Reza6662 نوشته شده:به اميد خدا ادامه دارد.
Air Defense Variant
گونهء ويژهء دفاع هوايي
جنگندهء تورنادوي ADV كه مخفف عبارت
Air Defense Variant ميباشد، توسط بريتانيا و عربستان سعودي به كار گرفته ميشود. اين جنگنده به منظور برآورده ساختن نيازهاي دفاعي نيروي هوايي سلطنتي بریتانیا، جهت يك شكاري رهگير دورپرواز طراحي و ساخته شده است.
[External Link Removed for Guests]
عمده تفاوت بين گونهء ضربتي IDS با ADV، شامل بدنهاي است كه حدود 1.36 متر كشيدهتر ساخته شده تا بتواند 4 فروند موشك هوا به هواي هدايت شوندهء نيمهفعال راداري Skyflash را با خود حمل كند. اين كشيدگي بدنه، محاسن ديگري از قبيل كاهش نيروي پسا، و افزايش ميزان ذخيرهسازي سوخت را نيز دربردارد. از آنجايي كه بدنه به وسيله بريتانيا ساخته شده است، امكان ايجاد تغييرات بر روي آن در بريتانيا، بسيار راحتتر از زماني است كه بالها و يا قسمتي از بدنه به وسيلهء آلمانيها ساخته شده باشد.
موتورهاي نوع Mk 104 جهت امكانپذيري مكش بهتر هوا در ارتفاعات بالا به واسطهء طويلسازي قسمت پسسوز، بهينهسازي شدهاند. سيستمهاي جنگندهء ضربتي IDS، در گونهء ADV با رادار جديد AI.24 Foxhunter ساخت Marconi/Ferranti جايگزين گشتهاند كه اين رادار پرقدرت، داراي آنتني به طول 2.16 متر ميباشد، ضمن اينكه جايگاه مسلسل نيز حذف شده است.
به تازگي، موشكهاي Skyflash با موشكهاي برد متوسط AMRAAM و برد كوتاه ASRAAM جايگزين شدهاند. به دليل محدوديت مركز بدنه در نصب تسليحات، موشكهاي Skyflash و AMRAAM به شكل شطرنجي نصب ميشوند.
از جنگندهء تورنادوي ADV، همواره به علت نداشتن قابليتهاي كامل و صحيح يك جنگندهء شكاري، انتقاد شده است. در حالي كه انتقاد از چنين هواپيمايي، تنها به علت ناآگاهي از ماموريتي است كه اين جنگنده به منظور اجراي آن ساخته شده است. (هرچند كه انگليسيها، از تورنادوي ADV به عنوان يك شكاري رهگيري دوربرد نام بردهاند و توانايي شركت در نبردهاي نزديك هوايي را براي آن ضروري ندانستهاند، اما بايد توجه داشت كه در يك نبرد تمام عيار، وقوع درگيريهاي نزديك هوايي اجتنابناپذير است. مثالي براي اين امر، سرنگوني اغلب جنگندههاي عراقي در طول جنگ سال 1991 خليج فارس است كه در جريان اين جنگ، اغلب نبردهاي نزديك هوايي رخ دادند و جنگندههاي عراقي نيز به وسيلهء موشكهاي كوتاهبرد حرارتياب سايدوايندر ساقط گشتند.)
[External Link Removed for Guests]
جنگندهء تورنادوي ADV تنها به منظور پرواز گشت در منطقهاي بسيار دور از پايگاه اصلي خود طراحي و ساخته شده است. عمدهء تواني كه از اين شكاري مورد انتظار است، انجام پروازهاي گشت بر فراز درياي شمال و اقيانوس آتلانتيك شمالي ميباشد. اين شكاري، بايد اهداف خود را در فواصل بسيار دور رهگيري و شكار نمايد و اين بدان معني است كه قابليت شركت در نبردهاي نزديك هوايي (Dogfight) براي اين هواپيما، مورد توجه و انتظار نميباشد.
RAF Tornado F.2
جنگندهء Tornado F.2، اولين گونهء جنگندهء شكاري پاناويا تورنادو (ADV) ميباشد كه از ردهء خدمت در نيروي هوايي سلطنتي خارج شده است. به دليل برخي مشكلات جدي بروز كرده در رادار Foxhunter اين جنگنده، تنها 18 فروند از اين هواپيما توليد شده است. مشكل بروز كرده، آن قدر جدي و مهم بود كه تا زمان آماده شدن استاندارد جديد و بهبوديافتهء F.3، به جاي آنتن رادار هواپيما، از مواد سنگين وزن، نظير سرب جهت پر كردن فضاي خالي دماغه استفاده گرديد. رادار حذف شده، با نام مستعار Blue Circle معرفي شده بود كه همزمان با رادار ساخت بريتانياي موسوم به Blue Fox طراحي شده بود و در بريتانيا با عنوان نام تجاري متروك شدهء Blue Circle شناخته ميشد. بدين ترتيب، جنگندههاي F.2 تا زماني كه ارتقاء داده يا از رده خارج شوند، جهت امور آموزشي به كار گرفته ميشدند.
