سونار هوابرد جدید نیروی دریایی: سر نخی که گم شد

در اين بخش مي‌توانيد در مورد تجهيزات و تسليحات دريايي به بحث بپردازيد

مدیران انجمن: شوراي نظارت, مديران هوافضا, شوراي نظارت, مديران هوافضا

ارسال پست
Captain II
Captain II
پست: 473
تاریخ عضویت: جمعه 15 دی 1385, 12:37 pm
سپاس‌های ارسالی: 696 بار
سپاس‌های دریافتی: 4448 بار

سونار هوابرد جدید نیروی دریایی: سر نخی که گم شد

پست توسط TD » چهار شنبه 21 اسفند 1392, 1:57 am

تصویر
بیش از ۲۵۰۰ کیلومتر خط ساحلی در جنوب کشور که ناظر به حساس ترین آبهای دنیاست، وظیفه ای سنگین در برابر نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران قرار می دهد. بخشی از این وظیفه خطیر معطوف جنگ با یگانهای زیر سطحی دشمن خواهد بود. شرایط جغرافیایی خاص حاکم بر خلیج فارس و دریای عمان پویش زیر سطحی را در این مناطق بسیار سخت میسازد و تردد بالای کشتی های مختلف و ایجاد آلودگی صوتی شدید نیز تنها شرایط را برای نبرد با زیر دریایی های دشمن سخت تر میسازد. این شرایط سخت در خلیج فارس و دریای عمان برای مقابله با زیر دریایی ها، نیروهای دریایی منطقه ای و فرامنطقه ای حاضر در صحنه را هرچه بیشتر به استفاده از یگان های زیر سطحی ترغیب می کند.
نیروی دریایی ایالات متحده که روزگاری از زیر سطح آب های نیلگون خلیج فارس تنها برای شلیک موشکهای کروز تاماهاوک و پیاده سازی نیروهای ویژه استفاده نمود امروز در حال گسترش پتانسیل های خود می باشد. تست های اخیر نیروی دریایی امریکا برای ارسال پرنده های بی سرنشین جاسوسی از زیردریایی ها نمونه ای از این پیشرفت هاست. از طرفی سفارش اخیر نیروی دریایی سلطنتی عربستان برای ۵ فروند زیر دریایی تایپ ۲۰۹ ساخت کشور آلمان با امکان خرید ۲۰ فروند دیگر در آینده نزدیک تهدیدات زیر سطحی را به یک عامل پایدار در منطقه تبدیل ساخته است.با توجه به این تهدید در حال رشد و بسیار جدی در منطقه توان ضد زیر سطحی نیروی دیایی که به طور عمده بر مبانی خریدهای پیش از انقلاب استوار شده باید به طرز مناسب ارتقا یابد.
نیروی دریایی شاهنشاهی ایران پیش از انقلاب در برابر پیچیده ترین، گسترده ترین و به روز ترین تهدید زیر سطحی جهان یعنی شوروی قرار داشت. در این زمان به دلیل همسایگی با اتحاد جماهیر شوروی نتنها آبهای حساس خلیج فارس و دریای عمان بلکه دریای خزر نیز به عنوان محدوده تهدید تعریف می گشت. در برابر این تهدید نیروی دریایی شاهنشاهی به عنوان تابعی از استراتژی کلی تعریف شده توسط بلوک غرب بخش عمده ای از عملیات ضد زیر سطحی را به بخش هوادریای نیروی دریایی ارتش سپرد. برنامه مفصل خرید های ارتش شاهنشاهی که شامل بیش از ۲۰ فروند هواپیمای گشت دریایی P-3F “اوریون” و بیش از ۵۰ هلیکوپتر SH-3 سی کینگ و بل ۲۱۲ دریایی می شد با وقوع انقلاب ناکام ماند.
با شروع جنگ و با توجه عدم وجود یگانهای زیر سطحی در ساختار ارتش عراق، عمده توان هوا دریای ارتش معطوف به پشتیبانی از عملیاتهای دریایی و زمینی وظائف ترابری، مین روبی و مین گذاری و بعدها درگیری با یگانهای سطحی گشت پس از پایان جنگ نیز در راه ترمیم نیروهای مسلح با تغییر تهدیدات از بلوک شرق به بلوک غرب و تجربیات تلخ جنگ در مواجهه با یگانهای سطحی دشمن، جنگ زیر سطحی در اولویت نبود. در دهه ۷۰ شمسی و در حالی که کشور با اتکا به شیوه های نبرد نا متقارن برای رویارویی با توان نظامی ایالات متحده آماده میشد پرواز کلاسیک یگانهای هوادریا میان معرکه نبرد و جستجوی برای یافتن یگانهای زیر سطحی منطقی نبود، سلطه هوایی ایالات متحده این راهکار را به طور حتم به چالش می کشید. اما در سالهای اخیر با امکان به خدمت گیری سامانه های پدافند هوایی دوربرد اس۳۰۰ و ایجاد پوشش هوایی بر پهنه آبهای خلیج فارس و دریای عمان برای هواگرد های نیروی دریایی ارتش نبرد با زیرسطحی ها دوباره در دستور کار نداجا قرار گرفته است.
تصویر
هوادریای ارتش که برای تبدیل شدن به بزرگترین نیروی هوادریای منطقه تشکیل شده بود، در دوران جنگ آزمونهای سختی را می گذراند
نکته بسیار مهم در پیکره بندی خرید های قبل از انقلاب تکیه نیروهای هلیکوپتری (عمدتا هلیکوپتر های سی کینگ) به استفاده از سیستم سونار امریکایی مدل ASQ-18 می باشد. سیستم AQS-18 به عنوان نمونه صادراتی سیستم AQS-13 که برای بیش از ۴۰ در خدمت نیروهای دریایی بزرگ جهان همچون امریکا، انگلیس، ترکیه، یونان و … قرار دارد شامل یک یک مودول فرستنده با ۱۶ میکروفون سوار شده بر یک پوسته سیلندری است که در نمونه “ته خشک” با یک کابل به کنسول پردازنده/کنترل/نمایشگر در کابین هلیکوپتر وصل میشود. در نمونه “ته خیس” این مدول گیرنده/فرستنده توسط هلیکوپتر در آب رها شده و پس از مدت معینی برای استخراج و تحلیل اطلاعات جمع آوری می گردد. سیستم AQS-13/18 در سی و پنج سال بعد از انقلاب بهینه سازی های فراوانی به خود دیده اما با توجه به ساختار مدول فرستنده/گیرنده این بهینه سازی ها عمدتا معطوف به کنسول واقع شده در کابین خلبان و تا حدی کاهش فرکانس امواج خروجی سونار از مدول میباشد. حتی در صورت بهینه سازی این سیستم در داخل کشور، استفاده از نمونه سفارشی (با امکانات تقلیل داده شده) سنسوری که برای سالها در نیروی دریایی دشمن خدمت کرده است منطقی و عقلانی به نظر نمی رسد و باید به دنبال پروژه های داخلی برای جایگزینی این سونار بود.
در مورد تمامی پروژه های اعلام شده در نیروی دریایی ارتش یک مورد به شدت جلب توجه می کند. در حاشیه بازدید رهبری از نمایشگاه توانمندی های دفاعی در سال ۱۳۹۰، در حاشیه یک تصویر، یک آرایه حلقوی از میکروفون های یک سیستم نا شناخته سونار جلب توجه می کند. این آرایه ۳۶۰ درجه در واقع یک سونار هوابرد است چراکه سونارهای مستقر بر روی کشتی ها و زیردریایی ها به منظور حذف صداهای مزاحم ناشی از بدنه یا پروانه خود کشتی/زیردریایی باید زاویه پوشش کمتری داشته باشند (برای مثال آرایه های نیم دایره ای یا ربع دایره ای داشته باشند). نکته فابل توجه دیگر در این سیستم نبود فرستنده صوتی است که نشاندهنده “آرایه فازی” بودن این سونار جدید میباشد. سونارهای آرایه فازی در واقع از چند مودول فرستنده گیرنده تشکیل شده اند که می توانند با ارسال امواج صوتی با قدرتها و فرکانسهای متفاوت یک گلبرگ از امواج صوتی پدید آورده و برد کشف اهداف دریایی را به طرز چشمگیری بهبود بخشند.
تصویر
سونار رو نمایی شده جدید، به کنسول کنترل پیشرفته در پس زمینه تصویر دقت کنید

