاء آن بازار صادراتی خوبی نیز برای خود دست و پا کردند.

در زمان جنگ تحمیلی 8 ساله با توجه به شرایط تحریم تسلیحاتی کشورمان از یکسو و نیاز به سامانه هایی برای پوشش ارتفاعات بالا برای خرید اچ-کیو-2 اقدام گردید. این سامانه به نیروی هوایی سپاه تحویل داده و در شهرهای مهم کشور مستقر شد. یکی از علل اصلی اینکار نیز این بود که دشمن با استفاده از هواپیماهای بلندپرواز خود اقدام به بمباران شهرهای کشور می نمود بخصوص نمونه بمب افکن از جنگنده میگ-25 که با سرعت و سقف پرواز استثنایی خود دردسر واقعی برای پدافند هوایی کشور بود.

عدم موفقیت موشک استاندارد برای غلبه بر این مشکل و موفقیت اچ-کیو-2 در انهدام یک فروند میگ-25 عراقی بر فراز آسمان اصفهان در سال 1365 به ماندگاری هرچه بیشتر آن در نیروهای مسلح کمک کرد و این سامانه تا زمان ورود سام-5 یا همان اس-200 در سالهای بعد از جنگ یگانه جنگ افزار موشکی دفاع هوایی برای پوشش دادن ارتفاعات بیش از 20 هزار متر بود. اما به دلیل مانورپذیری پایین موشک سامانه اس-200 که توانایی آن را برای مورد اصابت قرار دادن اهداف مانور کننده کاهش می داد، اچ-کیو-2 که توان مانور بهتری دارد همچنان در خدمت باقی ماند. البته باید گفت در موارد دیگری در زمان جنگ اچ-کیو-2 در شکار هواپیماهای متجاوز ناکام ماند.

از آنجایی که سلاح ناشناخته و ناکارامد برازنده رزمندگان اسلام نبوده و نیست، تلاش برای بهینه سازی و ساخت نمونه بومی از سامانه اچ-کیو-2 آغاز شد و حاصل آن موشک پدافند هوایی بومی صیاد-1 گردید. هر چند صیاد-1 از نظر ظاهری و همچنین نوع و تعداد پیشران با اچ-کیو-2 مشابه است ولی سامانه های هدایت آن به طور کامل دگرگون شده است. این موشک از نوع دو مرحله ای است که مرحله اول آن یک پیشران سوخت جامد با زمان سوزش تقریبی 3 تا 4.3 ثانیه و پیشران مرحله دوم آن از نوع سوخت مایع با زمان کارکرد 60 ثانیه است.

موشک صیاد-1 طولی برابر با 10.84 متر و 2320 کیلوگرم جرم دارد که 195 کیلوگرم آن مربوط به سرجنگی است. این موشک به سرعت بسیار خوب 1200 متر بر ثانیه(تقریباً چهار برابر سرعت صوت) دست یافته و توانایی تحمل شتاب 12جی را دارد.

نمونه دیگری از این موشک با نام صیاد-1-آ نیز ساخته شد که به جای هدایت راداری از هدایت آشیانه یاب فروسرخ برخوردار بوده و برد آن بالغ بر 60 کیلومتر است.  تصویر    دوم از موشک صیاد با نام صیاد-2 نیز اخیراً معرفی شد که بنابر اخبار دارای هدایت راداری، برد بیشتر، سامانه های جنگ الکترونیک پیشرفته و هماهنگی با سایر سامانه های پدافند هوایی کشور است.

با توجه به مشخصات اعلام شده برای صیاد2 از جمله سر جنگی 200 کیلوگرمی و سرعت حرکت 1200 متر بر ثانیه احتمالاً در این نمونه از همان پیشران موجود در صیاد1 استفاده شده است اما با توجه به اینکه گفته شده بود قرار است در نمونه های بعدی موشک های صیاد به جای پیشران سوخت مایع از سوخت جامد استفاده شود به برخی مزایای پیشرانه های سوخت جامد اشاره می کنیم. در این نوع پیشران موشک پرشتاب تر بوده و اطمینان از عملکرد آن نیز افزایش می یابد.

همچنین زمان آماده شلیک بودن آن نیز بسیار افزایش خواهد یافت زیرا پیشرانه های سوخت مایع به دلیل خاصیت خورندگی اکسید کننده موجود در خود تا حدود 6 ماه به صورت شارژ شده و آماده شلیک هستند ولی در سوخت جامد این مشکل وجود ندارد. بعلاوه در سوخت مایع سامانه های متعددی از جمله شیرها و پمپ ها وجود دارد که هم وزن اضافی تحمیل کرده و هم با توجه به ماهیت مکانیکی مشکلات اطمینان عملکردی و بحث های مربوط به تعمیرات را با خود به همراه دارند. از اینرو پیشران سوخت جامد برای موشک های پدافند هوایی گزینه مناسبتری است.

همچنین اعلام شده که با بهسازی های این مرحله صیاد2 توانایی شکار اهداف با سطح مقطع راداری پایین را دارد.
با توجه به باقی ماندن سامانه صیاد از گذشته تاکنون و بهینه سازی های مختلف اجرا شده روی آن می توان بیش از پیش به تأثیر سامانه ای با این توانمندی از نظر سقف پرواز در شبکه یکپارچه پدافند هوایی کشور پی برد.   اس-200   برد بسیار بلند و ارتفاع بالای اس-200 یکی از دوربردترین سامانه های پدافند هوایی در حال خدمت در جهان است. پیشینه این سامانه به سال های دهه 1960 باز می گردد. نمونه های ابتدایی آن از 1967 وارد خدمت شده اند و تاکنون چندین نسل از آن که عمدتاً با توجه به بهینه سازی های سامانه های آن شکل گرفته اند معرفی شده است. این تفاوت نسل ها هم ناشی از نوع موشک و هم بهسازی سامانه های اصلی و سامانه کمک اضافه شده به مجموعه است.

نمونه های مختلف موشک های این سامانه جرمی در حدود 7000 کیلوگرم دارند که حدود 215 کیلوگرم آن را سرجنگی تشکیل می دهد. این نمونه ها با طولی در حدود 11 متر سرعتهای 4 تا حدود 7 ماخ داشته و ارتفاعات 29 تا 40 کیلومتر و بردهای 150 تا 400 کیلومتر را پوشش می دهند. پیشران نمونه های اولیه این موشک سوخت مایع به همراه چهار بوستر(پیشران کمکی) سوخت جامد و در نمونه های بعدی پیشران سوخت جامد دوگانه است. صرف نظر از اینکه کدام مدل یا مدلها از موشک های این سامانه در کشور موجود است، به واقع دوربردترین سلاح پدافند هوایی کشور است و توانایی درگیر شد با موشکهای بالستیک را نیز دارد.

اس-200 در چند درگیری نظامی حضور داشته است از جمله در زمان حمله آمریکا به لیبی در دهه 1980. در آن عملیات به دلیل شدت جنگ الکترونیک آمریکایی ها اس-200 موفق به شکار هیچ هدفی نشد که این مشکل تمام سامانه های راداری شوروی سابق در آن مقطع بود. از اینرو بهسازی های گسترده ای در این سامانه صورت گرفت.

توانایی تحمل شرایط جنگ الکترونیک و همچنین اضافه شدن سامانه هایی چون اخلالگر پرقدرت پلنا که نه تنها فعالیت هواپیماهای دشمن را مختل نموده بلکه محل خود آن نیز به سختی قابل شناسایی است این سامانه را بار دیگر به عنوان ابزار دفاعی مهمی برای کاربران آن تبدیل نموده است. سرعت بسیار بالای موشک های این سامانه فرصت واکنش نشان دادن از سوی هدف را بسیار کم نموده و عملاً مسافت تا هدف در مدت زمان کمی طی می شود مثلاً برای انهدام هدفی در برد حدود 150 کیلومتری این موشک تنها به حدود یک دقیقه زمان نیاز دارد در حالیکه در این فاصله ممکن است دشمن هنوز به مرزهای کشور نرسیده باشد و یا در برد کافی از هدف برای رهایی مهمات دورایستای خود نباشد.

کشورمان نیز با بهسازی های متعدد بر روی اس-200 آن را به پدیده ای متفاوت از گذشته خود تبدیل نموده و کارایی آن را برای نبردهای امروز تضمین نموده است. از جمله ساعات کارکرد سامانه که قبلاً بخشی از شبانه روز قابل استفاده بود که از چند سال قبلا این سامانه توانایی کارکرد متوالی را برای ساعات زیاد دارد. همچنین عامل محدود کننده برد به کمتر از حد توانایی موشک که از سوی سازنده اعمال شده بود به دست متخصصان کشورمان بر طرف شده و برد موشک بیشتر گردید.  تصویر  موشک سامانه اس-200    آخرین ارتقاء های اجرا شده نیز تمامی اجزای سامانه اس-200 به نوع دیجیتالی تبدیل شد که باعث افزایش عمرکاری، کاهش احتمال خرابی، افزایش ظرفیت پردازش داده ها و تصمیم گیری بهتر در زمان درگیری، شبکه شدن با سامانه های راداری دوربرد و کشف کننده اهداف پنهانکار شده است. به عنوان مثال سامانه های لامپی مورد استفاده با سامانه های نیمه هادی و ترانزسیتوری با قابلیت کارکرد در دمای منفی40 تا مثبت120 درجه سانتیگراد تعویض شده است. اين مساله مزيت‌هاي زياي دارد، از جمله اينكه در شرايط تحريم تهيه ترانزيستورها راحت‌تر است و در ضمن وجود اين سامانه موجب كاهش تشعشعات مضر، كاهش حجم و وزن سامانه‌ها و در نتيجه چالاكي و تحرك‌پذيري بهتر آن‌ها مي‌شود.    این حجم از تغییرات که شگفتی کشور سازنده یعنی روسیه همسایه دریایی بی تعهدمان را به دنبال داشته این سامانه به یکی از ابزارهای مهم در مجموعه پدافند هوایی کشور تبدیل شده است که علاوه بر توانایی هدف قرار دادن هواپیماهای بزرگ دشمن نظیر سوخت رسان ها، رادارهای هوابرد(آواکس)، بمب افکنها، توانایی انهدام اهداف با سطح مقطع راداری پایین مانند هواپیماهای شناسایی با سقف پرواز بسیار بالا را نیز دارد. به عنوان مثال در رزمایش بزرگ پدافند هوایی مدافعان آسمان ولایت3 که در سال گذشته برگزار شد اس-200 موفق به سرنگونی یک هدف بی سرنشین در برد بیش از 100 کیلومتر شد. همچنین اعلام شده که برای افزایش تحرک سامانه اس-200 که اساساً یک سامانه از نوع ثابت است تلاشهایی صورت گرفته است.  
از آخرین بهسازی های سامانه اس-200 نیز باید به استتفاده از موشک های جدید در این سامانه اشاره کرد که چندی پیش اعلام شد. نوع موشک مزبور و قابلیت های آن معلوم نیست ولی به طور قطع برای برطرف کردن محدودیت های ناشی از شرایط خود موشک چنین تصمیمی گرفته شده است.    توجه به مصاحبه فرمانده محترم قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیاء در روز چهارشنبه 9 شهریور ماه با شبکه جام جم و مطرح کردن راهبرد انهدام دشمن قبل از رسیدن به مرزهای کشور، این حدس منطقی به نظر می رسد که اس-200 با توجه به برد و سقف پرواز استثنایی خود یکی از پایه های این راهبرد باشد. بهسازی های متعدد این سامانه در کشور و ایجاد امکان درگیر شدن با اهداف مختلف نیز این حدس را تقویت می کند.

البته گفتنی است برای ایفای نقش CISR که به طور خلاصه درگیر شدن با سامانه های رادار هوابرد و یا هواپیماهای اخلاگر الکترونیک و نظیر آنها است نیز اس-200 گزینه مناسب ترین گزینه است که تغییر در سامانه راداری خود موشک را می طلبد.  سامانه دوربرد برتر از اس-300

پس از شروع داستان اس-300 و روشن شدن مجدد دنائت و بی شرمی طرف روس، مسئولان داخلی از برنامه ساخت سامانه ای مشابه در داخل که از مدتها در جریان بوده پرده برداشتند. تا کنون هیچ گونه مشخصاتی راجع به این سامانه منتشر نشده است اما از مصاحبه های انجام شده برمی آید که با مطالعه ویژگیهای برترین سامانه های دنیا در این رده اقدام به طراحی و ساخت این سامانه شده که به گفته فرمانده سابق پدافند کشور این سامانه ساخته شده و در مراحل آزمایش است.

در اینجا با اشاره ای به برخی از ویژگی های اس-300 علت تلاش برای در اختیار داشتن چنین سامانه ای با توجه به وجود اس-200 روشن تر می شود. موشکهای سامانه اس-300 در قیاس با اس-200 کوچکتر بوده و برد کمتری دارند(برد پرتاب کمتر از 100 کیلومتر) اما کوچکتر بودن آنها باعث می شود تا حمل چندین فروند از آنها در یک پرتابگر مقدور باشد بعلاوه تحرک تمامی اجزای سامانه اس-300 نیز بسیار بیشتر از اس-200 است.