اولين پرواز جنگندهء F.2 به تاريخ 5 مارس 1984 انجام گرفت و در همان سال نيز وارد خدمت گرديد. با وجود مشكلات فني بسياري كه در طراحي رادار Foxhunter پيش آمد، جنگندهء تورنادوي F.2 در نهايت به سال 1984 وارد خدمت گرديد. به جز مسلسل داخلي، F.3 به چهار موشك Skyflash و چهار موشك AIM-9L Sidewinder مجهز ميشد. اما عمر خدمتي آنها بسيار كوتاه بود و تنها چهار سال طول كشيد تا جاي خود را به نمونهء جديدتر F.3 در نيروي هوايي سلطنتي بدهند. برخي از بدنهء جنگندههاي F.2 جهت جايگزيني با جنگندههاي مستهلك شدهء F.3 به سطح استاندارد F.3 ارتقاء داده شدند، اما به دليل عدم ارتقاء موتور، به نام F.2A شناخته ميشدند. امروز تنها يك فروند F.2A در حال پرواز باقي مانده است.
RAF Tornado F.3
جنگندهء تورنادوي F.3 به تاريخ جولاي 1986 وارد خدمت گرديد. تاكنون تعداد 153 فروند F.3 سفارش داده شدهاند. جنگندههاي F.3 ابتدا جايگزين هواپيماهاي قديمي Lightning F.6 و F-4 Phantom FGR2 در نيروي هوايي سلطنتي شدند. جنگندهء F.3 در بدو ورود به خدمت، ابتدا با موشكهاي AIM-9 Sidewinder و Skyflash بارگذاري ميشد كه موشك Skyflash گونهاي از موشك آمريكايي اسپارو (AIM-7 Sparrow) محسوب ميشود كه توسط بريتانيا مورد بهينهسازي قرار گرفته است.
اولين شركت جنگندههاي F.3 در عمليات رزمي، به سال 1991 و در جريان جنگ خليج فارس به وقوع پيوست. در آن سال، تعداد 18 فروند از اين جنگندهها در پايگاه هوايي ظهران در عربستان سعودي مستقر شدند، اما فرصت درگيري با هيچ يك از جنگندههاي عراقي را نيافتند. به دليل فقدان سامانهء مناسب و پيشرفتهء تشخيص دوست از دشمن (IFF) و همچنين نبود پشتيباني دفاعي كامل، در گشتهاي هوايي دور از فضاي عراق شركت جستند، جايي كه امكان برخورد با هواپيماهاي دشمن بسيار اندك بود.
پس از جنگ سال 1991، عمليات نظامي جهت كنترل منطقهء پرواز ممنوع (no-fly zones) بر فراز آسمان عراق، آغاز گرديد. جنگندههاي تورنادو، مامور پرواز بر فراز منطقهء جنوب عراق گرديدند. ماموريت اين جنگندهها از طريق پايگاهي در عربستان سعودي و به نام عمليات Operation Resinate South انجام ميشد. در اين عمليات، شش هواپيما درگير بودند. اين عمليات تا سال 2003 و آغاز جنگ بعدي، ادامه يافت.
به سال 2003، جهت انجام عمليات Operation Telic، تعداد 14 فروند جنگندهء تورنادو در عربستان سعودي استقرار يافتند. جنگندههاي تورنادوي F.3 متعلق به اسكادرانهاي 43 و 111 شكاري، بر خلاف جنگ سال 1991، پس از اجراي اولين حملهء ضربتي نيروي هوايي ايالات متحده به وسيلهء بمبافكنهاي B-1، در عمق خاك عراق به اجراي عمليات پرداختند. در عمليات نيز، هيچ درگيري هوا به هوا اتفاق نيفتاد، زيرا جنگندههاي عراقي، يك سورتي پرواز هم انجام ندادند!
