مرکز انجمنهای تخصصی

لزوم توجه بیشتر به علائم جسمی در بیماران افسرده
پژوهشگران كشورمان بر لزوم توجه بیشتر به علائم جسمی در بیماران افسرده تاكید كردند.

اختلال افسردگی از شایعترین اختلالات روحی روانی است كه افزون بر علائم روانپزشكی در بسیاری موارد با علائمی غیر روانپزشكی، مانند درد قسمت های مختلف بدن بروز می كند.

چند تن از پژوهشگران دانشگاه های علوم پزشكی كرمان و شهید بهشتی تهران انواع شكایات اصلی هنگام مراجعه را در 246 فرد مبتلا به اختلال افسردگی بررسی كردند.

بر پایه این پژوهش كه نتایج آن در مجله دانشگاه علوم پزشكی كرمان منتشر شد در این گونه بیماران شكایت درد در زنان شایع‌تر از مردان است، در حالی كه شكایات جسمی به غیر از درد و شكایات روانپزشكی در مردان شایع‌تر از زنان است.

این بررسی همچنین نشان می دهد افزایش سن و تحصیلات با افزایش ابراز شكایات روانپزشكی همراه است.

پژوهشگران با توجه به این بررسی تفاوت‌های فرهنگی در ابراز نوع شكایت بیمار، وجود انگ اجتماعی در روند مراجعه بیمار به روانپزشك و دانش و نگرش پزشكان عمومی و غیر روانپزشك درباره اختلال روانی را در تشخیص صحیح و به موقع این اختلال موثر می دانند.

کشف ارتباط فصلهای پاییز و زمستان با افسردگی
محققان موفق به شناسایی تغییرات فصلی در فعالیتهای شیمیایی مغز شدند که می تواند عامل بروز افسردگی زمستانی باشد.

محققان کانادایی اعلام کردند، دلیل بروز اختلالات عاطفی فصلی، کاهش تابش نور در روزهای زمستانی و پاییزی است. این اختلالات می تواند سبب بروز فرسودگی، پرخوری، تمایل به خواب و افسردگی شده که سالیانه بر روی هزاران نفر از مردم انگلستان نیز تاثیر می گذارد.

محققان بر این باورند که این فرایند می تواند بر اثر فعال سازی بیش از حد پروتئینی باشد که عامل سروتونین را از مغز پاک می کند.

برای اثبات این موضوع دانشمندان دانشگاه تورنتو مغز 88 نفر در سالهای 1999 تا 2003 را اسکن کردند. این اسکن به گونه ای طراحی شده بود تا بتواند فعالیتهای پروتئین حامل سروتونین را که به سروتونین متصل شده و آن را از لابلای سلولهای مغز پاک می کند ارزیابی کند. هرچه میزان فعالیت این پروتئین بیشتر باشد میزان سروتونین موجود در مغز کاهش یافته و امکان بروز افسردگی در افراد افزایش می یابد.

محققان پس از مشاهده نتایج اظهار داشتند که نور می تواند بر میزان فعالیت این پروتئین تاثیرگذار باشد زیرا فعالیت این پروتئین در مغزهایی که در فصلهای زمستان و پاییز - فصل های کم نور سال - اسکن شده بودند به شکل بارزی با افزایش رو به رو شده بود.

بر اساس گزارش بی بی سی، این یافته ها می تواند دلایل مهمی در درک تاثیر تغییرات فصلی در سلامت فردی، بروز اختلالات عاطفی فصلی و ارتباط تابش نور با حالت روحی فرد و فعالیتهای مغزی وی به حساب بیاید.

اهمیت بررسی اختلالات روان در نوجوانان
متخصصان درباره اهمیت بررسی اختلالات روان در نوجوانان تاكید كردند .

به گفته محققان ، نوجوانی ، سن شروع بسیاری از بیماری های روان است كه با دقت در رفتار نوجوانان ، می توان بروز برخی از این عوارض از جمله افسردگی را در مراحل اولیه تشخیص داد .

به گفته محققان ، هر تغییر رفتار نوجوانان كه بیش از دو هفته طول بكشد ، ممكن است نشانه ای از بروز عارضه روانی در آنان باشد .

به گفته كارشناسان: همچنین تغییر رفتار نوجوانان كه در محل های مختلفء حضور آنان ، از جمله مدرسه ، خانه و اماكن تفریحی روی دهد مهم است و باید به عنوان نشانه ای از تغییر خلق آنان در نظر گرفته شود .