این سامانه همچنین توان درگیری همزمان با چندین هدف را دارد که به مدد سامانه های جدید تر و قابل تر و تعداد زیاد موشک های آماده پرتاب حاصل شده است. هر آتشبار سامانه اس-200 دارای 6 پرتابگر تکی است ولی هر آتشبار اس-300 از حداقل چهار پرتابگر چهار تایی یعنی 16 موشک بهره می برد. این موشکها که بسیار چابک و مانورپذیر هستند و از اینرو توانایی درگیری با هواپیماهای جنگنده و اهداف نسبتاً کوچک نظیر موشک های کروز را به راحتی دارند. همچنین بارگذاری مجدد موشک ها در اس-300 بسیار سریعتر از اس-200 صورت می پذیرد. از نظر قیمت هر موشک و ارزش هدف نیز موشک های سامانه اس-200 برای هدف قرار دادن اهداف پر ارزش مناسب است.

بنابراین وجود سامانه ای نظیر اس-300 در مجموعه پدافند هوایی کشور لازم است اما متخصصان داخلی اثبات کرده اند که نیازمند تجهیزات بیگانه نیستند و اس-300 تنها برای صرفه جویی در زمان مدنظر بود اما با توجه به بازدارندگی همه جانبه زمان برای توسعه نمونه بومی از چنین سامانه ایی فراهم شد و دور نیست تا این سامانه نیز به دست رزمندگان اسلام برسد. مشخصات این سامانه هرچه که باشد قطعاً یاوری برای دفاع از مرزهای هوایی کشور در برابر گرگ های مست بیگانه خواهد بود اما بازخوانی مشخصات کلی آن که توسط فرماندهان محترم قرارگاه پدافند هوایی کشور ذکر شده است خالی از لطف نیست.

در طراحی این موشک ویژگیهای برتر سامانه های مشابه ساخته شده در دنیا مورد مطالعه دقیق قرار گرفته و در نتیجه سامانه ایی با امکانات متنوع از نظر مأموریتی پدید آمده است. به طور خاص در مقایسه با سامانه اس-300 سامانه ایرانی توانایی درگیری با اهدافی را دارد که در اس-300 دیده نشده است که این به دلیل ماهیت متفاوت تهدیدات پیش روی ایران در قیاس با روسیه است. سامانه ایرانی علاوه بر توانایی درگیری با اهداف به اصطلاح آیرودینامیک نظیر هواپیما، توانایی درگیری با موشک های بالستیک، کروز و همچنین موشک های دیگر را داشته و انهدام اهداف با سطح مقطع راداری پایین به طور ویژه در طراحی آن مورد توجه بوده است.

* پاسخ به چند انتقاد

در پایان این سلسله گزارش ها اشاره به چند نکته نیز لازم به نظر می رسد. هر چند در محافل مختلف گفته می شود که برخی سامانه های کشور در جنگ هایی که شرکت داشته اند موفق نبوده اند در پاسخ باید گفت این سامانه ها به طور کامل بهسازی شده و ارتقاء های متعددی نیز بروی آنها اجرا شده است.

گفته می شود این سامانه های بهینه شده و همچنین سامانه های ساخت داخل تاکنون در میدان عمل آزموده نشده اند که باید گفت هر چند آخرین جنگ در این کشور بیش از 20 سال پیش به پایان رسیده است اما از زمان تا امروز تمامی سامانه های زمینی، هوایی و دریایی کشور در رزمایش های بسیاری آزموده شده و هر سامانه جدید نیز علاوه بر آزمایشات کامل توسط سازنده در کشور، توسط نیروی بکارگیرنده نیز آزمایش شده و در تمرینات منطقه ای و سپس رزمایش های کشوری نیز در شرایط شبیه سازی شده با واقعیت آزمایش می گردد.

همچنین تمرین های بدون اطلاع نیز بخشی از آزمایشهای سختگیرانه فرمانده هان رده بالا برای آزمودن ابزارهای موجود است بدین صورت که یک تیم بدون اطلاع موضع پدافندی با استفاده از وسائلی چون هواپیماهای بدون سرنشین به آن موضع نزدیک می شوند و سامانه پدافندی در معرض یک نفوذ واقعی قرار می گیرد که آخرین نمونه از این دست در نزدیگی سایت هسته ای فردو در قم به وقوع پیوست که البته با دخالت مقامات غیر مسئول و اطلاع رسانی ایشان به عکس و نفوذ پهپاد آمرکایی جلوه داده شد. نکته دیگر اینکه کمی پس از پایان جنگ تحمیلی، دشمن اصلی در منطقه اردو زده و تا کنون نیز باقی است و همواره با سامانه های خود در حال سنجش توانمندی نیروهای پدافندی کشور بوده است.

حتی پا را از این نیز فراتر گذاشته و با تلاش برای نفوذ دادن پرنده های بدون سرنشین خود به محدوده تحت کنترل کشور به آزمودن توان دفاعی کشور اقدام نموده اند. البته در پاسخ به این گستاخی ها در همین چند سال اخیر بیش از 10 فروند از پرنده های بیگانه ساقط شده اند و حتی برای نشان دادن توانایی بالای کشور، در خارج از FIR کشور نیز اقدام به انهدام پرنده های بون سرنشین دشمن شد.

در بحث نقاط کور نیز که گفته می شود با توجه به شکل گیری ساختار پدافند هوایی کشور پیش از انقلاب و به دست آمریکایی ها دشمن از تمام نقاط کور کشور اطلاع دارد باید عرض کرد پس از وقوع انقلاب شکوهمند اسلامی و تجاوز ناجوانمردانه ارتش بعث عراق، بسیاری از حمله های دشمن از همین نقاط کور اجرا شد.

با تلاش متخصصان پدافند هوایی کشور و ابتکارات آنها نه تنها نقاط کور شناسایی شده تحت پوشش قرار گرفت بلکه تیم هایی نیز مسئول یافتن سایر نقاط کور در مرزهای کشور و نیز در اطراف نقاط حیاتی کشور شد. پس از فراغت از جنگ تحمیلی نیز این روند تا امروز نیز با توجه به حضور دشمن در پشت دروازه های کشور ادامه داشته و حتی با فراهم نمودن تجهیزات تاکتیکی مناسب، این تهدید به فرصت تبدیل شده و بسیاری از این شیارها که برای نفوذ پرنده های بدون سرنشین و موشک های کروز قابل استفاده است به عنوان قتلگاه این تهدیدات درآمده اند و تجهیزاتی همچون سامانه مصباح-1 برای این منظور آماده شده اند.

همچنین شبکه چند ده هزار نفری از دیده بان ها در مرز و داخل کشور که شامل نیروهای بسیج، نیروی انتظامی و سایر نیروهای توجیه شده برای این منظور هستند و برخی نیز به سلاح های دوش پرتاب برای انهدام تهدیدات ارتفاع پست مجهز شده اند و با وسائل ارتباطی پیشرفته داخلی به افزایش آگاهی پدافند کشور از وضعیت موجود کمک می کنند.

امروز با یک نگاه منصفانه مجموعه پدافند هوایی کشور یکی از پیشرفته ترین و آماده ترین ترین نیروهی رزمنده کشور هستند که در آرام ترین شرایط منطقه نیز بیشترین هشیاری و آمادگی را حفظ کرده و با فراهم نمودن لایه های پنهان دفاعی و اجرای راهبرد دژهای پدافندی آماده نابود کردن دشمن در بهترین شرایط رزمی حتی با همکاری سرسپردگانشان در منطقه هستند.     

Moderator
Moderator
نمایه کاربر
پست: 2401
تاریخ عضویت: یک شنبه 17 آذر 1387, 11:02 am
سپاس‌های ارسالی: 29119 بار
سپاس‌های دریافتی: 21531 بار
تماس:

Re: گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران

پست توسط sokuteasemuni » یک شنبه 27 شهریور 1390, 1:21 pm

لینک مطلب اصلی دارای یک تصویر بیشتر :

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید].
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: گزارش مشرق از بررسی توان دفاعی ایران

پست توسط Sami 1993 » یک شنبه 18 اسفند 1392, 12:25 am

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

گزارش مشرق از دستاورد جدید متخصصان سپاه؛
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
این سلاح‎ حجم آتش چندین تیربار یا توپ با کالیبر مشابه را یکجا تولید می‎کنند. همچنین می‎توانند با بهره‎گیری از قابلیت تغییر نرخ آتش خود و افزایش آن برای درگیر شدن با یک هدف سریع، احتمال اصابت در اولین سری شلیک را افزایش داده یا در مصرف مهمات برای انهدام اهدافی با سرعت کمتر یا اهداف ثابت صرفه جویی کنند.


به گزارش گروه دفاع و امنیت مشرق، شاید پرتعدادترین سلاح پدافند هوایی کوتاه برد در کشورمان توپ 23 میلیمتری دو لوله معروف ZU-23-2 روسی باشد که سابقه حضور آن در ایران بسیار طولانی است. در دوران جنگ تحمیلی 8 ساله عراق علیه کشورمان، علاوه بر استفاده دو طرف از آن از خطوط مقدم تا اهداف موجود در عمق خاک خود، نیروهای بعثی حتی برای انهدام اهداف سطحی از آن استفاده می‎کردند و رزمندگان اسلام علاوه بر استقرار این سلاح بر روی نفربرها و قایق‎ها با به کار گیری آن روی نفتکش‎ها سعی در دفاع از آنها داشتند.

پس از جنگ تحمیلی و تولید این سلاح که برد آن 2 تا 2.5 کیلومتر می‎رسد در وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح علاوه بر استفاده به صورت ثابت، بر روی خودروهای تاکتیکی، کامیون و نفربرها (براق، بی-تی-آر) نیز نصب شده است. در شناورهای نیروهای دریایی نیز نمونه‎های یک و دو لوله از این توپ به کار گرفته شده است.

تصویر
توپ 23 میلیمتری دو لوله

ساخت نمونه تک لوله از این سلاح که به نمونه دریایی معروف شد و نصب آن روی برخی قایق‎های تندرو یکی از زمینه‎های افزایش استفاده از این توپ بود که با به کار گیری فولاد دریایی ضد خوردگی ممکن شده است. این نمونه با هدف کاهش وزن ناشی از حذف یک لوله و متعلقات آن و قابلیت نصب بر روی شناورهای سبک وزن و همچنین ایفای نقشی مانند توپ‎های 20 میلیمتری تک لوله اورلیکن که روی برخی ناوهای نیروی دریایی وجود دارد توسعه داده شد.

در سالهای گذشته علاوه بر مشاهده این سلاح در ترکیب های جدید، ارتقاء‎های متعددی نیز در زمینه سامانه‎های هدفگیری و کنترل آن اجرا شده است. در این گزارش به مرور برخی از این فعالیت‎ها خصوصاً نمونه جدید با نام عاصفه که توسط نیروی زمینی سپاه توسعه داده شده می‎پردازیم.

تصویر
توپ‎های 23 میلیمتری کنترل از راه دور

استفاده از دوربین برای هدفگیری و سامانه کنترل از راه دور، به کار گیری الکتروموتور ویا سرووموتور برای ایجاد حرکت در توپ و حذف خدمه یکی از این بهینه‎سازی‎ها است که در تصویر فوق نمایش داده شده. کنترل از راه دور، مشکلات ناشی از بی‎دقتی یا خستگی خدمه در هدفگیری را بر طرف کرده و امکان تغییر سریع در انتخاب هدف را فراهم می‎کند ضمن اینکه محافظت بیشتری نیز از نفرات به عمل می‎آید.

همچنین به کمک چنین سامانه‎هایی امکان استقرار سلاح در نقاط دور از دسترس و کمینگاه ها بدون نیاز به حضور خدمه و برای مدت‎های زیاد است. نمونه‎هایی از این نوع بهسازی نیز روی توپ‎های 23 میلیمتری نصب شده روی نفربرهای زرهی نمایش داده شده است که ضمن مزیت‎های فوق، عامل تحرک را نیز به سامانه اضافه می‎کند. در نتیجه این نفربرها می‎توانند اجرای آتش مؤثرتری در دفاع از نیروهای زمینی داشته باشند.

تصویر
توپ‎های 23 میلیمتری کنترل از راه دور مستقر روی نفربر

گفتنی است نیروهای عراقی در جریان حمله آمریکا به این کشور تنها با اتکا به سامانه‎های هدفگیری معمولی موجود روی توپ‎های 23 میلیمتری موفق به سرنگونی تعدادی از موشک‎های کروز شدند بنا بر این با اجرای بهسازی‎های فوق، این سلاح کارایی بسیار بیشتری خواهد یافت.

برای روشن‎تر شدن تأثیر این گونه بهسازی‎ها می‎توان به نمونه بهسازی شده توسط روسیه اشاره نمود که شامل افزودن دوربین‎های دید در روز و شب و هوای نامساعد، مسافت‎یاب لیزری و سامانه کنترل و پردازشگر دیجیتال بوده، تنها با یک نفر کاربری شده و احتمال اصابت گلوله در آن از حدود 7% به 30% رسیده است. بنا بر این با توجه به نواخت تیر عملی توپ دو لوله که دستکم 400 گلوله بر دقیقه معادل 6 تا 7 گلوله بر ثانیه است در یک شلیک 5 ثانیه‎ای، توپ معمولی تنها 2 تا 3 گلوله را به هدف زده ولی از توپ بهسازی شده 10 گلوله مرگبار به هدف اصابت خواهد کرد.