برنامهء بقاپذيري (CSP)
حقيقت امر اين است كه جنگندههاي F.3 قادر به ادامهء حيات به عنوان يك شكاري رهگير موثر در جنگهاي امروزي نيستند و طبق برنامه، تا سال 2010 از رده خارج خواهند شد. بدين جهت، وزارت دفاع بريتانيا، برنامهاي را جهت افزايش و حفظ قابليتهاي اين هواپيماها به نام Capability Sustainment Programme يا CSP پيشنهاد كرده است. اين پروژه، به تاريخ پنجم مارس 1996 مشتمل بر اجراي موارد زير، اعلام گرديد:
* يكپارچهسازي قابليت فني رادار جهت امكانپذيري پرتاب موشكهاي هوا به هواي آمرام و آسرام
* ارتقاء توان رادار، جهت امكان درگيري همزمان با اهداف چندگانه
* بهبود نمايشگرهاي درون كابين خلبان و افسر ناوبر
* كامپيوتر و پردازشگر جديد سيستم تسليحات
مطابق برنامهء CSP، اجزاء غيراستاندارد هواپيما حذف شده، و همچنين برخي بهينهسازي، به ويژه در قسمت رادار Foxhunter به اجرا ميرسند. با توجه به ايرادات ابتدايي بسياري كه در رادار Foxhunter مشاهده شده بود، برنامهء ارتقاء اين رادار نيز با دشواري قابل اجرا خواهد بود. اين ايرادات زماني سر باز نمودند كه تلاش ميشد موشك آمرام به جاي موشك Skyflash جايگزين گردد. بدين جهت، رادار مشمول تغييرات گستردهاي باید میگرديد تا بتواند موشك آمرام را پرتاب و هدايت نمايد.
آنچه كه مورد انتقاد و تنگنظري قرار گرفت، عدم توانايي F.3 جهت بارگذاري كامل با موشكهاي آمرام است. موشك آمرام، از دو مرحلهء به روزرساني مسير توسط رادار هواپيماي پرتابگر، جهت رسيدن به هدف، قبل از فعال شدن جستجوگر دروني خود، بهره ميبرد. مطابق آنچه در برنامهء به روزرساني CSP اعلام شده بود، فراهم آوردن چنين قابليتي جهت رادار جنگندهء F.3 پيشبيني نگشته بود. از آنجايي كه مقرر گشته بود جنگندهء F.3 پيش از سال 2002 عملياتي شود، به ناچار به جاي آمرام، مجبور به استفاده از موشكهاي Skyflash گشتند. بدين جهت چنين تصور ميشود كه در برنامهء به روزرساني CSP، توجه چنداني به يكپارچهسازي قابليت رادار جهت استفاده از موشكهاي جديد نشده است و هواپيمايي كه تحت اين برنامه به روزرساني ميشود، نسبت به نمونهء اوليه، داراي موشكهاي موثرتر و برتري نميباشد. به سال 2002، وزارت دفاع بريتانيا اعلام كرد كه جنگندههاي F.3 بايد مشمول انجام بهينهسازيهاي بيشتري قرار گيرند تا رادار آنها امكان به روزرساني مياني مسير (mid-course update) پرتاب موشك را حاصل كند.
اجاره به ايتاليا
در اوائل دههء 1990، نيروي هوايي ايتاليا (AMI) دريافت كه تا زمان دراختيارگيري جنگندههاي جديد Eurofighter Typhoon، به هواپيمايي واسطه نياز دارد تا توان نيروي هوايي خود را تقويت نمايد. اين جنگندههاي ميبايست در كنار هواپيماهاي قديمي F-104 Starfighter كه اندك اندك به پايان حيات خويش ميرسيدند، عملياتي شوند، به ويژه با لحاظ اينكه جنگندههاي جديد ميبايست چندمليتي بوده و قادر به ايفاي عملياتهاي كشورهاي عضو ناتو باشند.
جنگندهء تورنادوي ADV از بين جنگندههايي نظير F-16A/B برگزيده شد. به سال 1994، دولت ايتاليا قصد خود را جهت اجارهء تعداد 24 فروند جنگندهء تورنادوي F.3 از نيروي هوايي بريتانيا به مدت ده سال اعلام كرد. در آن زمان، انتظار ميرفت جنگندههاي جديد Eurofighter Typhoon در حدود سال 2000 وارد خدمت شوند.
اولين پروازهاي آموزشي خلبانان ايتاليايي به تاريخ مارس 1995 در پايگاه هوايي Coningsby متعلق به نيروي هوايي سلطنتي آغاز شد. در اين آموزشها، از روشهاي تجربه شدهء خلبانان بريتانيايي در پايگاههاي Coningsby و Cottesmore بهره گرفته شد. اولين جنگندهء F.3 به تاريخ 5 جولاي 1995 تحويل شد و در همان روز به سمت پايگاهش در ايتاليا پرواز كرد. تحويل اولين دسته تا پايان سال 1996 محقق گرديد. دستهء دوم بين فوريه تا جولاي 1997 تحويل شدند و اين جنگندهها، تا حدي مشخصات فني بهتري داشتند. تورنادوهاي نيروي هوايي ايتاليا، اولين عمليات رزمي خود را در جريان بحران كوزوو به سال 1999، در عمليات موسوم به Operation Allied Force به صورت گشتهاي هوايي بر فراز يوگوسلاوي به انجام رساندند.