درد ناشي از قلب شكسته،عميق‌تر از دردهاي جسمي است
متخصصان مي‌گويند؛ قلب شكسته بيشتر از دردهاي جسمي براي انسان آزاردهنده و رنج آور است.

‌به گفته متخصصان؛ اينكه قلب انسان مي‌شكند فقط اصطلاحي در اشعار نيست بلكه يك پديده واقعي است كه واقعا به انسان آسيب مي‌رساند.

تحقيقات نشان مي‌دهد؛ دردي كه از فشارهاي احساسي به انسان وارد مي‌شود بسيارعميق‌تر و طولاني‌تر از درد ناشي از جراحات و آسيب‌هاي جسمي است.

پژوهشگران مي‌گويند؛ اين تنها چوب‌ها و سنگها نيستند كه به انسان آسيب مي‌رسانند بلكه گاهي واژه‌ها بسيار دردناك‌تر هستند.

گروهي از محققان بين‌المللي در اين مطالعات نشان داده‌اند كه در بيشتر موارد تاثيرعميق و ناخوشايند شكستن قلب انسان واقعا اتفاق مي‌افتد.

دانشمندان دانشگاه پوردو در آمريكا و دستياران آنها در دانشگاه‌هاي مك كوآري و نيوسوات ويلز در استراليا اين يافته‌هاي جديد را براساس تجزيه و تحليل‌هاي آزمايشات چهار ساله‌شان بدست آورده‌اند.

همچنين جزئيات اين تحقيق در مجله «دانش روانشناسي» منتشر شده است.

در اين تحقيقات از شركت كنندگان خواسته شد كه تجربه‌هاي دردناك گذشته خود را با تمام جزئيات بنويسند و ذكر كنند كه در آن زمان چه اتفاقي افتاد و آنها چه احساسي داشتند. سپس اين نوشته‌ها مورد تجزيه و تحليل دانشمندان قرار گرفت.

احساس حقارت منجر به بازگشت افسردگي شديد مي‌شود
يك پژوهش جديد كانادايي نشان مي‌دهد؛ خطر بروز يا برگشت پذيري افسردگي در دانش آموزاني كه احساس حقارت و كوچكي مي‌كنند، بيشتر است.

ميريام مونگراين از دانشگاه يورك كه سرپرستي اين پژوهش را برعهده دارد، مي‌گويد: دانش آموزاني كه به طور غيرداوطلبانه زير دست و مطيع ديگران هستند بيشتر دوره‌هاي برگشت پذيري افسردگي شديد را تجربه مي‌كنند.

مطيع بودن و فرمانبرداري غيرداوطلبانه و اجباري باعث مي‌شود اين كودكان در آينده به لحاظ وضعيت اجتماعي در سطح پاييني قرار بگيرند، مقايسه‌هاي اجتماعي غيرمنصفانه و نامطلوب انجام دهند و براي فرار از شرايط منفي احساس ناتواني كنند.

در اين مطالعات، پژوهشگران 146 دانش آموز را مورد مطالعه و ارزيابي قرار داده و با آنها مصاحبه‌هايي انجام دادند.

پس از 16 ماه پژوهش آنها دريافتند؛ دانش آموزاني كه فرمانبردار اجباري هستند در طول اين دوره بيشتر دچار برگشت پذيري افسردگي حاد شدند.

نتايج حاصل از اين بررسي در واقع از يك تئوري تكاملي افسردگي حمايت مي‌كند كه بر اساس آن افراد افسرده احساس مي‌كنند هيچ راه گريزي از احساسات منفي يا شرايط منفي ندارند و در نتيجه براي سازگاري با شرايط و پرهيز از آسيب‌هاي احساسي بيشتر تصميم به عقب نشيني مي‌گيرند.

اين پژوهشگران مي‌گويند؛ نتايج مطالعات فوق را مي‌تـوان به تمام گروه‌هاي سني به طور كلي تعميم داد.

استرس و اضطراب پاسخگویی بدن نسبت به مواد آلرژی زا تحت تاثیر قرار میدهد
تحقیقات اخیر نشان می دهد که حتی کمترین استرس و اضطرابی می تواند به طور بارزی ، پاسخگویی بدن را نسبت به مواد آلرژی زا تحت تاثیر قرارداده و به عبارتی بدتر کند


