تاثیر ظروف غذا بر سلامتی انسان

در اين بخش مي‌توانيد در مورد مباحث مرتبط با بهداشت به بحث بپردازيد.

مدیران انجمن: رونین, Dr.Akhavan, شوراي نظارت

ارسال پست
Major I
Major I
پست: 5234
تاریخ عضویت: پنج‌شنبه 25 خرداد 1385, 2:47 pm
سپاس‌های ارسالی: 1747 بار
سپاس‌های دریافتی: 4178 بار
تماس:

تاثیر ظروف غذا بر سلامتی انسان

پست توسط ganjineh »

 ، چيني، آركوپال، پيركس و بلور.اين‌ها اجزاي لاينفك آشپزخانه‌هاي امروزي هستند. البته هستند خانم‌هايي كههنوز هم اصالت چيني را با چيز ديگري عوض نمي‌كنند يا آن‌هايي كه دوستدارند با چند كاسه و بشقاب سفالي، رنگ و لعاب سنت را به زندگي مدرن امروزيتزريق كنند.

 
  عوض بعضي هم از خير هرچه سنت ونوستالژي است به راحتي گذشته‌اند و با سر به استقبال مدرنيته رفته‌اند وحتي سر ميز غذا هم راحتي را با چيزي عوض نمي‌كنند و به استقبال يك‌بارمصرف‌ها مي‌روند. 
  هر دسته كه هستيد، فراموش نكنيد جنس وكيفيت ظرفي كه در آن غذا مي‌خوريد، اگر از طعم و كيفيت غذا مهم‌تر نباشد،بي‌اهميت‌تر هم نيست، پس اين نكات را در انتخاب ظرف غذايتان به خاطر داشتهباشيد. 
 ‌ترين ظروف سفالي كه باستان شناسانموفق به يافتن آنها شده‌اند، مربوط به هزاره دهم پيش از ميلاد در محدودهبين‌النهرين است. قديمي‌ترين ظرف سفال ايراني نيز مربوط به ۸ هزار سال پيشاز ميلاد است كه در روستاي گنج‌دره در حوالي كرمانشاه يافته شده‌است. 
  هر حال ظروف سفالي را مي‌توانقديمي‌ترين ظروف غذاخوري ناميد ولي اين قدمت باعث فراموشي آنها نشده است وهنوز هم به ۲ شكل سنتي سفال و سراميك استفاده مي‌شوند. 
  كه لعاب مي‌خورد و مجدداً پختهمي‌شود به سراميك تبديل مي‌شود و امروزه اين ظروف سراميكي هستند كهبه‌عنوان ظروف غذاخوري استفاده مي‌شوند و ظروف سفالي بيشتر جنبه تزئينيدارند، چون سفال اگر لعاب نداشته باشد چربي و رطوبت را پس مي‌دهد. برايتهيه اين ظروف معمولاً از خاك كائولن به‌عنوان ماده اوليه به همراه مقداريكاه و شن به‌عنوان چسب استفاده مي‌شود. 
  مواد با آب مخلوط مي‌شوند و تركيبحاصل به شكل ظرف مورد نظر درمي‌آيد و سپس در كوره‌اي با حرارت حدود ۸۰۰درجه به مدت ۸ ساعت عمليات پخت صورت مي‌گيرد. سپس كوره خاموش مي‌شود وظروف شب تا صبح همانجا مي‌ماند و به آرامي خنك مي‌شود. 
  از اين مرحله با كمك اكسيدهاي رنگيفلزات آهن و آلومينيوم و مس و سرب، لعاب روي ظرف قرار مي‌گيرد و مجدداًعمليات پخت تكرار مي‌شود. ظرفي كه به اين ترتيب تهيه شده چون در درجهحرارت ۸۰۰ درجه پخته شده، توان تحمل حرارت بالايي دارد به‌طوري كه بعضي ازظروف سراميك را مي‌توان در ماكروفر يا روي شعله ملايم قرار داد. 
  كارشناسان هشدار مي‌دهند در استفادهاز ظروف سفالي و سراميك بايد از استفاده از ظروف آبي‌رنگ به‌عنوان ظروفغذاخوري پرهيز كرد چون اين ظروف داراي تركيبات سربي هستند و احتمال بروزمسموميت غذايي را ‌افزايش مي‌دهند. از محاسن اين ظروف مي‌توان به سبك بودنآنها نسبت به چيني‌ها و همچنين قيمت كمترشان نسبت به ظروف چيني و كريستالاشاره كرد. 
  يا روحي؟ مسئله اين  
  وقتي از كسي مي‌شنويد « قابلمهروحي» فكر مي‌كنيد اصل و نسب اين قابلمه از روي است و طرف به اشتباه آن راروحي تلفظ مي‌كند. اما در اين مورد، شما هم اشتباه مي‌كنيد. اين ظروفبه‌طور عمده از جنس آلومينوم هستند و براي سلامت انسان هم ضرر دارند. 
  مواد غذايي ترش اسيدي يا شور درظروف آلومينومي يا طبخ غذا در اين ظروف موجب خروج آلومينوم از ظرف و ورودآن به غذا مي‌شود. يبوست، اختلالات گوارشي، پوكي استخوان و آلزايمر ازمهم‌ترين عوارض ناشي از مصرف آلومينوم است. 