نمونه‎ای دیگر از فعالیت‎های انجام شده بر مبنای این نوع توپ در ایران، ساخت سامانه پدافند هوایی کوتاه برد مصباح-1 است. سلاح اصلی این سامانه توپ 8 لوله 23 میلیمتری است که از ترکیب 4 قبضه توپ 2 لوله حاصل شده و برای آشکارسازی و ردیابی هدف از یک رادار سه بعدی و سامانه الکترواپتیکی دارای دوربین‎های دید در روز، دوربین دید در شب یا حرارتی و مسافت‎یاب لیزری استفاده می‎شود.

سامانه‎های اپتیکی باعث تضمین ادامه کار سامانه در شرایط جنگ الکترونیک و بروز مشکلات برای رادار شده و در هوای نامساعد و دید کم نیز می‎توانند در صورت بهره‎گیری از سامانه فروسرخ به هدفگیری دقیق سلاح کمک کنند.

تصویر
توپ 8 لوله 23 میلیمتری؛ آنتن رادار سامانه در زمینه تصویر دیده می‎شود

این سامانه با ترکیب خاص سلاح خود سطحی از آتش را به تعداد دستکم 26 تا 27 گلوله بر ثانیه با فرض نرخ آتش 400 گلوله بر دقیقه برای هر واحد دو لوله- تا 66 گلوله بر ثانیه با نواخت تیر نهایی سلاح در برابر هدف قرار می‎دهد که ضمن مزیت ایجاد شده توسط حجم آتش و دشوار نمودن فرار اهداف مانور دهنده، هدفگیری دقیق با رادار و سامانه‎های کمکی به افزایش احتمال اصابت به میزان بسیار بالایی منجر خواهد شد.

در این زمینه باید اشاره کرد بهسازی سامانه پدافند هوایی شیلکای روسی که متشکل از 4 توپ تک لوله 23 میلیمتری و رادار برای هدفگیری است، منجر به افزایش احتمال اصابت از حدود 12% به 60% شده که میزان بسیار قابل توجهی است. در این بهسازی، رادار، سامانه کنترل آتش و پردازشگرها ارتقاء یافتند، در حالی که این قابلیت‎ها در سامانه مصباح-1 از ابتدا قرار داده شده است.

به گزارش مشرق، دو گونه از آخرین بهسازی‎های توپ 23 میلیمتری در ایران شامل بهسازی حرکت توپ «کنترل از راه دور شده» دو لوله و نیز توسعه یک نمونه سه لوله چرخان مشابه طرح گتلینگ است. این نمونه که از آن با نام «عاصفه» یاد می‎شود توانمندی بالایی در هدف قرار دادن اهداف سریع مانند موشک‎های کروز و ایجاد یک لایه دفاع آخر قابل اطمینان دارد.

تصویر
توپ 3 لوله 23 میلیمتری عاصفه

پیش از این در معرفی سلاح اخگر به تاریخچه و قابلیت‎های طرح گتلینگ اشاره کرده بودیم. به طور کلی این سلاح‎ها امکان اجرای شلیک پرحجم را آن هم برای مدت طولانی‎تر نسبت به توپ و تیربارهای تک لوله دارند زیرا اولاً سهم تعداد گلوله شلیک شده از هر لوله در آنها بسیار کمتر از یک سلاح تک لوله برای همان تعداد شلیک است و البته لوله‎های سلاح طرح گتلینگ در حین چرخش مقداری هم خنک می‎شوند.

در نتیجه بر خلاف توپ و تیربارهای معمولی که از شلیک با نرخ بالا در مدت طولانی به دلیل گرم شدن لوله عاجز هستند این سلاح‎های چند لوله می‎توانند بدون رسیدن به بیشینه حد تحمل حرارت لوله‎ها برای مدت بیشتری با نرخ آتش بالا شلیک کنند.

همچنین سه عمل اصلی بارگذاری گلوله، اجرای آتش و تخلیه پوکه در آنها به طور همزمان در لوله‎های مختلف اجرا می‎شود یعنی در حالی که یکی از لوله‎ها در حال شلیک است، لوله دیگر در حال بارگذاری بوده و لوله دیگری فرایند تخلیه را طی می‎کند. همین قابلیت در یک بازه زمانی مشخص منجر به شلیک تعداد بیشتری گلوله نسبت به سلاح تک لوله‎ای نیز می‎شود زیرا در سلاح تک لوله، سه عمل فوق باید پشت سر هم اجرا شود.

این سلاح‎ها حجم آتش چندین تیربار یا توپ با کالیبر مشابه را یکجا تولید می‎کنند همچنین می‎توانند با بهره‎گیری از قابلیت تغییر نرخ آتش خود و افزایش آن برای درگیر شدن با یک هدف سریع، احتمال اصابت در اولین سری شلیک را افزایش داده یا در مصرف مهمات برای انهدام اهدافی با سرعت کمتر یا اهداف ثابت صرفه جویی کنند.

مقایسه سلاح‎هایی با طرح گتلینگ با سامانه‎ای مانند مصباح-1 از موضوع این گزارش فراتر است اما به طور کلی می‎توان گفت سلاحی مانند عاصفه توانایی تمرکز آتش در یک خط را داشته ولی مصباح-1 با ایجاد یک صفحه آتش سعی در افزایش احتمال انهدام هدف دارد. سلاح‎های طرح گتلینگ در صورت برخورداری از سامانه‎های هدفیابی و هدفگیری کارامد می‎توانند با مصرف مهمات کمتر به انهدام هدف پرداخته و بلافاصله با هدف بعدی درگیر شوند.

بنا بر اطلاعات اعلام شده، توپ سه لوله چرخشی عاصفه می‎تواند با دو نواخت تیر 700 و 900 گلوله بر دقیقه شلیک کند. نزدیک‎ترین نمونه ساخت خارج برای مقایسه با این توپ، نمونه 20 میلیمتری 3 لوله مورد استفاده در بالگرد کبرا است که دارای نرخ آتش 1500 گلوله بر دقیقه است. ممکن است نمونه‎های بعدی عاصفه به نواخت تیر بالاتری دست یابد که در این صورت کارایی آن بیشتر خواهد شد.

به گزارش مشرق، توپ عاصفه قابلیت چرخش 360 درجه در صفحه افقی و بین 15 درجه پائین‎تر از افق تا 45 درجه بالای افق در صفحه عمودی قابلیت حرکت دارد. احتمالاً این توپ نیز با سامانه‎های کنترل از راه دور به کار گرفته شده و تجهیزات الکترواپتیکی نیز یکی از سامانه‎های تأمین کننده اطلاعات لازم برای درگیری با اهداف است.

همچنین مانند توپ‎های 100 میلیمتری سامانه پدافند هوایی سعیر که به صورت شبکه با هم عمل می‎کنند، توپ‎های عاصفه نیز می‎توانند با شبکه‎سازی برای افزایش حجم آتش و بهره‎گیری از اطلاعات شبکه یکپارچه پدافند هوایی درگیری مؤثری با تعداد بالاتری از اهداف داشته باشند.


بهسازی سامانه‎هایی مانند توپ‎های 23 میلیمتری و حتی به کار گیری ترکیبی موشک‎های دوش پرتاب با آنها باعث افزایش چند برابری قابلیت این سلاح در برابر اهداف مختلف و در تمام ساعات شب و روز و شرایط جوی شده و با برقراری پوشش مناسب آسیب‎پذیری یگان‎های زمینی را در برابر تهاجم هوایی دشمن به میزان محسوسی کمتر می‎کنند.

[HR]

از مدیران درخواست دارم که نام این تاپیک به (( توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران )) تغییر کند . تصویر

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Sami 1993 » یک شنبه 31 فروردین 1393, 7:52 am

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

گزارش مشرق از رونمایی سلاح جدید ارتش؛
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
سلاح ایرانی محرم با قابلیت نواخت تیر 2500 گلوله در دقیقه، از 6 لوله بهره می گیرد و به نوعی می توان آن را تنها مسلسل گاتلینگ 12.7 میلی متری عملیاتی با 6 لوله در جهان به شمار آورد. مسلما ورود به خدمت این سلاح توان رزم نیروهای پیاده ارتش ایران را شدیدا افزایش داده و دست برتر را به آنها در هر گونه رویارویی احتمالی با نیروهای پیاده دشمن خواهد داد.


به گزارش [لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]، رژه روز 29 فروردین ارتش جمهوری اسلامی ایران، همواره با نمایش جدیدترین و مدرن ترین سامانه های دفاعی ساخت کشورمان همراه بوده است و امسال نیز از یکی از آخرین دستاوردهای صنعت دفاعی کشور متعلق به نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران رونمایی شد که به نوعی در نوع خود در جهان بی نظیر به حساب می آید.

اسلحه کالیبر 12.7 میلی متری محرم مجهز به 6 لوله که در اصطلاح به عنوان یک مسلسل گاتلینگ شناخته می شود یک گام مهم در ارتقاء توان رزمی نزاجا محسوب می شود.

پوردستان در گفتگو با مشرق: "محرم" قابلیت شلیک 2500 گلوله در دقیقه را دارد

امیر پوردستان فرمانده نیروی زمینی ارتش در حاشیه مراسم رژه 29 فروردین ماه، در گفتگو با مشرق به بیان بخشی از ویژگی های مهم گاتلینگ محرم پرداخت و گفت: این سلاح از نظر طراحی، قدرت و نواخت تیر در دنیا کم نظیر است و با تلاش ها و مطالعات متخصصان نیروی زمینی ارتش طراحی و ساخته شده است.

وی با اشاره به نرخ آتش این سلاح که تا 2500 گلوله در دقیقه برآورد شده است، افزود: انشاء الله به زودی شاهد نصب این سلاح روی ادوات نزاجا برای بالا بردن قدرت دفاعی یگانهای نیروی زمینی خواهیم بود.

اما برای آشنایی با این سلاح جدید باید سفری به گذشته داشته باشیم و با تاریخچه این سلاح ها از ابتدا تا به امروز آشنا شویم.

نگاهی به تاریخچه ساخت گاتلینگ در جهان

اولین سلاح به این شکل در سال 1861 میلادی توسط مخترعی به نام ریچارد جردن گاتلینگ طراحی و ساخته شده و به به همین دلیل این سلاح ها به عنوان "گاتلینگ" شناخته می شوند.

تصویر
ریچارد جردن گاتلینگ

نحوه کلی کار این سلاح به این گونه بود که تعدادی فشنگ از بالا به درون سلاح تغذیه می شد و کاربر سلاح با چرخاندن یک دسته در کنار سلاح مکانیزم آن را فعال می کرد و هر گلوله در یک لوله قرار می گرفت و پس از شلیک شدن و خروج پوکه تغییر موقعیت می داد و یک حرکت به سمت پایین می رفت و با هر چرخ دسته این عمل تکرار می شد و در آن زمان نواخت تیری در حدود 800 تیر در دقیقه داشت که البته با توجه به محدودیت ظرفیت گلوله گذاری و محدودیت توان انسانی کمتر از این مقدار بود.

در هر حال این سلاح در جنگهایی مثل جنگ داخلی آمریکا، جنگ آمریکا و اسپانیا و آمریکا و جنگ بین روسیه تزاری و ژاپن در اویل قرن بیستم استفاده شد.

این سلاح به طور استاندارد دارای 4 نفر خدمه بوده و وزنی در حدود 27 کیلوگرم داشت که با توجه به محدودیتهای موجود در آن دوران حمل و نقل این سلاح مشکل می نمود. ورود تیربارهای سری "ماکسیم" به نوعی پایان گاتلینگهای عمل کننده با نیروی انسانی بود اما داستان این سلاح مخوف در این جا به پایان نرسید.

تصویر
یک گاتلینگ مدل قدیمی

در سالهای پس از جنگ دوم جهانی و با ورود نسل جدید جنگنده های پر سرعت هدف قرار دادن جنگنده های دشمن هر روز سختر می شد.

آمریکا به عنوان کشوری که به توان هوایی به عنوان یک برگ برنده نگاه می کرد به دنبال مسلح کردن جنگنده های خود با توپی پر قدرت و در عین حال با نواخت تیر بالا بود. شرکت جنرال الکتریک یکی از شرکتهای فعال در این زمینه بود و در سال 1959 توپ گاتلینگ 20 میلی متری M61 ولکان را معرفی کرد. این سلاح از آن تاریخ تا به امروز به عنوان یکی از سلاح های اصلی هواپایه جنگنده های آمریکایی به شمار می رود و در کشور ما نیز بر روی جنگنده های اف 4 و اف 14 نیز وجود دارد.