تاخیر در پاسخگویی بدن نسبت به آسم آلرژیک می تواند زندگی فرد را تحت تاثیر قراردهد.
تحقیقات اخیر نشان می دهد که حتی کمترین استرس و اضطرابی می تواند به طور بارزی ، پاسخگویی بدن را نسبت به مواد آلرژی زا تحت تاثیر قرارداده و به عبارتی بدتر کند. بیماریهای آلرژیک یکی از 5 بیماری رایج در کشور امریکا است .محققان تخمین زده اند که مردم امریکا ، سالانه به طور متوسط حدود 3.4 بیلیون دلار بابت درمان این دسته از بیماریها هزینه می کنند. از نظر یک پروفسور روانشناس در بوستون ، بیماریهای آلرژیک مشکل کوچکی نیستند. افراد زیادی به خاطر این دسته از بیماریها رنج می برند و در حالی که بعضی از آنها مثل تب علف خشک چندان تهدید کننده زندگی نیست ولی بعضی از آنها نظیر بیماری آسم می تواند کشنده باشد. د راین مطالعه 28 نفر از افرادی که سابقه بیماریهای آلرژیک داشته اند مورد آزمایش قرار گرفتند . به این ترتیب که این افراد تست آلرژِید داده و سپس مقدار کهیر(پاسخگویی بدن آنها نسبت به ماده آلرژی زا ) قبل و بعد از قرار گرفتن در شرایط استرس و تنش زا (مثل پاسخگویی به چند سوال پیچیده ریاضی)مورد اندازه گیری قرار گرفت. و سرانجام مشخص شد که وسعت کهیر در افراد تحت تنش و استرس 75 % درصد بیشتر از سایر افراد بود و بعلاوه عکس العمل این افراد نسبت به این ماده آلرژی زا 4 برابر قویتر از سایر افراد بوده است.
همچنین پاسخ این افراد نسبت به درمان های آلرژی نظیر آنتی بیوتیک ها بدون پاسخ می باشد.
این مطالعه دلیل برگشت غیر قابل انتظار علائم آلرژی را در افرادی که 2 یا 3 سه روز از شروع عکس العمل آنها نسبت به مواد آلرژی زا می گذرد را ثابت می کند.

سقط جنين، سلامت روان مادران را به خطر نمي‌اندازد
نتايج مطالعات جديد نشان داد: سقط جنين، سلامت رواني مادران را به خطر نمي‌اندازد.

بازبيني گسترده يك پژوهش كه از سوي كارشناسان انجمن روانشناسي آمريكا انجام گرفته حاكيست؛‌هيچ مدرك علمي وجود ندارد كه نشان دهد سقط جنين باعث بروز مشكلات روانپريشي مي شود. اين در حالي است كه در مطالعات قبلي اعلام شده بود مشكلات و ناراحتي‌هاي رواني مانند افسردگي و اضطراب در بين زناني كه سقط جنين كرده‌اند،‌شايع‌تر است.

با اين وجود در گزارش اين انجمن تاكيد شده است كه با اين يافته‌ها به عنوان يك اصل قطعي و مسلم نبايد اكتفا كرد؛ چرا كه اين آمارها بين سقط جنين‌هاي ناشي از بارداري‌هاي خواسته يا ناخواسته متفاوت است.

درعين حال دراين مطالعات فاكتورهاي ديگري چون فقر و مصرف مواد مخدر كه هم احتمال سقط جنين و هم احتمال ابتلا به مشكلات رواني را افزايش مي‌دهند، مورد توجه قرار نگرفته‌اند.

اما در اين تحقيق جديد تاكيد شد؛ هيچ مدرك علمي فوق العاده‌اي وجود ندارد كه نشان دهند سقط جنين به تنهايي بتواند مستقيما باعث بروز مشكلات رواني شده و سلامت روان زنان را حتي در صورت بارداري‌هاي ناخواسته تهديد كند.

بنابراين نرخ نسبتا بالاي بيماريهاي رواني در بين اين زنان مي‌تواند به دليل وجود عوامل ديگري چون مشكلات اجتماعي مانند فقر باشد.

تاثیر مثبت اعتقادات مذهبی در حفظ سلامت روان
اعتقادات و اعمال مذهبی، برای حفظ سلامت روان سودمند است.

چند تن از پژوهشگران دانشگاه های علوم پزشكی بندرعباس و كرمان و اداره سلامت روان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكی، با استفاده از سه نوع پرسش نامه، تاثیر اعتقادهای مذهبی را در 80 دانشجوی دختر ارزیابی كردند.

بر اساس این بررسی كه نتایج آن در "مجله علمی دانشگاه علوم پزشكی قزوین" منتشر شد، اعمال مذهبی بر حفظ سلامت روان و كنترل درونی، تاثیر بسزایی دارد.

بر اساس این گزارش، پژوهشگران با توجه به تاثیر مثبت باورها و اعمال مذهبی در سلامت روان، استفاده از اعتقادات و مذهب را برای برنامه ریزی اقدام های بهداشت روانی، به ویژه در جوانان توصیه می كنند.