با توجه به مشخص بودن یک کنسول پیشرفته کنترلی در پشت صحنه بازدید رهبری از این سونار به نظر میرسد بهینه سازی روش های پردازشی و به اشتراک گذاری اطلاعات نیز مثل برنامه های ارتقائی سیستم AQS-13/18 در دستور کار بوده است. کاوشی کوتاه در پروژه های دانشگاهی رونمایی شده در باره طراحی و ساخت سونارها نشان می دهد طراحی سونارهای آرایه فازی فعال برای اولین بار سال۸۸ به طور رسمی اعلام گردیده است و پس ازاین تاریخ عمده تحقیقات ارائه شده به بهبود کیفیت سونارها با استفاده از حذف صداهای محیطی در دریا می باشد. در حوزه سونارهای غیر فعال در سال ۹۱ الگوریتمهای جدیدی برای تخمین فاصله هدف ارائه شده است. از جمله فعالیتهای قابل توجه دیگر در حوزه سونارهای غیر فعال استفاده از الگوریتم های هوشمند شناسایی زیر دریایی ها به وسیله انفجار نارنجک های زیر آبی می باشد. در این روش با انفجار چند بمب زیر آبی قدرتمند برای تولید پالس صوتی، امواج برگشتی با استفاده از یک سونار فعال بررسی و مکان زیر دریایی های دشمن شناسایی می گردد. با توجه به اینکه سونار های آرایه فازی توانایی استفاده هم به عنوان سونار فعال و هم به عنوان سونار غیر فعال را دارند تمام پژوهش های فوق قابل بکارگیری در این حسگر جدید می باشند.
سونار جدید ارائه شده برای استفاده در بالگرد های هوادریا، مثل هر سلاح دیگری جزو یک سیستم عمومی است که برای دفاع در برابر یک تهدید مشخص طراحی شده. هرچند جزئیات این سیستم عمومی برای عموم منتشر نشده، اما با این سرنخ محکم و با بررسی تهدیدات محتمل میتوان شبهی از این تفکر را دید. واقعیت اینست که زیر دریایی ها در یک نبرد همه جانبه برای نیروهای مسلح ایران تهدید با اولویت بالایی محسوب نمی شوند. در نقش حمله به اهداف زمینی این زیردریایی ها سکوی پرتاب همان موشکهایی هستند که از کشتی ها و هواپیما ها پرتاب می گردند، باید درنظر داشت که این سکوهای زیر سطحی میزان مهمات محدودی دارند و اصولا در دکترین دفاعی کشور دفاع در برابر این نوع حملات به سیستمهای پدافندی سپرده شده است. در نبرد دریایی نیز زیردریایی های سنگین غربی با تعداد محدودی اژدر ها و موشکهای سنگین اصولا تهدیدی برای دکترین مبتنی بر سرعت ایران محسوب نمی گردند. در هنگامه نبرد ناوهای سنگین ایرانی در پناه پدافند زمین پایه در نزدیکی سواحل و بنادر خواهند بود و بسیار بعید است که زیردریایی های سنگین امریکایی (هرچند با تجهیزات بسیار پیشرفته تر) وارد نبرد مستقم با زیردریایی های کوچک اما پرشمار نیروی دریایی ایران شوند،تعداد بالای خدمه زیردریایی های سنگین و آسیب پذیری بالای زیردریایی ها عملا امکان ریسک های تهاجمی گسترده را در صحنه نبرد از فرماندهان یگانهای زیر سطحی غربی می گیرد.
تصویر
زیردریایی های دلفین نیروی دریایی اسرائیل نیز تهدیدی برای امنیت کشور هستند