تصویر
توپ 20 میلی متری M61

در نسل جدید گاتلینگ ها از نیروی الکتریسیته برای به حرکت درآوردن مکانیزم سلاح و شلیک آن استفاده می شود و به این سلاح اجازه می دهد که با سرعت بالا چرخش کرده و به نواخت تیر بالایی دست پیدا کند. این طرح از آن زمان تا به امروز در سلاح های زیادی و همچنین در کشورهای زیادی در روی زمین، دریا و هوا به کار گرفته شده است. تیربارها و توپهای گاتلینگ با کالیبرهایی مثل 7.62 ، 20 یا 30 میلی متر در کشورهای مختلف جهان تولید می شود.

ورود ایران به فهرست سازندگان گاتلینگ با ساخت "اخگر"

هر چند این سلاح ها امروزه پرکاربرد هستند اما در کشورهای معدودی ساخته می شوند که به طور عمده شامل آمریکا، روسیه، چین و چند کشور اروپایی است. کشورمان ایران نیز چند سالی است که نمونه های مهندسی و آزمایشی تیربار چند لوله طرح گتلینگ خود را با نام «اخگر» رونمایی کرده است که توسط متخصصان نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران(نزاجا) ساخته شده و به زودی به تولید انبوه می‎رسد.

تصویر
تیربار اخگر روی خودروهای رنجر و سمندر

این سلاح ایرانی که تا کنون روی خودروهای تاکتیکی و پرتحرک کوچک مانند «رنجر» و «سمندر» که آنها هم توسط جهاد خودکفایی نزاجا طراحی و ساخته شده‎اند مشاهده شده دارای کالیبر 7.62 میلیمتر و 6 لوله بوده، بیشینه نواخت تیر این سلاح 4هزار تا 5هزار گلوله بر دقیقه و برد نهایی آن بیش از 1000 متر عنوان شده است. به نظر می‎رسد توان حرکت چرخشی لوله‎های آن از یک موتور الکتریکی تأمین می‎شود.

ساخت کامل، تولید و به کارگیری سلاح 6 لوله اخگر مقدمه خوبی برای توسعه نمونه‎ای با کالیبر بزرگتر از این سلاح برای دفاع زمینی و هوایی خصوصاً جهت استفاده در شناورهای دریایی محسوب می شد. واضح است برخورداری رزمندگان اسلام از سلاح‎هایی که دشمن نیز به عمق تأثیر آن واقف است موجب تغییر محاسبات او در عرصه نبردهای زمینی خواهد شد و این توان آتش بی‎نظیر اخگرهای ایرانی در ترکیب با تحرک بالای خودروهای تاکتیکی متنوع تولید شده، تیر مؤثر دیگری در کمان سربازان این مرز و بوم است.

ویژگی های مهم گاتلینگ ایرانی "محرم"

سلاح ایرانی "محرم" نشان داد دانش ساخت گاتلینگ های پیشرفته در ایران بومی و اثبات شده است.

همان گونه که اعلام شد این سلاح ایرانی از کالیبر 12.7 میلی متر استفاده می کند. با یک جستجوی ساده در فضای مجازی متوجه می شویم که امروزه در دنیا تنها دو سلاح گاتلینگ با کالیبر 12.7 میلی متر وجود دارد که یکی مدل GAU-19 ساخته آمریکا و دیگری مدل Yak-B ساخت شوروی سابق مخصوص بالگردهای هایند به شمار می آید.

البته این دو سلاح از نظر کالیبر با محرم ایرانی برابر است اما به ترتیب از 3 و 4 لوله بهره می گیرند اما سلاح ایرانی از 6 لوله بهره می گیرد و به نوعی می توان آن را تنها مسلسل گاتلینگ 12.7 میلی متری عملیاتی با 6 لوله در جهان به شمار آورد.

فراموش نکنید که سلاح ها تا کالیبر 20 میلی متری به عنوان تیربار و از 20 میلی متر به بالاتر به عنوان توپ شناخته می شوند. مسلسل روسی همانگونه که اشاره شد بیشتر یک سلاح هواپایه بوده و عمدتا در نمونه های جدید بالگردهای روسی و یا مدل های ارتقاء یافته بالگرد Mi -24 تغییر یافته است. اما GAU-19 را می توان نزدیک ترین سلاح به "محرم" ایرانی دانست.

تصویر
تیربار Yak-B

این سلاح آمریکایی قابلیت حمل بر روی خودروهای تاکتیکی، کامیون های نظامی و قایق های تندرو و انواع پرنده های نظامی و بالگردها را نیز دارد. در بحث نواخت تیر تیربار روسی با 4 تا 5 هزار گلوله در دقیقه دست بالا را دارد. اما نباید فراموش کرد که به دلیل به کار بردن این سلاح در یک وسیله پرنده میزان گلوله ها محدود بوده و در ثانی زاویه های شلیک این تیربار نیز تا حدودی محدود بود.

تصویر
GAU-19

سلاح آمریکایی نیز با استفاده از 3 لوله و در مدل A خود بین 1000 تا 2000 گلوله و در مدل B به دلیل سبک شدن لوله ها به 1300 گلوله در دقیقه محدود شده است. البته این سلاح از نظر چرخش و دسترسی به اهداف گوناگون و همچنین قابلیت حمل مهمات بیشتر به نسبت مدل روسی از برتری برخوردار است. اما نمونه ایرانی علاوه بر داشتن این برتری ها در زمینه زاویه درگیری بازتر و همچنین حمل مهمات بیشتر از نواخت تیر بیشتری نسبت به مدل آمریکایی برخوردار بوده و بر اساس اعلام فرمانده نزاجا نواخت تیری بیش از 2000 گلوله در دقیقه دارد.

اما برتر "محرم" بر هر دو رقیب آمریکایی و روسی خود در تعداد لوله های آن نهفته است. باید در توضیح این مسئله گفت که بحث عمر لوله ها در تیربارها و سلاح های با نواخت تیر زیاد یکی از نکات حساس به حساب آمده و به نوعی یکی از محدودیتها محسوب می شود.

یکی از نکات مثبت سلاح های گاتلینگ این است که به دلیل استفاده از چند لوله همان به نواخت تیر بالا دست پیدا می شود و هم به دلیل تقسیم فشار حاصل شلیک در بین چند لوله، عمر لوله و زمان تیراندازی افزایش پیدا می کند. سلاح ایرانی با توجه به استفاده از لوله های بیشتر از عمر بیشتری برخوردار بوده و در نتیجه می تواند برای مدت زمان بیشتری به شلیک ادامه دهد؛ عاملی که در نبرد، بسیار مهم و تعیین کننده می باشد.

نکته دیگر این که به دلیل تقسیم فشار در بین لوله ها عمدتا سلاح های گاتلینگ از لرزش کمتر در لوله ها و در نتیجه دقت بیشتر برخودار هستند. پس می توان نتیجه گرفت که "محرم" ایرانی به دلیل استفاده از لوله های بیشتر از تکان های کمتر و در نتیجه دقت بالاتر برخوردار است.

تصویر
سلاح ایرانی "محرم"

اما ممکن است برای برخی این سوال پیش بیاید که آیا محرم ایرانی که دارای نواخت تیری در حدود 2500 گلوله در دقیقه است توان مقابله با سلاح های مدرنی چون گاتلینگ آمریکایی مثل مدل مینی گان با کالیبر 7.62 با نواخت تیر بین 2 تا 6 هزار گلوله در دقیقه یا همین سلاح GAU-19 را دارد یا نه؟

پاسخ این است که اولا در مورد سلاح GAU-19، سلاح ایرانی با توجه به برابری کالیبر در بخش برد نیز با این سلاح برابر است اما به دلیل نواخت تیر بیشتر دست برتر را دارد اما مسلما نواخت تیر مینی گان آمریکایی از محرم ایرانی بیشتر است. اینجاست که کالیبر بالای محرم کفه ترازو را به سمت رزمندگان ایرانی تغییر می دهد.

تصویر
مینی گان آمریکایی

سلاح آمریکایی مینی گان که مدل جدید آن ساخت شرکت Dillon Aero است از کالیبر 7.62 میلی متر استفاده می کند. برد این سلاح در نهایت 1000 است. در مقابل برد موثر تیربار ایرانی در حدود 1600 تا 2000 متر بوده و برد نهایی سلاح های کالیبر 12.7 یا اصطلاحا کالیبر 50 تا نزدیک به 5 کیلومتر نیز می باشد.

در بحث قدرت تخریب نیز برتری کامل با گلوله های کالیبر 12.7 میلی متر است که به غیر از توانایی های ضد نفر به راحتی می توان از آن در نقش ضد مواد یا ضد زره برای حمله و نابودی زره پوش های سبک و بالگردها نیز مورد استفاده قرار بگیرد.

تصویر
گلوله 12.7 میلی متری در سمت چپ و گلوله 7.62 میلی متری در سمت راست

به زبان ساده تر سلاح آمریکایی قبل از این که به بردی برسد که بتواند با نیروی های مسلح مجهز به "محرم" درگیر شود با سیل ویرانگر گلوله های 12.7 رو به رو خواهند شد که هر جنبنده ای را میخکوب خواهد کرد. برای نمونه تخریب و نفوذ به بدنه خودروهای معروف به هامر آمریکایی که این گونه سلاح ها بر روی آن نصب می شوند برای گلوله های کالیبر 12.7 متر به قول ضرب المثل معروف فارسی مثل "آب خوردن" است.

برای این که تصویری بهتر از این قدرت تخریب برای شما فرض شود می توان به سال های جنگ تحمیلی مراجعه کرد. سلاح روسی "دشکا" که به شکل وسیع توسط نیروهای ایرانی و عراقی استفاده می شد از جمله نیرومند ترین تیربارها در کالیبر 12.7 است که با وجود طراحی قدیمی به دلیل کیفیت بالا همچنان در بسیاری از کشورهای جهان مورد استفاده است.

مسلما بسیاری از رزمندگان آن دوران به خوبی از قدرت تخریب آن سلاح اطلاع دارند. حال تصور کنید که چیزی شبیه به دوشکا که به جای 600 گلوله در دقیقه 2500 گلوله در دقیقه شلیک می کند. یعنی چیزی شبیه به شلیک همزمان 4 دوشکا در یک لحظه !

البته می توان با استفاده از مهمات ضد زره و انفجاری در کالیبر 12.7 میلی متری قدرت تخریب این سلاح را نیز افزایش داد. البته تصویر این سلاح نشان از وزن بالای آن دارد و مشخص است که بایستی از آن به شکل نصب شده بر روی انواع وسیله های نقلیه استفاده کرد.

مسلما ورود به خدمت این سلاح توان رزم نیروهای پیاده ارتش ایران را شدیدا افزایش داده و دست برتر را به آنها در هر گونه رویارویی احتمالی با نیروهای پیاده دشمن خواهد داد.

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Sami 1993 » دو شنبه 22 اردیبهشت 1393, 1:35 am

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

رق" از سه سامانه جدید پدافند هوایی؛
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید][لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
سه سامانه جدید پدافند هوایی "رعد2" ، "طبس" و "سوم خرداد" که روز گذشته و در جریان بازدید رهبر معظم انقلاب از نمایشگاه دستاوردهای نیروی هوافضای سپاه رونمایی شد، توانمندی تازه ای را برای یگان های پدافند هوایی کشور به وجود آورده و لایه جدیدی از دفاع هوایی را برای کشور به ارمغان خواهند آورد.


گروه دفاع و امنیت مشرق - روز گذشته و در جریان بازدید رهبر معظم انقلاب از نمایشگاه دستاوردهای نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی از دستاوردهای متعددی رونمایی شد. بخشی از دستاوردهای رونمایی شده مربوط به سامانه های پدافندی بود. سامانه های پدافندی "رعد2" ، "طبس" و "سوم خرداد" از جمله این سامانه ها بودند.

در نگاه اول مشخص می شود که این سامانه ها شباهت خاصی به سامانه موشکی رعد دارند که پیش از این رونمایی شده بود. البته در این میان تغییرات خاصی دیده می شود که به آن می پردازیم.

سامانه رعد رونمایی شده در رژه 31 شهریور سال 1391 ، از موشکهایی با نام طائر 2 بهره می برند. بر اساس اعلام مسئولین برد این سامانه 50 کیلومتر بوده و می تواند با اهدافی تا ارتفاع 22.8 کیلومتر درگیر شود. در عین حال مشخص بود که راداری بر روی پرتاب گر این سامانه نصب نشده است و اطلاعات مورد نظر آن از طریق رادار که در محل دیگری مستقر است به آن می رسد.

تصویر
سامانه رعد

سامانه رعد 2 در حقیقت مدل ارتقاء یافته سامانه رعد یک است. بر اساس اطلاعات موجود در سامانه رعد 2 از سامانه های اپتیکی به منظور انجام عملیات شناسایی نیز استفاده می شود. اهمیت این مسئله در اینجا نهفته است که در صورتی که به هر دلیل سامانه های راداری "رعد 2" از کار بیافتند این سیستم می تواند با کمک سامانه های رهگیری و هدف الکترواپتیکال خود تا فاصله 80 کیلومتری خود را جستجو کرده و به شناسایی و کشف اهداف مورد نظر بپردازد.