ژنهای عامل اضطراب شناسایی شدند
دانشمندان آلمانی و آمریکایی در تحقیقات خود ژنهایی را یافتند که با بروز رفتار اضطراب و دلواپسی ارتباط دارند.

محققان دانشگاه بن آلمان با همکاری گروهی از دانشمندان آمریکایی ژنهایی را یافتند که می توانند در خصوص این نکته توضیح دهد که چرا بعضی از ضربه های روحی در ذهن بعضی از افراد خاطرات بدی برجای می گذارند، روی بعضی دیگر به صورت استرس کابوس پس از آسیب روحی باقی می ماند و در گروهی دیگر با گذشت زمان اثرات آن آسیب به تدریج محو می شود.

براساس گزارش روزنامه تلگراف، نتایج این تحقیقات که در تازه ترین شماره مجله "نوروساینس رفتاری" منتشر شده است نشان می دهد که بعضی از افراد حامل یک گونه ژنتیکی هستند که انتقال دهنده های دوپامین را تنظیم می کند و به دلیل وجود این تغییر ژنتیکی نسبت به سایر افراد مضطرب تر به نظر می رسند. این دانشمندان با بررسی 96 زن با متوسط سن 22 سال به این نتایج دست یافتند.

این دانشمندان در این افراد تغییرات (الل های) ژنی با عنوان COMT را شناسایی کردند. ژن COMT آنزیمهایی را رمزگشایی می کند که انتقال دهنده های عصبی دوپامین را تفکیک کرده و سیگنالهای آنها را سست می کنند.

این دانشمندان دو "الل" را از این ژن با عنوان Val158 و Met158 شناسایی کردند که مستقل از نژاد، در حداقل نیمی از شرکت کنندگان یکی از این دو کپی آنها وجود داشت و نیمی دیگر حامل هر دو کپی از این ژن بودند.

پس از انجام آزمایشات ژنتیکی اندازه گیریهای روانشناسی روی این افراد انجام شد. در این آزمایش، شرکت کنندگان با یک شوک الکتریکی ضعیف که به ماهیچه های چشم آنها وارد شد تحریک شدند و در پاسخ به تحریک به سرعت پلک زدند. سپس به آنها تصاویری نشان دادن شد که از نظر احساسی بسیار خوشایند بودند (مثل تصاویری از بچه ها و یا حیوانات)، خنثی بودند (مثل توان عملکرد یک سشوار) و یا آزار دهنده (مثل سلاحها و یا قربانیان یک صحنه جنایت) بودند.

تعداد کل تصاویر 12 عکس بود که هر یک به مدت 6 ثانیه نشان دادن شد و در پی آن به مدت 35 ثانیه صدای سفید برای آنها پخش شد.

در این آزمایش مشخص شد افرادی که حامل دو کپی از الل Met158 ژن COMT بودند تاحد قابل ملاحظه ای به تصاویر ناگوار واکنشهای شدیدتری نسبت به حاملان دو کپی از الل Val158 و یا یک کپی از هریک از این الل نشان می دادند. همچنین افراد حامل این تغییر نسبت به افراد گروه کنترل بسیار مضطرب تر و دلواپس تر بودند.

نتایج این تحقیقات تائید می کند که تغییرات خاص در ژنی که دوپامین را تنظیم می کنند می تواند نقش مهمی در بروز احساسات منفی ایفا می کنند.

فشارهاي رواني خطر بروز ديابت را در مردان افزايش مي‌دهد
نتايج تحقيقات محققان سوئدي نشان مي‌دهد: نگراني، افسردگي و بي خوابي شبانه خطر بروز ديابت را در مردان افزايش مي‌دهد.

محققان معتقدند: مردان با استرس‌هاي روحي زياد، بيش از دو برابر سايرين در خطر ابتلا به ديابت نوع 2 هستند.

نتايج اين تحقيقات که بر روي حدود 2 هزار مرد و 3 هزار زن 51 تا 62 ساله صورت گرفته، چنين ارتباطي را در ميان زنان نشان نمي‌دهد.

اين محققان تصور مي‌کنند؛ استرس مي‌تواند در تنظيم نحوه آزاد سازي هورمون‌ها توسط مغز مؤثر باشد.

در اين مطالعه مرداني که سطح گلوکز (قند خون) طبيعي داشتند به سؤالاتي در مورد علائم فشارهاي روحي شامل نگراني، بي‌خوابي، افسردگي، بي تفاوتي و خستگي پاسخ دادند.