اما در سناریوی زمان صلح زیردریایی های متحدین یک تهدید عمده برای کشور محسوب می شوند. زیردریایی های متحدین بارها در درگیری های مختلف برای پیاده سازی نیروهای ویژه در سواحل دشمن، اجرای عملیات نفوذ به شبکه های ارتباطی زیر آبی استفاده شده اند، امروزه با توجه به تنشهای حاکم بر فضای بین الملل و نیز ساختارهای پیچیده اطلاعاتی و امنیتی کشور امکان استفاده از زیردریایی ها برای پیاده سازی نیروهای ویژه و مهمات، شنود شبکه های زیر آبی و یا شنود سیگنالهای جهت دار مخابراتی ارسالی از جزایر خلیج فارس به سکوهای سرزمینی ایران، وجود دارد. از طرفی خریدهای زیر سطحی کشورهای منطقه می تواند ناوگروهای نیروی دریایی ارتش را که برای انجام ماموریتهای مختلف راهی آبهای دور دست در خلیج عدن یا دریایی سرخ می گردند مورد تهدید قرار دهد.
اما باید توجه داشت در سناریوی صلح مقابله با تهدیدات بیش از آنکه نیازمند انهدام هدف باشد، نیازمند مراقبت پیوسته و اشراف بر تحرکات دشمن است. با توجه به نیازمندی به رصد مداوم آبهای منطقه، هوادریا با توجه به سرعت بالای بالگردها و امکان اجرای عملیات شناسایی غافلگیرانه به عنوان اصلی ترین اهرم کشور در برابر یگانهای زیر سطحی دشمن باقی خواهند ماند.

منبع : [لینک خارجی برای کاربران مهمان مخفی است، لطفا برای مشاهده لینک ثبت نام نموده و یا وارد سایت شوید]
****************************************************************************************************
گالری جامع رادارهای پدافند ایران -
تصاویر جالب ، سرگرم کننده و خنده دار - تصاویر جالب و خنده دار نظامی- گالری کامل قایق های نیروی دریایی ایران

**************************
وقتی خدا مشکلات تو رو حل می کنه

تو به توانایی های او ایمان داری

وقتی خدا مشکلاتت رو حل نمی کنه

او به توانایی های تو ایمان داره

ارسال پست

بازگشت به “تجهيزات و تسليحات دريايي”