تصویر
سامانه رعد 2 با فلش مشخص شده است

کیفیت و توانایی سامانه های الکترواپتیکال ساخت ایران در جریان شکار پهپاد RQ-170 به نمایش درآمد که در طی آن این سامانه ها موفق به شناسایی و رهگیری این پهپاد آمریکایی شده بودند.

همچنین سامانه مورد نظر بر روی یک دستگاه کامیون نصب شده و این امر نشان از بالا بودن انعطاف پذیری این سامانه و قابلیت نصب آن بر روی انواع خودروهای گوناگون می باشد.

اما دو سامانه معرفی شده دیگر از تفاوتهای بیشتری نسبت به "رعد2" برخوردار هستند. بر روی هر دو سامانه "طبس" و "سوم خرداد" دو سامانه راداری مستقل دیده می شود. رادار به کار رفته بر روی سامانه "طبس" از لحاظ ظاهری تا حدودی به سامانه بوک روسی شبیه است و البته اطلاعات خاصی در مورد کارایی "طبس" ایرانی توسط مسئولین منتشر نشد. البته پیش از این مشرق در مقاله مربوط به سامانه "رعد" به برخی از تفاوتهای میان بوک با سیستم های ایرانی پرداخته بود.

تصویر
سامانه "طبس"

تصویر
سامانه روسی بوک

ما سامانه "سوم خرداد" از یک رادار با ظاهری شبیه به یک صفحه تخت و به نوعی مثل رادارهای آرایه فازی بهره می برد که خود یک نکته بسیار مهم محسوب می شود. این رادارها توان اسکن بسیار سریع تر فضای اطراف خود را داشته و در برابر جنگ الکترونیک دشمن از توانایی مقاومت بسیار بالاتری برخوردار است. بر اساس اعلام مسئولین این سامانه تماما مستقل می باشد. این بدین معناست که کلیه امور یعنی شناسایی ، رهگیری ، تعقیب و درگیری با هدف مورد نظر از روی همین یک سامانه انجام می شود که خود به کاهش حجم یگان ها و نفرات کمک کرده و در عوض تحرک و در نتیجه بقاء پذیری آنها را افزایش خواهد داد.

تصویر
سامانه پدافند هوایی "سوم خرداد"

این سامانه می تواند همزمان 4 هدف را رهگیری و 8 موشک را شلیک کنید. به نظر تاکتیک مورد نظر فرماندهان ایرانی برای استفاده از این سامانه به دلیل تحرک بالا و تجمیع تمام سامانه ها بر روی یک شاسی بحث " شلیک کن – فرار کن " است. در این تاکتیک که به نوعی برای استراتژی نبرد ناهمطراز ایده آل می نماید دسته های چندتایی از این سامانه در نقاط مختلف مستقر شده و اهداف پرنده را غافلگیر می کنند. به نظر می رسد که طراحان این موشک برای هر هدف هوایی 2 موشک در نظر گرفته اند که شانس برخورد را افزایش دهد.

البته یک نکته را هم باید یادآور شد و این هم این که سامانه "سوم خرداد" همزمان با سامانه رعد تست شده بود و در همزمان نیز تصاویری از شلیک موفق آن پخش شد. در حقیقت ما در روز گذشته شاهد رونمایی رسمی از این سامانه در مقابل فرماندهی کل قوا بودیم.

تصویر
تست سامانه "سوم خرداد" با موشکهای طائر 2

اما نکته بعدی در مورد موشکهای به کار رفته در این سامانه است. همان گونه که دیده می شود در این سامانه از موشکهای طائر 2 ب استفاده شده است. با نگاهی به تصاویر مربوط به سامانه رعد و موشکهای به کار رفته بر روی آن به راحتی می توان تشخیص داد که موشکهای طائر 2 ب نسب به نمونه به کار رفته در "رعد" بزرگتر هستند.

تصویر
موشک های طائر 2 ب

ر هنگام بازدید رهبر انقلاب از سامانه "سوم خرداد" اعلام شد که این سامانه توانایی درگیری با اهدافی در فاصله 50 کیلومتر و ارتفاع 25 کیلومتر را دارد. این افزایش بیش از 2 کیلومتری در برد می تواند یکی از دلایل افزایش قطر موشک دانست. البته می توان استفاده از سرجنگی سنگین تر و همچنین رادار بزرگتر برای این موشک را نیز از دلایل این افزایش اندازه برشمرد.

اما نکته بسیار مهم که توسط یکی از مسئولین به رهبر انقلاب اعلام شد مربوط به برنامه های آینده سپاه برای این سامانه است. در هنگام بازدید فرماندهی کل قوا از این سامانه اعلام شد که سامانه مورد نظر از نظر کارایی کلی شبیه به اس 300 است اما برد کمتری نسبت به آن دارد که در آینده برنامه ای برای افزایش برد سامانه مورد نظر به 100 الی 200 کیلومتر داریم.

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

باید این نکته را مد نظر داشت که امروزه عمده تهدیدات هوایی در حوزه تهدیدات ارتفاع پایین و متوسط حضور دارند و سرمایه گذاری گسترده ایران در بخش سامانه های دفاع هوایی در ارتفاع پست و متوسط نشان از درک صحیح فرماندهان از تهدیدات در فضای موجود دارد.

صد البته با توجه به اخبار مرتبط به سامانه برد بلند باور 373 و همچنین افزایش برد موشکهای سامانه "سوم خرداد" می توان این امید را داشت که در آینده نزدیک جمهوری اسلامی ایران به طور کامل و در تمامی ارتفاع های مورد نظر دارای یک سامانه پدافند هوایی نیرومند و بومی که متکی به توان داخلی است باشد.

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Sami 1993 » یک شنبه 28 اردیبهشت 1393, 4:59 pm

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

مشرق گزارش می دهد؛
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
سبک طراحی رادار اصلی این سامانه شباهت ‎های معناداری به یکی از معروف‎ترین رادارهای پیشرفته دنیا در زمینه شناسایی اهداف پنهانکار یعنی رادار نبو دارد. رادار علم الهدی یک رادار آرایه فازی کنترل آتش در باند VHF است که اولین رادار کنترل آتش در این باند محسوب می‎شود.


به گزارش [لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]، امروزه تکیه دشمن در نبرد هوایی به هواپیماهای پنهانکار از لحاظ راداری شامل جنگنده، ضربتی و بمب‎افکن سرنشین‎دار به طور محسوسی قابل مشاهده است و بدون سرنشین‎ها نیز مأموریت‎های شناسایی و جاسوسی را به صورت گسترده و عملیات‎های تهاجمی را نیز به میزان قابل توجهی به انجام می‎رسانند. در سال‎های آینده نقش پهپادهای رزمی بیش از پیش خواهد شد و هواپیماهای پنهانکار سرنشین‎دار نیز به طور گسترده در مأموریت‎های تهاجم زمینی وارد عمل می‎شوند.

بنا بر این لازم است علاوه بر کاربرد سامانه‎های فعلی و افزایش توانمندی آنها سامانه‎هایی نیز با قابلیت برجسته در نقش مقابله با تهدیدات هوایی پنهانکار توسعه یابند.

سامانه پدافند هوایی «علم الهدی» با بهره‎گیری از یک رادار دوربرد در باند VHF (که توانمندی این طیف فرکانسی در کشف و شناسایی اهداف دارای سطح مقطع راداری بسیار کم اثبات شده است) به علاوه اجزائی از سامانه‎های پدافند هوایی رعد و سوم خرداد، جدیدترین سلاح مقابله کشورمان با نقاط اتکای دشمن یعنی هواگردهای پنهانکار راداری را شکل داده است.

تصویر
رادار علم الهدی در حالت باز و جمع‎شده روی کامیون

سبک طراحی رادار اصلی این سامانه شباهت‎های معناداری به یکی از معروف‎ترین رادارهای پیشرفته دنیا در زمینه شناسایی اهداف پنهانکار یعنی رادار نبو (Nebo) و در واقع مدل یو ئی (UE) آن دارد. رادار علم الهدی یک رادار آرایه فازی کنترل آتش در باند VHF است که اولین رادار کنترل آتش در این باند محسوب می‎شود.

رادارهای کنترل آتش برای تعیین دقیق موقعیت هدف در آسمان نیازمند دقت و قابلیت تفکیک بالا هستند از این رو با توجه به خطای ذاتی چند ده تا چند صد متری رادارهای باند VHF/HF در تعیین موقعیت در مجموعه‎های پدافند هوایی از این رادارها تنها برای شناسایی اولیه استفاده شده و کار کنترل آتش به رادارهایی در باندهایی مانند x سپرده می‎شد. از طرفی برد این رادارها در مقابل هواگردهای با سطح مقطع راداری پائین به شدت افت می‎کند.

پیش از این فعالیت‎هایی برای استفاده از رادارهای VHF برای کشف اولیه و انتقال و ترکیب داده‎های آن با رادارهای فرکانس پائین‎تر یا انواع حسگرهای دیگر برای کنترل آتش و ایجاد راهکار عملی برای مقابله با اهداف پنهانکار در دنیا مشاهده شده بود.

اما بنا بر اطلاعات منتشر شده در نمایشگاه دستاوردهای نیروی هوافضای سپاه، رادار علم الهدی (که رادار اصلی سامانه پدافند هوایی علم الهدی است) کار کشف، ردگیری و هدایت آتش علیه اهداف را بر عهده دارد که با توجه به مشکلات ذاتی باند فرکانسی مورد اشاره در تعیین دقیق موقعیت اهداف، امری بی‎سابقه است. بنا بر این متخصصان کشورمان باید راهی برای غلبه بر این مشکل یافته باشند.

این رادار از دو بخش اصلی افقی و عمودی تشکیل شده است که با وجود طول زیاد برای حمل و نقل قابلیت جمع شدن بر روی یک کفی دو محوره تریلی را داشته و توانمندی‎های جابجایی آن را بهتر و سریع‎تر نموده‎اند. لازم به ذکر است به طور کلی رادارهای آرایه فازی امکان پویش بسیار سریع محیط، پایداری بالا در برابر جنگ الکترونیک و توانایی کشف و ردگیری تعداد بالایی از اهداف را دارند.

بدیهی است همانطور که هدف بعدی سامانه‎های دفاع هوایی موشکی "رعد/سوم خرداد/طبس" رسیدن کامل به سطح توانمندی سامانه‎هایی همچون اس-300 است سایر اجزاء این مجموعه پدافندی نیز باید در داخل کشور توسعه یابد. بنا بر این می‎توان نتیجه گرفت رادار علم الهدی به عنوان نمونه ایرانی یکی از گونه‎های مهم رادار نبو، رادار کاوش به عنوان مشابه داخلی رادار کاستا و رادارهای بشیر و غدیر و علیم نیز که هر یک با ابتکارات و نبوغ مهندسان جوان و متخصصان خط‎شکن ایرانی تفاوت‎هایی با نمونه های مشابه یا همرده خارجی پیدا کرده‎اند شکل‎دهنده مجموعه مدرن و یکپارچه پدافند هوایی کشور هستند.

در حالی که تهیه رادارها و مجموعه‎های پدافند هوایی از خارج کشور که تطابق کامل با نیازهای بومی داشته باشد امروزه بسیار دشوارتر از گذشته شده ساخت داخلی این رادارها و موشک‎های مورد نیاز آنها نه تنها به رفع نیازهای اولیه پدافندی منجر می‎شود بلکه در ادامه مسیر به پوشش افزون‎تر تمام مناطق لازم و به مرور نیز جایگزینی سامانه‎های موجود با محصولات مدرن و بومی خواهد انجامید.

پیرامون موشک موجود روی خودروی پرتابگر سامانه علم الهدی که از نوع طائر-2ب است باید گفت هر چند طول کلی و قطر بدنه در ناحیه پیشران در این موشک ظاهراً بسیار نزدیک یا مشابه نمونه طائر-2آ به نمایش در آمده از سال 91 است اما بر خلاف این نمونه، طائر-2ب از قطر ثابت از انتها تا دماغه موشک برخوردار است.

در نتیجه حجم داخلی این موشک بیشتر از نسل قبلی خواهد بود. با توجه به اینکه این افزایش حجم در بخش‎های میانی تا دماغه رخ داده احتمالاً سهم کمتری از آن نصیب پیشران سوخت جامد موشک خواهد بود و بیشتر این فضای افزوده به سامانه‎های هدایت و کنترل جدید مربوط می‎شود.

تصویر
موشک طائر-2آ سمت راست و طائر-2ب سمت چپ

به گزارش مشرق، از تصاویر منتشر شده از نمایشگاه اخیر که البته نشان دهنده تمام دستاوردهای ارائه شده به محضر فرماندهی کل قوا نبود چند نمونه سامانه راداری با آنتن مسطح و متحرک با قطر نزدیک به موشک‎های طائر2 دیده می‎شود که نمونه بزرگتر ممکن است سامانه مورد استفاده در طائر2ب باشد که به همراه سامانه‎های پردازشی در فضای بزرگتر این موشک جای می‎گیرد.