سپس 8 تا 10 سال بعد اين مردان براي تشخيص ديابت مورد آزمايش قرار گرفتند.

نتايج نشان داد: مردان با بالاترين ميزان فشارهاي رواني 2/2 برابر، بيشتر از سايرين در خطر ابتلا به ديابت هستند.

همچنين مطالعات بيشتر نشان داد: اين نتايج با عوامل ديگري مانند سن، شاخص جرم بدن (BMI)، سابقه خانوادگي ديابت، سيگار و... ارتباطي ندارد.

نتايج اين تحقيقات در نشريه «Diabetes Medicine» گزارش شده است.

گفتني است، در انگلستان نزديک به 2/2 ميليون نفر مبتلا به ديابت تشخيص داده شده‌اند و تخمين زده مي‌شود 500 هزار نفر هم هنوز تشخيص داده نشده‌اند.

فضای مغزی عامل اختلال وسواسی فکری - عملی کشف شد
نورلوژیستهای انگلیسی کشف کردند که کاهش فعالیت فضایی در مغز واقع در پشت چشمها منجر به توسعه اختلالات "وسواسی فکری- عملی" می شود.


محققان دانشگاه کمبریج در مقاله ای با عنوان "بدکاری فضای مداری پیشانی در بیماران متاثر از اختلال وسواسی فکری - عملی و ارتباط ساده آنها" که در تازه ترین شماره مجله "ساینس" منتشر کرده اند نشان دادند که کاهش فعالیت فضایی از مغز واقع در پشت چشمها می تواند نشان دهد که آیا یک فرد در معرض خطر توسعه اختلال وسواسی فکری - عملی (OCD) قرار دارد یا خیر.

OCD به عنوان یک اختلال روحی روانی شناخته می شود که از تفکرات و تکرار رفتارها نشأت می گیرد و اغلب از نسلی به نسل دیگر منتقل می شود.

مطالعات پیشین نشان می دهند که بیماران متاثر از این اختلال از بدکاری کورتکس مداری پیشانی (پشت چشمها) رنج می برند اما واضح نیست که آیا این فاکتور منجر به بروز علائم OCD می شود و یا تنها یک نشانگر ارثی ژنتیکی است که خطر این آسیب را افزایش می دهد.

این محققان فعالیت مغزی بیماران OCD و خویشاوندان آنها را مورد بررسی قرار دادند و این دو گروه را با گروه کنترل شرکت کننده در این آزمایش مقایسه کردند.

در این آزمایش از شرکت کنندگان خواسته شد که در یک سری تصاویر آزمون و خطا جستجو کرده و رتبه از پیش انتخاب شده تصاویر را شناسایی کنند.

در دوره این تمرین، محققان کاهش فعالیت کورتکس مداری پیشانی را هم در بیماران OCD و هم در خویشاوندان آنها نسبت به گروه کنترل مشاهده کردند.

نتایج این تحقیقات بر اهمیت این منطقه از مغز در اتخاذ تصمیمات روزانه تاکید می کند و می تواند به درک بهتر دلایل بروز OCD کمک کند.

تا 50 درصد افراد مصروع دچار مشکلات روانپزشکی می شوند
تحقیقات نشان می دهد افرادی که به طور مداوم و هر روز سیگار می کشند تا 18 برابر بیشتر از آنهایی که به ندرت سیگار می کشند دچار بیماریهای روحی می شوند.


به گزارش سلامت نیوز به نقل از گاردین، سیگار کشیدن به هر شکلی تهدیدی برای سلامت بدن به شمار می رود و کشیدن مداوم آن نیز به بهانه عادت و هر چیز دیگر تاثیرات روحی معکوس و ناخواسته ای در فرد برجای می گذارد.

محققان انگلیسی در لندن تعداد 112 نفر دچار بیماریهای روانی را از نظر کشیدن سیگار مورد بررسی قرار دادند و نتیجه این بود که بیش از 75 نفر آنها سیگار زیادی می کشیدند.

اما مسئله قابل ملاحظه این بود که گروهی که قبلا یک بیماری و یا اختلال روحی و روانی داشتند 2 برابر بیشتر به دنبال سیگار رفته بودند و نهایتا با افزایش مصرف به همان بیماری یا بیماری دیگری با شدت بیشتر دچار شده بودند.

مشکل دیگر در اینگونه افراد این است که چنانچه هر روز سیگار بکشند در طولانی مدت دچار انواع بیماریهای مزمن و انواع سرطانها نیز خواهند شد و بیماریهای روحی ایشان به شدت سخت تر و تبدیل به افسردگی دائم می شود.