در سال 2000، با تاخير زيادي كه در تحويل جنگندههاي Eurofighter به وقوع پيوسته بود، نيروي هوايي ايتاليا، به دنبال تهيهء هواپيماي واسطهاي ديگري ميگشت. در همان زمان، بازهم جنگندهء تورنادو در نظر گرفته شده بود، و اين موضوع در زماني بود كه آنها در نظر داشتند جنگندههايي كه اجاره ميكنند، حداقل مطابق برنامهء بهروزرساني CSP، ارتقاء يافته باشند. اما اين امر به دليل هزينههاي بالا، تحقق نيافت و نيروي هوايي ايتاليا، تعداد 34 فروند جنگندهء مستعمل F-16A/B متعلق به نيروي هوايي ايالات متحده را به جاي آنها انتخاب كرد. تا سال 2003، نيروي هوايي ايتاليا، تمامي تورنادوهاي اجارهاي را به نيروي هوايي سلطنتي بازگرداند و آخرين تورنادو نيز به تاريخ 7 دسامبر 2004 وارد پايگاه هوايي Saint Athan شد ضمن اينكه يك تورنادو هم در نيروي هوايي ايتاليا باقي ماند.
شكاري تورنادوي ADV در نيروي هوايي ايتاليا، داراي سرويسدهي بسيار ضعيفي بود. اين موضوع در حالي بود كه اگر ايتاليا ناوگاني از تورنادوهاي ضربتي IDS را به خدمت خود در ميآورد، هيچگاه دچار عدم دسترسي ناگهاني به قطعات يدكي و موتورهاي موجود در انبارهاي نيروي هوايي سلطنتي نميشد، ضمن اينكه تورنادوي IDS، امكان شركت نيروي هوايي ايتاليا را در برنامههاي آموزشي ناتو و عملياتهاي ضربتي فراهم ميآورد.
جنگندهء ضدرادار Tornado F.3
برنامهاي جهت بهينهسازيهاي بيشتر، تا اوائل سال 2003، اعلام نشده بود كه يكي از اين بهينهسازيها، انطباق موشك ضدرادار ALARM با اين هواپيما جهت امكانپذيري شركت اين جنگنده در عمليات موسوم به شكستن پدافند هوايي دشمن يا SEAD بود. گيرندههاي اخطار راداري جنگندهء F.3 بر پايهء مكان تشعشعات پرقدرت ساتع شده از منبع كار كرده كه از اين روش براي پيدا كردن مكان دقيق آنتن رادار دشمن استفاده ميكند. جنگندهء F.3 تغييريافته كه مشمول طراحي جديد جهت شناسايي محل رادار دشمن شده است، در خدمت اسكادران يازدهم نيروي هوايي سلطنتي (RAF XI Squadron) قرار دارد.
آينده (آغاز پايان)
پس از 19 سال حضور در نيروي هوايي سلطنتي، جايگزين جنگندههاي F.3 اكنون در چشمانداز به خدمتگيري قرار گرفتهاند. توليد انبوه جنگندههاي Eurofighter Typhoon كه قرار است جايگزين تورنادوها شوند، آغاز شده است. واحد ارزيابي كنندهء عملياتي جنگندههاي Typhoon به سال 2004 تشكيل گرديد. در سال 2005، اولين اسكادران جنگندههاي Typhoon وارد خدمت گرديد و تا سال 2010، تمامي جنگندههاي F.3 از خدمت در نيروي هوايي سلطنتي خارج و روانهء موزهها شوند.
در جريان تحولات جديدي كه پس از اعلام
جنگ با تروريسم در جهان به وقوع پيوست، ديدگاه و برنامهء نويني براي نيروهاي نظامي بريتانيا تدوين گرديد كه قسمتي از اين برنامه، كه به تاريخ 21 جولاي 2004 توسط وزير دفاع وقت بريتانيا –
جف هون – اعلام شد، شامل كاهش تعداد جنگندههاي F.3 از سه اسكادران به يك اسكادران بود. طبق اين برنامهء اعلام شده، تعداد 16 فروند تورنادو تا زمان ورود به خدمت اولين سري از جنگندههاي Typhoon در خدمت باقي خواهند ماند.
موضوعات مرتبط:
*
ریفرنس کامل موشکهای هوا به هوای نوشته دوست بسیار عزیزم فیشبد
*
آشنایی با موشک هوا به هوای Skyflash