این سامانه راداری ظاهراً از نوع رادار فعال است که به استقلال عملکرد موشک از مجموعه پدافند هوایی پس از مراحل اولیه پرتاب منجر شده و خود سامانه را نیز از لزوم حفظ موقعیت و شرایط قفل روی هدف تا رسیدن موشک به آن بی‎نیاز می‎سازد.

تصویر
سه نمونه از جستجوگرهای راداری موشک در نمایشگاه نیروی هوافضای سپاه

بر اساس مشخصات اعلام شده از سامانه سوم خرداد که کاربر موشک طائر2ب است می‎توان برد موشک جدید را 50 کیلومتر و سقف پروازی آن را 25 کیلومتر برآورد نمود. رسیدن به این ارتفاع پروازی برای انهدام تمام انواع هواپیماهای رزمی فعلی و حتی نمونه‎هایی که در آینده نزدیک به سازمان رزم دشمن افزوده می‎شوند کاملاً کافی بوده و برای درگیر شدن با راکت‎های دوربرد تاکتیکی و برخی رده‎های موشک‎های بالستیک نیز توانمند خواهد بود.

همچنین اعلام توانایی درگیری همزمان سامانه سوم خرداد با 4 هدف و تخصیص و هدایت تا 2 موشک برای هر هدف اولین اعلام رسمی توانمندی کشورمان در رسیدن به قابلیت درگیری همزمان با بیش از 2 هدف است و طبیعتاً در بخش درگیری سامانه علم الهدی نیز قابل دستیابی است.

باید در نظر داشت پردازش سریع و همزمان داده‎های تولید شده توسط رادار بر اساس علائم دریافتی از اهداف، تعیین اهداف خطرناک‎تر، تخصیص موشک به اهداف و هدایت ابتدایی موشک‎ها فعالیت‎هایی است که حتی با فرض برخورداری موشک‎ها از رادار فعال توسط سامانه باید به اجرا درآید و سامانه‎های جدید ایرانی به توان اجرای همزمان همه این فعالیت‎ها برای 4 هدف و 8 موشک رسیده‎اند.

نکته قابل ذکر دیگر این که پرتابگر حامل موشک طائر2ب در سامانه علم الهدی که در نمایشگاه اخیر دیده شد به سامانه ردگیری الکترواپتیکی مجهز بود که نشان از به کار گیری ترکیبی سامانه‎های مختلف شناسایی هدف است.

تصویر
خودروی حامل موشک طائر2ب در سامانه علم الهدی

همچنین در کنار این خودروی پرتابگر موشکی به نام سدید630 نیز قابل مشاهده بود. بال‎های این موشک مشابهت بالایی با طائر2آ و ب داشته و از نوع کشیده و نصب شده در میانه بدنه است اما بالک‎های کنترلی در انتهای بدنه و شکل دماغه آن تا حدودی متفاوت از موشک‎های طائر2 بود.

طول و قطر بدنه این موشک نیز نزدیک به نمونه‎های طائر2 به نظر رسیده اما نقش و کاربرد این موشک در سامانه علم الهدی مشخص نیست و می‎تواند حامل گونه متفاوتی از حسگرها برای درگیری با اهداف باشد.

تصویر
موشک سدید630 در زمینه تصاویر قابل مشاهده است

با توجه به برد بالای احتمالی رادار علم الهدی برای کاستن هر چه بیشتر از فرصت واکنش اهداف و با توجه به امکان تجهیز خودروهای پرتابگر موشک های طائر2 به سامانه‎های مستقل ردگیری می‎توان انتظار داشت همانند سامانه مرصاد2، در این سامانه نیز بین پرتابگرها و مجموعه رادار اصلی و بخش فرماندهی و کنترل امکان ایجاد فاصله باشد تا موشک‎ها در اولین فرصت به سمت هدف شلیک شوند و عملاً برد درگیری سامانه افزایش یابد.

اطلاعات منتشر شده از سامانه علم الهدی هر چند بسیار اندک است اما نشان‎دهنده تلاش متخصصان کشور برای ایجاد یک سامانه کارامد در برابر اهداف پنهانکار راداری، مطابق با نیازهای دفاع در برابر تهدیدات امروزی، مبتنی بر ابتکار و تفکر داخلی و دانش پیشرفته است که برای کاهش هزینه و زمان و رسیدن به نتیجه قابل اطمینان از اجزاء سایر سامانه‎های تولید شده پدافندی برای تکمیل حلقه‎های مختلف یک سامانه دفاع هوایی موشکی بهره برده است.

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 756
تاریخ عضویت: سه شنبه 10 دی 1387, 10:23 pm
سپاس‌های ارسالی: 559 بار
سپاس‌های دریافتی: 3796 بار

Re: توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Morteza313 » یک شنبه 28 اردیبهشت 1393, 5:30 pm

اگر اون عبارت JDAM روی اون بمب نبود آدم می گفت محضر فرماندهی کل قوا خیلی سنگین تر از اینه که هر حرف بی پایه و اساس و غلطی توش زده بشه.
اما اون عبارت، یکسان بودن اسم بوک اپتیکال با این رادار و غیر منطقی بودن فرضیه رادار وی اچ اف (نه تنها یک نمونه خاص برای کنترل آتش با المانهای انقباضی ساخته شده، هیچ رادار وی اچ افی در دنیا همچین ساختار دیشی نداره) آدم رو ترغیب می کنه به اینکه کلا اون پوستر رو نا دیده بگیره
ان الارض یرثها عبادی الصالحون ......

Captain
Captain
نمایه کاربر
پست: 3805
تاریخ عضویت: شنبه 7 شهریور 1388, 3:26 am
محل اقامت: جمهوری اسلامی ایران
سپاس‌های ارسالی: 4180 بار
سپاس‌های دریافتی: 22792 بار
تماس:

Re: توان پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران

پست توسط Sami 1993 » دو شنبه 19 خرداد 1393, 1:52 pm

[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]

گزارش مشرق از دستاورد مهم پدافندی
[لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
صرف‌نظر از برخی شباهت‎های ابعادی و عملکردی موشک صیاد-2 و پاتریوت و اینکه مأموریت هر دو سامانه در وهله اول دفاع از تأسیسات ثابت و راهبردی است، پرتابگر دو سامانه نیز شباهت بسیار زیادی به‌هم دارند.در واقع طراحان‌کشورمان با نگاهی دقیق، پرتابگرهای جعبه‎ای مشابه با سامانه پاتریوت برای موشک ایرانی ساخته‎اند.


به گزارش گروه دفاع و امنیت مشرق، با توجه به تهدیدات موجود علیه کشورمان، پدافند هوایی به نوعی اولویت‎ اول نیروهای مسلح ایران است که تفکیک بخش پدافند هوایی نیروی هوایی ارتش و تشکیل قرارگاه پدافند هوایی خاتم الأنبیاء به عنوان یکی از مهمترین نمودهای آن مطرح می‎شود. در این راستا و برای تقویت توان سامانه‎های دفاع هوایی موشکی، خط تولید جدیدترین ابزار پدافند هوایی کشور با نام موشک «صیاد-2» چندی پیش نمایش داده شد.

اولین خبرها از آزمایش این موشک و تحویل آن به قرارگاه پدافند هوایی خاتم الأنبیاء ارتش اوایل سال 1390 منتشر شد. بعدها اعلام گردید از این موشک در سامانه دوربرد و ارتفاع بالای «اس-200» نیز استفاده خواهد شد که در نتیجه به آن امکان درگیر شدن با اهداف در برد و ارتفاع متوسط را نیز خواهد داد. ظاهراً این امر به کمک سامانه‎ای با نام «تلاش» میسر شده است که برای آشکارسازی و ردگیری هدف موشک صیاد-2 از آن استفاده می‎شود.

در زمان رونمایی از موشک صیاد-2 در سال 92 اطلاعات ناچیزی از آن منتشر شد و عبارت «SD-2M» نقش بسته بر روی بدنه موشک‌های رونمایی شده احتمالاً نشان‌دهنده بهینه‌سازی شدن آنها نسبت به نمونه آزمایش شده در سال 90 است. با توجه به اهمیت بالای بحث پدافند هوایی و ویژگی‎های سامانه رونمایی شده در این گزارش به بررسی مشخصات موشک صیاد-2، پرتابگر جذاب آن و ترکیب این موشک با سامانه اس-200 می‌پردازیم.

تصویر
موشک صیاد-2 و پرتابگر آن

مشخصات ظاهری موشک

موشک صیاد-2 هر چند از نظر نام به دنبال «صیاد-1» قرار می‎گیرد اما هیچ‎گونه شباهت ظاهری و داخلی با آن ندارد. بر خلاف صیاد-1 که موشکی بزرگ و سنگین با طول 10.8 متر و جرم 2326 کیلوگرم با دو مرحله پیشران، مرحله اول سوخت جامد به عنوان شتاب‎دهنده اولیه و موتور اصلی سوخت مایع است، صیاد-2 موشکی باریک با یک مرحله پیشران سوخت جامد است.

تصویر
موشک صیاد-1

بر طبق اطلاعات منتشر شده از صیاد-1 این موشک به برد 34 کیلومتر و ارتفاع 27هزار متر می‎رسد و می‎توان آن را نمونه داخلی موشک «HQ-2» چینی دانست که خود توسعه یافته از سامانه «S-75» یا همان «SA-2» شوروی سابق است. اما صیاد-2 به نظر می‎رسد بر مبنای موشک آمریکایی «RIM-66 استاندارد» که «SM-1» نیز نامیده می‎شود طراحی شده و الگوهای طراحی بومی و اصلاحات مختلفی روی آن اعمال شده است.

موشک استاندارد در دهه 1960 در آمریکا برای جایگزینی با موشک «RIM-2 ترییر» ساخته شد و نسل‎های مختلف آن تا امروز با پیشرفت‎ها و بهسازی‎های مختلف عمدتاً در نقش موشک‎های راهکنشی و راهبردی ضد موشک در نیروی دریایی آمریکا و چند کشور دیگر مورد استفاده قرار گرفته است.

تصویر
موشک SM-1 استاندارد

این موشک الهام‎بخش سامانه‎های موشکی پدافند هوایی مختلفی در کشورهای دیگر بوده که می‎توان به موشک فرانسوی «مازورکا» و موشک « SA-11» یا « بوک-ام-1» روسی اشاره کرد. همچنین موشک «LY-80» چینی نیز از پیکربندی مشابه استاندارد بهره می‎برد هر چند که برخی آن را برگرفته از سام-11 روسی می‎دانند.

وجه شاخص پیکربندی موشک استاندارد در واقع همان بال‎های امتداد یافته در راستای بدنه (Long Wing) با یک ریشه امتداد یافته به سمت دماغه است.

به گزارش مشرق موشک استاندارد پیش از انقلاب برای استفاده به عنوان موشک میانبرد پدافند هوایی دریاپایه برای ناوشکن‎های نیروی دریایی ارتش خریداری شده بود. از جمله مشخصات نمونه پایه آن موشک می‎توان به طول 4.41 متر، قطر 34.3 سانتیمتر، دهانه بال 1.08 متر، جرم 495 کیلوگرم، برد 37 کیلومتر، ارتفاع پروازی تا حدود 19000 متر و سرعت دو برابر صوت (کمتر از 700 متر بر ثانیه) اشاره نمود.

سامانه هدفیابی و هدایت نسل اول موشک استاندارد از نوع راداری نیمه فعال است یعنی گیرنده‎ای در دماغه، امواج بازتاب یافته از هدف را که توسط رادار خودی ارسال شده دریافت نموده و موشک با آشیانه‎یابی امواج به سمت هدف هدایت می‎شود. این موشک دارای یک مرحله پیشران سوخت جامد و سرجنگی 62 کیلوگرمی با فیوز مجاورتی است.

این موشک در دوران دفاع مقدس علاوه بر استقرار در دو فروند ناوشکن نیروی دریایی به نیروی هوایی ارتش نیز منتقل شد و در غالب پروژه «شباهنگ» با نصب روی پرتابگر سامانه پدافند هوایی موشکی «هاوک»، با توجه به سقف پرواز بالاتر نسبت به آن برای درگیری با هواپیماهای «میگ-25» نیروی هوایی عراق مورد استفاده قرار گرفت. همچنین این موشک با نصب روی جنگنده «اف-4ئی فانتوم» نیز برای همین منظور به کار گرفته و در پروژه اول موفق به سرنگونی دست کم یک فروند جنگنده عراقی شد.

لازم به ذکر است موشک استاندارد سوابقی در عملکرد به عنوان موشک ضد رادار و ضد کشتی نیز دارد که مد نظر این گزارش نیست.

پس از جنگ تحمیلی 8 ساله عراق علیه ایران، در سال‎های دهه 70 اولین بهسازی‎ها روی موشک استاندارد به اجرا در آمد. پس از یک تلاش 4 ساله در رزمایش «وحدت78» اولین نمونه بهسازی شده این موشک که برخی بخش‎های آن نیز ساخته شده بود با موفقیت آزمایش شد.

در ادامه پروژه دیگری برای ارتقاء این موشک به نتیجه رسید که از محصول آن با نام موشک «فجر» یاد می‎شد که در آن تمام زیرسامانه‎ها مورد بازبینی و بازسازی قرار گرفته و برخی نیز تغییراتی کردند.

تصویر
شلیک موشک محراب در رزمایش ولایت90

با گذشت چند سال، بهسازی‎های جدیدی روی این موشک انجام شده و با نام «محراب» در رزمایش دریایی ولایت90 مورد آزمایش قرار گرفت. این بار علاوه بر بهسازی مجدد سامانه‎های راداری و الکترونیکی و استفاده از زیرسامانه‎های دیجیتال و افزایش مقاومت نسبت به جنگ الکترونیک دشمن یک قابلیت بسیار مهم نیز به این موشک افزوده شد و آن توانمندی شناسایی منبع ایجاد اختلالات و جنگ الکترونیک و تغییر مسیر به سمت آن است.

به این وسیله در صورت اجرای جنگ الکترونیک از سوی هدف، موشک به جای عملکرد راداری نیمه فعال خود، با آشیانه‎یابی منبع جنگ الکترونیک همچنان مسیر خود را به سمت هدف ادامه می‎دهد.

موشک صیاد-2 هر چند تا نزدیک انتهای بدنه شباهت بسیاری به موشک‎های استاندارد/محراب دارد اما مهمترین تفاوت ظاهری آن در شکل بالک کنترلی نصب شده در انتهای بدنه است. بالک صیاد-2 از طرحی با تشابه زیاد به بالک موشک «طائر-2» سامانه پدافند هوایی «رعد» بهره می‎برد که دارای سر این بالک به موازات بدنه موشک بوده و لبه حمله آن دو تکه است اما بالک‎های موشک استاندارد دارای لبه حمله یک تکه با لبه فرار دو تکه و در واقع یک مثلث برید شده هستند.

انتهای بدنه صیاد-2 نیز مانند طائر-2 به صورت باریک شونده (دم قایقی) طراحی شده تا نیروی مقاوم پایه (Base Drag) که پس از اتمام سوخت موشک میزان آن محسوس می‎شود کاهش یابد.

تصویر
از راست به چپ: بالک موشک‎های استاندارد، طائر-2، صیاد-2

بالک‎های این موشک که از ایرفویل‎های مافوق صوت بهره‎مند هستند به سبک بالک‎های موشک استاندارد برای قرارگیری در محفظه پرتاب، روی هم تا می‎شوند. در تصاویر منتشر شده نام بخش‎های مختلف موشک نیز خوانا است که در تصویر زیر مشخص نموده‎ایم.

تصویر
بالک‎های موشک استاندارد در حالت جمع شده

تصویر
محل تا شدن بالک‌های موشک صیاد-2

تصویر
بخش‎های اصلی موشک صیاد-2

تفاوت دیگر صیاد-2 با موشک‎های استاندارد موجود در ایران در طول آنها است که با توجه به فاصله نوک دماغه از بال و فاصله بالک از انتهای بال، موشک جدید باید در حدود 20 تا 25 درصد کشیده‎تر از نمونه آمریکایی بوده و در واقع به ابعاد نسل‌های جدید موشک استاندارد نزدیک است.

این موارد به علاوه تفاوت‎های موجود در اندازه و زوایای لبه حمله و فرار بال دو موشک با وجود مشابهت کلی طرح، نشان دهنده اجرای فرایند طراحی روی موشک ایرانی و نه یک مهندسی معکوس از طرح آمریکایی است.

همچنین هر چند از تصاویر نمی‎توان اطلاعات قطعی در زمینه قطر بدنه موشک بدست آورد اما به نظر می‎رسد در صورت بیشتر بودن قطر صیاد-2 از استاندارد این اختلاف بسیار اندک است هر چند که تأثیر آن روی برد موشک به دلیل ایجاد فضای بیشتر برای پیشران می‎تواند قابل توجه باشد.

تصویر
پیشران سوخت جامد موشک صیاد-2

صیاد-2 موشکی میان‌برد ولی ارتفاع بالا است که مشابه عملکرد کلی موشک صیاد-1 است اما با توجه به مقایسه موشک جدید با استاندارد، باید برد صیاد-2 بسیار بیشتر از صیاد-1 باشد. از طرفی از مقایسه موشک جدید با موشک طائر-2آ که برد آن 50 کیلومتر و سقف پرواز آن در حدود 23 کیلومتر اعلام شده و منطقی نبودن تولید دو موشک با کارایی نزدیک به هم می‎توان گفت برد و احتمالاً سقف پرواز موشک صیاد-2 باید اختلاف محسوسی با طائر-2 داشته باشد.

قابلیت‌های عملیاتی

از نکات قابل توجه در مطالب منتشر شده راجع به موشک صیاد-2 در روز افتتاح خط تولید، «برخورداری از سامانه هدایت ترکیبی» و «امکان ردیابی خودکار و مستقل» است. با نگاهی به منابع معتبر در زمینه سامانه‎های هدایت می‎توان کاربرد هدایت ترکیبی را در زمینه موشک‎های میانبرد و دوربرد یافت که شامل یک مرحله هدایت دستوری یا اینرسیایی برای فازهای ابتدائی و هدایت داخل موشک (TVM) بر مبنای روش‎هایی مانند ناوبری تناسبی تفسیر نمود.

یکی از این روش‎های هدایت داخل موشک، راداری فعال یا غیرفعال است. لازم به ذکر است رادار غیرفعال عملکردی شبیه به ردگیری منبع جنگ الکترونیک (HOJ) دارد.

تصویر
موشک‎های صیاد-2 در خط تولید

در واقع با توجه به اینکه به طور معمول، موشک در هر لحظه از یک روش هدایت استفاده می‎کند احتمالاً منظور از هدایت ترکیبی استفاده همزمان از دو روش نیست. بنا بر این می‎توان برای صیاد-2 مانند سایر موشک‎های میان‌برد و دوربرد پدافند هوایی نظیر «MIM-104 پاتریوت» آمریکا که از قضا صیاد-2 ابعادی نزدیک به نمونه اول آن دارد استفاده از روش‎های هدایت مختلف در فازهای مختلف را محتمل دانست.

به گزارش مشرق، از عبارت «امکان ردیابی خودکار و مستقل» نیز می‎توان قاعدتاً برداشت نمود صیاد-2 برای فازهای نهایی به یکی از سامانه‎های راداری فعال یا غیرفعال مجهز است زیرا این دو سامانه امکان عملکرد مستقل را دارند و سامانه راداری نیمه فعال عملاً به رادار زمینی وابسته است. از این نظر هم موشک سامانه پاتریوت در فاز نهایی عملکردی مشابه دارد.

بنا بر اعلام فرمانده قرارگاه پدافند هوایی ارتش موشک صیاد-2 در آزمایش‌های خود موفق به هدف قرار دادن و انهدام ریزپرنده شده است.

با بررسی تعاریف در حوزه پهپادها به طور معمول ریزپرنده (MAV) به هواگردهایی با دهانه بال کمتر از 60 سانتیمتر گفته می‌شود. البته آژانس تحقیقات دفاعی پیشرفته آمریکا (DARPA) برای ریزپرنده دهانه بال کمتر از 15 سانتیمتر را ملاک قرار داده است.

در هر صورت حتی اگر هدف ساقط شده توسط صیاد-2 دهانه بال 1 متری هم داشته باشد نشان دهنده توانمندی عالی این موشک در انهدام اهدافی با ابعاد کوچک است. این موفقیت در دو صورت ممکن می شود. اول با فرض وجود دقت بسیار بالا و پیوسته در تعیین موقعیت هدف توسط جستجوگرهای موشک، سرعت واکنش بالا توسط عملگرها، دقت در کنترل موشک برای رسیدن به نقطه هدف و برخورد با آن و دوم با فرض رسیدن موشک به فاصله نزدیک هدف و عملکرد دقیق فیوزهای ویژه نصب شده پیرامون بخش محموله در این موشک.

هر چند ابعاد کوچک هدف لزوماً به معنی سطح مقطع راداری (RCS) پائین آن نیست اما لازم به ذکر است پیش از این نیز توسط فرمانده قرارگاه پدافند هوایی اعلام شده بود که سامانه‌های دفاعی این نیرو موفق به سرنگونی اهدافی با سطح مقطع راداری 0.01 متر مربع شده‌اند که این میزان، رقم کوچکی برای این کمیت بوده و دستاورد مهمی به شمار می‌رود.

پرتابگر پاتریوتی

صرف نظر از برخی شباهت‎های ابعادی و عملکردی موشک صیاد-2 و پاتریوت و اینکه مأموریت هر دو سامانه در وهله اول دفاع از تأسیسات ثابت و راهبردی است پرتابگر دو سامانه نیز شباهت بسیار زیادی به هم دارند. در واقع طراحان کشورمان با نگاهی دقیق، پرتابگرهای جعبه‎ای مشابه با سامانه پاتریوت برای موشک ایرانی ساخته‎اند.

این پرتابگر شامل 4 محفظه مکعب مستطیلی است که به صورت 2*2 روی کامیون قرار گرفته و به نظر می‎رسد کل مجموعه قابلیت چرخش در دو زاویه را دارد. پیش از این نیز نمونه‎های مختلف پرتابگرهای جعبه‌ای برای موشک‎های سطح به سطح ضدکشتی مستقر شونده روی شناورهای دریایی و ساحلی توسط صنعت دفاعی کشور ساخته شده است.

تصویر
پرتابگر موشک صیاد-2

به نظر می‎رسد پرتابگر ایرانی موشک صیاد-2 نیز مانند نمونه آمریکایی دارای یک آنتن ارتباطی در سمت چپ باشد که در برخی تصاویر قابل تشخیص است. سازه حامل 4 محفظه موشک و ساز و کار تغییر ارتفاع و محل نصب جک هیدرولیکی در نمونه ایرانی متفاوت است و می‎تواند پرتابگر را به زاویه‌ای در حدود 50 الی 60 درجه بالاتر از افق برساند.

البته در صورت طراحی پرتابگر و موشک به صورت عمود پرتاب –مانند سامانه HQ-16 چین- ضمن بهره‎برداری از مزایای پرتاب عمودی توان بالفعل این سامانه برای استقرار در ناوها که همواره با محدودیت فضای در دسترس رو به رو هستند بسیار بهبود می‎یافت.

در طی دهه‎های اخیر اغلب موشک‎ها دارای پرتابگر محفظه‎ای –استوانه‎ای یا جعبه‎ای و ...- ساخته شده‎اند زیرا این پرتابگرها موشک را در برابر عوامل خارجی از تأثیرات انفجار گرفته تا شرایط مختلف آب و هوایی مورد حفاظت قرار داده و کار حمل و انتقال سامانه شامل پرتابگر حاوی موشک آماده شلیک را نیز ساده‎تر و مطمئن‎تر می‎کنند.

به علاوه با توجه به ارتباط زمان سوزش پیشران سوخت جامد با دمای اولیه آن با قرار دادن موشک در محفظه امکان تنظیم دمای آن در حدود بهینه (با قرار دادن ساز و کارهای لازم) وجود دارد که سبب ایجاد عملکرد یکسان همه موشک‌های سامانه از نظر پروفیل تولید نیروی رانش می‌شود. نحوه تولید نیروی رانش نیز در عملکرد موشک تأثیر مستقیم دارد.

تصویر
شلیک موشک صیاد-2 از پرتابگر 4 فروندی

پرتابگر صیاد-2 با توجه به استقرار بر روی یک کامیون، قدرت تحرک مناسبی داشته و به افزایش سرعت سامانه در جابجایی‎ها و گسترش در مناطق مختلف کمک می‎کند. این امر هم از نظر راهکنشی (تاکتیکی) و هم برای حفاظت از سامانه در برابر تهدیدات دشمن اهمیت دارد.

بر مبنای فیلم منتشر شده از شلیک صیاد-2 که در آن صفحه کنترل عملکرد موشک و سامانه به کارگیرنده آن نیز برای اطلاع عموم به نمایش درآمده به نظر می‎رسد آرایش سامانه صیاد-2 به طور معمول شامل سه پرتابگر باشد که هر یک حاوی 4 موشک هستند. همچنین احتمالاً سامانه توانایی درگیری همزمان با چند هدف را دارد.

تصویر
نمایشگر کنترل سامانه و موشک صیاد-2

دست در دست اس-200

سامانه پدافند موشکی دوربرد و ارتفاع بالای اس-200 که در سال‎های پس از جنگ تحمیلی به خدمت ارتش جمهوری اسلامی ایران درآمده است در گونه‎های مختلف دارای موشک‎هایی با برد 200 تا 400 کیلومتر و سقف پرواز 20 تا 40 کیلومتر است که پیش از این در گزارشی به آن پرداخته بودیم.

نمونه در حال خدمت در ایران توسط متخصصان داخلی در چند مرحله مورد بهسازی‎های اساسی قرار گرفته و قابلیت‎هایی از جمله امکان فعالیت 24 ساعته، دیجیتالی شدن زیرسامانه‌ها و افزایش بیش از پیش مقاومت در برابر جنگ الکترونیک به آن افزوده شده است.

تصویر
موشک دوربرد و ارتفاع بالای سامانه اس-200

اما با توجه به ویژگی‎های موشک بسیار دوربرد این سامانه که از نوع سوخت مایع با چهار موتور کمکی جدا شونده سوخت جامد است برای انهدام اهداف در برد بالا مناسب‌تر است تا برای منهدم کردن هدف‌ها در برد متوسط. هر چند اس-200 در ایران قابلیت انهدام پهپادها را نیز تحت شرایط مشخص پیدا کرده است اما با توجه به خارجی بودن این موشک و سختی تأمین و مفید بودن آن برای انهدام اهداف سریع و بلندپرواز و در بردهای بالا، اضافه شدن یک موشک با برد متوسط می‎توانست کارایی کلی سامانه را دوچندان کند.

از این رو متخصصان کشورمان با استفاده از سامانه «تلاش» موفق به ترکیب موشک جدید صیاد-2 با سامانه روسی اس-200 شده‎اند. صیاد-2 می‎تواند ضمن بهره‎برداری از داده‎های تولید شده توسط رادارهای قدرتمند و دوربرد این سامانه توسط سامانه تلاش به ردیابی و تشخیص اهداف پرداخته و برای هدف‎های کوچک مانند پهپادها، موشک‎های کروز و بالگردها موشک سامانه اس-200 را از درگیر شدن معاف کند.

بنا بر این با توجه به اینکه بر مبنای مقایسه با موشک‎های همرده احتمالاً باید برد موشک صیاد-2 در حدود 100 کیلومتر یا کمتر با بیشینه ارتفاع درگیری کمتر از 30 کیلومتر باشد، این موشک به خوبی بردهای متوسط و ارتفاعات بالا و متوسط را برای سامانه اس-200 پوشش می‎دهد.

تصویر
نمایشگر کنترل یک پرتابگر موشک صیاد-2

به گزارش مشرق، در واقع صیاد-2 با توجه به اینکه دارای پیشران سوخت جامد است، بر خلاف صیاد-1 و اس-200 قابلیت ذخیره و شرایط نگهداری ساده‎تری داشته و البته از موشک‎های ارزشمند سامانه اس-200 نیز ارزان‎تر است. به عنوان مثال موشک‎های اس-200 و صیاد-1 به دلیل شرایط سوخت‎های مایع نمی‎توانند پس از شارژ شدن سوخت بیش از چند ماه در حالت آماده به شلیک باشند اما موشک سوخت جامد می‎تواند سال‎ها این شرایط را حفظ کند.

از سوی دیگر اضافه شدن هر پرتابگر صیاد-2 به سامانه اس-200 پایایی رزمی آن را در برابر حجم حملات دشمن که بیشتر توسط هواگردهای کوچک و در بردهای متوسط انجام می‎شود را به میزان بسیاری افزایش می‎دهد. از طرفی با توجه به توانمندی سامانه اس-200 در کشف و ردگیری موشک‎های بالستیک، موشک صیاد-2 نیز در آینده می‎تواند در محدوده‎هایی با طیف‎هایی از پرتابه‎های بالستیک یا شبه بالستیک درگیر شود.

نکته دیگر آنکه سامانه اس-200 به عنوان یک سامانه راهبردی دفاع هوایی موشکی، خود در معرض تهدید دشمن است و موشک صیاد-2 با توجه به توان بیشتر در درگیری با اهداف کوچک و مانور دهنده با سطح مقطع راداری کم، می‎تواند برای دفاع از سامانه اس-200 هم نقش مؤثری ایفا کند.

صیاد-2 و همکاران

درصد قابل توجهی از تهدیدات هوایی علیه کشورمان در برد متوسط قابل طبقه‎بندی هستند از این رو نیروهای مسلح کشورمان ضمن بهسازی و ارتقاء سامانه‎های موجود مانند هاوک، صیاد-1، استاندارد و «سام-6» اقدام به تولید چند سامانه جدید نیز در چند سال اخیر نموده‎اند. هر چند شباهت عملکرد این سامانه‎ها موجب تقویت احتمال همپوشانی عملیاتی و مسائل ناشی از عدم تمرکز منابع می‎شود اما مقایسه‎ای گذرا بین سامانه‎ها و روند تحویل آنها می‎تواند مفید باشد.

تصویر
موشک شاهین

اوائل سال 1388 برای اولین بار موشک «شاهین» که در واقع نمونه داخلی و بهینه شده موشک هاوک است رونمایی شد. این سلاح جزئی از سامانه پدافند هوایی برد و ارتفاع متوسط «مرصاد» بود که آن هم پس از چندی در همان سال معرفی شد.

با توجه به فعالیت‎های بسیاری که در ایران و به صورت بومی روی سامانه هاوک اجراء شده بود از جمله تعمیر و بازسازی، عملیاتی نگه‌داشتن و بهسازی و ارتقاء، هماهنگ‎سازی موشک آن با جنگنده «اف-14تامکت» و نیز به کار گیری موشک استاندارد با آن، این سامانه بهترین گزینه برای تولید سریع یک محصول مطمئن و قابل استفاده برای گسترش سریع پوشش پدافند هوایی در نقاط مختلف کشور آن هم در شرایط تهدید هر روز دشمن به تهاجم هوایی به مراکز هسته‎ای محسوب می‎شد.

از این رو سامانه مرصاد با قابلیت‎هایی به مراتب بالاتر از هاوک در زمینه کشف و ردگیری و کنترل آتش و نیز تغییراتی در سامانه‎های داخلی موشک از جمله جستجوگر راداری با آنتن جدید و سامانه پردازش دیجیتال تولید شد. جستجوگرهای راداری موشک شاهین و نمونه جدید آن یعنی شلمچه دارای آنتن مسطح هستند که عملکرد بسیار بالاتری نسبت به موشک هاوک برای آنها ایجاد نموده است.

تصویر
آنتن مسطح جستجوگر راداری موشک شاهین

این سامانه که یک مرحله بهسازی را نیز پشت سر گذاشته و نسل جدید آن با نام مرصاد-2 خوانده می‎شود بنا بر اعلام وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح قابلیت‎هایی نظیر برد کشف بیش از 150 کیلومتر، برد ردگیری بالای80 کیلومتر و درگیری با دستکم دو هدف تا برد 40 تا 45 کیلومتری و امکان کشف اهدافی با سطح مقطع راداری 0.5 متر مربع را از برد 110 کیلومتری دارد.

سامانه مرصاد به سرعت به یگان‎های عملیاتی تحویل داده شد و با شرکت در رزمایش‎های متعدد قابلیت‎های خود را اثبات نمود. همچنین با شبکه‎سازی این سامانه‎ها و فاصله دادن بین پرتابگر و سامانه کنترل و فرماندهی برخی قابلیت‎های رزمی از جمله برد درگیری و بقاپذیری رزمی این سامانه نیز بیشتر شده است.

دیگر سامانه معرفی شده «رعد» نام دارد که از اواسط سال 1391 خبرهایی از آن منتشر شد. همانطور که پیشتر اشاره شد برد درگیری موشک طائر-2 این سامانه 50 کیلومتر و سقف ارتفاع درگیری آن حدود 23 کیلومتر است.

بر خلاف مرصاد که نیمه متحرک است، سامانه رعد تمام متحرک و مخصوص دفاع از صحنه عملیات بوده و با توجه به اشاره فرمانده کل سپاه در مصاحبه خبری خود با سامانه بوک روسی قابل مقایسه است.

هر چند برد موشک طائر-2 کمی بیشتر از شاهین است اما سقف پروازی آن بالاتر بوده و باید تفاوت اصلی آن با مرصاد را در تمام متحرک بودن آن دید. پرتابگر سامانه رعد یک خودروی 6 چرخه با 3 فروند موشک است در حالی که در مرصاد پرتابگر مشابه سامانه هاوک از نوع کششی بوده و در نتیجه قابلیت تحرک دائمی ندارد که همین مسئله سبب اجرای پروژه‌های «قادر» و «پوش» برای متحرک‌سازی سامانه هاوک و قاعدتاً، مرصاد شد.

همچنین در سامانه رعد، مانند بوک روسی هر پرتابگر قابلیت تجهیز به رادار برای ردگیری هدف را دارد که این امکان نیز برای افزایش تحرک و استقلال نسبی اجزاء سامانه و امکان فاصله گرفتن سریع و قابل توجه از رادار اصلی و سامانه فرماندهی در مناطق عملیاتی و نه پیرامون تأسیسات ثابت لازم است.

تصویر
پرتابگر متحرک سامانه رعد با موشک‎های طائر-2

ر نمایشگاه اخیر دستاوردهای نیروی هوافضای سپاه نیز سامانه‌های «رعد-2»، «سوم خرداد»، «طبس» و «علم الهدی» نمایش داده شدند که هر یک بر مبنای بهینه‌سازی و افزوده شدن اجزائی جدید به سامانه رعد یا بهره‌گیری اجزائی از آن توسعه یافته‌اند. همچنین جستجوگرهای راداری این موشک ها نیز در این نمایشگاه برای اولین بار نمایش داده شد که نشان دهنده توسعه بومی و مستقل اجزاء مختلف و مهم آن در داخل کشور است.

تصویر
جستجوگرهای راداری موشک‌های طائر-2

به گزارش مشرق، موشک صیاد-2 نیز که سامانه‎ای با برد متوسط و ارتفاع بالا معرفی گردیده، هر چند مشخصات عملکردی آن اعلام نشده اما با مقایسه با موشک‎های همرده از جمله طائر-2 که کمی کوچکتر از صیاد-2 است تصور می‎شود اختلاف برد این دو موشک محسوس باشد.

برخی تفاوت‎های دیگر این دو سامانه نیز مشهود است از جمله طراحی صیاد-2 برای دفاع پر حجم از مناطق حیاتی و ثابت کشور به صورت استقراری در یک منطقه –مانند نمونه‎های خارجی از جمله اس-300، پاتریوت و آستر- و طراحی طائر-2 برای یک دفاع متحرک و سریع. کمتر بودن تعداد موشک روی هر پرتابگر در سامانه رعد (3 موشک در مقابل 4 موشک صیاد-2) و عدم استفاده از محفظه برای موشک‌ها که در مجموع صرفه‌جویی وزنی قابل توجهی را ایجاد می‌کند نیز گویای همین نکته است.

بنا بر این با وجود شباهت‎هایی در رده و عملکرد، الزامات و اولویت‎های تأمین نیاز یگان‎های عملیاتی و برخی تعاریف مفهومی از هدف طراحی موجب بروز این تنوع شده است. پدیده‎ای که احتمالاً در سال‎های آینده با افزایش قابلیت‎های فنی سامانه‎ها کمتر خواهد شد مثلاً همانطور که سامانه پاتریوت در آمریکا جایگزین هاوک شد احتمالاً از صیاد-2 یا نسل بعدی آن نیز به جای هاوک/مرصاد در ایران استفاده خواهد شد.

البته پیکربندی انتخاب شده در طراحی صیاد-2 که حجم کمی برای آن ایجاد نموده این موشک توان بالقوه بالایی برای تجهیز شناورهای کشورمان دارد که هم اکنون از موشک استاندارد/محراب استفاده می‎کنند.

در مصاحبه معاون عملیات نیروی دریایی ارتش نیز اعلام شد از موشک صیاد-2 در ناوشکن‌های جدید این نیرو استفاده خواهد شد. با توجه به برد بسیار بالاتر صیاد-2 نسبت به نمونه موجود از موشک استاندارد به کار گیری این سلاح جدید به افزایش قابل توجه پوشش هوایی مؤثر پیرامون ناو منجر می‌شود.

امروزه شناورهای رزمی بزرگ نداجا در حال تجهیز به رادار آرایه فازی و پیشرفته عصر هستند که در صورت ترکیب با موشک کارآمدی مانند صیاد-2 منجر به بهبود قابل توجه توان پدافند هوایی ناوشکن‌های ایرانی می‌گردد. در این صورت پوشش هوایی مناسبی برای برد متوسط و ارتفاعات متوسط تا بالا در برابر طیف وسیعی از تهدیدات هوایی برای ناوهای نیروی دریایی راهبردی فراهم خواهد شد که تا آینده قابل پیش‌بینی از پوشش هوایی توسط هواپیماهای رزمی برخوردار نخواهد بود.

همچنین می‎توان گمانه زنی کرد با ورود سامانه «باور-373» به خدمت، سامانه رعد و موشک صیاد-2 نیز به عنوان جزئی از آن یا هماهنگ با آن عمل کنند، سامانه‎ای که گردآورنده تلاش‎های متخصصان داخلی در زمینه الکترونیک و پردازش، مخابرات امن و دوربرد، شبکه‎سازی، تحرک، رادارهای آرایه فازی با قابلیت ردگیری ده‎ها هدف، پرتابگرهای جدید و احتمالاً عمود پرتاب، موشک‎های سریع و چابک با سوخت جامد و اطمینان‎پذیری بالا خواهد بود و انشاالله باعث ناامیدی بیش از پیش دشمنان خواهد شد.

ارسال پست

بازگشت به “متفرقه در مورد جنگ افزار”