  يك تحقيق داخلي روي ظروف آلومينومينشان مي‌دهد كه در اثر پخت غذا در اين ظروف، يون‌هايي آزاد و به غذا اضافهمي‌شوند كه موجب بروز بيماري‌هايي مانند آلزايمر، راشيتيسم و عوارضي همچونغش، كم‌خوني مفرط و اختلال در هنگام راه‌رفتن مي‌شود. بر پايه نتايج اينتحقيق، هرچه مدت زمان پخت در اين ظروف بيشتر شود ميزان يون‌هاي آزاد شدهنيز افزايش مي‌يابد. همچنين استفاده از اسيدهاي خوراكي مثل سركه، آبليمو وآبغوره در غذا موجب افزايش آزاد شدن يون‌ها مي‌شود. 
  اين خطرات فقط مخصوص ظرف آلومينومينيست. ‌كارشناسان همچنين معتقدند در طبخ غذا از ظروف مسي هم نبايد استفادهكرد. نرم بودن فلز مس و ورود آن به غذا باعث مي‌شود كه در طولاني‌مدت فرددچار مسموميت شده و مس اضافي روي احشاء و اندام داخلي بدن اثرات سوئيبگذارد. 
  از كارشناسان عقيده دارند ظروفاستيل بهترين نوع ظروف براي پخت غذا هستند و درصورت استفاده از ظروف مسي،بايد اين ظروف قلع‌اندود باشند. البته جذب آهن فلزي از طريق سامانه گوارشپايين است. اما همان اندازه آهني كه از اين طريق وارد غذا ‌مي‌شود و جذبمي‌شود، نكته مثبتي در استفاده از اين ظروف به شمار مي‌آيد. 
  روزها ملامين‌ها از مهجورترين ظروفهستند. اما با وجود كاهش توليد ملامين، هنوز هم در اكثر خانه‌ها چند دستبشقاب و كاسه ملامين پيدا مي‌شود و خيلي‌ها به‌عنوان ظروف پيك‌نيك از اينجنس استفاده مي‌كنند. اين ظروف سبك و قابل حمل هستند و قيمت ارزاني دارندو ديرتر مي‌شكنند و براي استفاده در مسافرت و پيك‌نيك بسيار مناسب هستند. 
  اولين بار در حدود ۴۵ سال پيش در ايتاليا ساخته شد و از حدود ۳۵ سال پيش به ايران راه يافت. 
  فرآيند توليد ظروف ملامين درست واصولي انجام شود، مقدار لعاب كافي باشد و زمان پخت قطعه نيز كافي بودهباشد، اين ظروف مشكلي براي سلامتي افراد به وجود نمي‌آورند. 
  در هنگام مصرف اين ظروف هم توجه بهچند نكته حائز اهميت است: ظروف ملامين را نبايد با اجسام خشن مانند سيمظرف‌شويي شست، چون خش برمي‌دارند. 
  هنگام بريدن ميوه بايد مراقبباشيد تا چاقوي تيز با ظروف برخورد نكند و باعث از بين رفتن لعاب محافظنشود كه در اين صورت ميكروب‌ها به راحتي به ظروف نفوذ مي‌كنند و درنوبت‌هاي استفاده بعدي موجب آلودگي غذاها مي‌شوند. از سوي ديگر مرور زمانممكن است باعث از بين رفتن كيفيت اين ظروف يا لب‌پر شدن آنها شود. به‌دليلنفوذ ميكروب‌ها، استفاده از ملامين‌هاي ترك‌دار و كهنه توصيه نمي‌شود. 
  وجود مجموع اين محاسن، ملامين‌هامخالفاني هم دارند. مهندس فرساد، كارشناس بهداشت محيط در اين زمينهمي‌گويد: هرچند تا كنون سرطان‌زايي ظروف ملامين مشخص نشده ولي تحقيقات دراين زمينه ادامه دارد. در ضمن ظروف بهتر و سالم‌تر از ملامين نيز وجوددارد. 
  گفته دكتر كشاورز متخصص تغذيه،ملامين‌ها قابليت نگهداري رنگ را ندارند و استفاده از ملامين‌هاي رنگيبراي سلامت مضر است چون به مرور زمان اين رنگ وارد غذاها مي‌شود. وي اضافهمي‌كند: در تهيه ملامين ممكن است مقداري از مواد اوليه كه مونومرهاي سميهستند، باقي بمانند كه اين مواد هم به مرور وارد غذا مي‌شوند و براي سلامتافراد ضرر دارند. از سوي ديگر ماده‌اي كه به‌عنوان براق‌كننده به ظروفملامين اضافه‌ مي‌شود هم ممكن است براي سلامت افراد چندان بي‌ضرر نباشد. 
  در ميان كارشناسان بر سر استفادهاز ظروف ملامين اتفاق نظر وجود ندارد، اما همه متخصصان بر اين باورند كههنگام خريد ملامين بايد از استاندارد بودن و حك شماره پروانه بهداشتي ساختدر پشت اين ظروف مطمئن شويد زيرا ظروفي كه با مجوز وزارت بهداشت تهيهمي‌شوند از نظر استانداردهاي ملي و بين‌المللي كمترين مشكل را دارند وخطرات جدي مصرف‌كنندگان را تهديد نمي‌كند. 
مرکز انجمنهای تخصصی گنجینه دانش
[External Link Removed for Guests]
مرکز انجمنهای اعتقادی گنجینه الهی
[External Link Removed for Guests]
Major I
Major I
پست: 5234
تاریخ عضویت: پنج‌شنبه 25 خرداد 1385, 2:47 pm
سپاس‌های ارسالی: 1747 بار
سپاس‌های دریافتی: 4178 بار
تماس:

Re: تاثیر ظروف غذا بر سلامتی انسان

پست توسط ganjineh »

بنويسيم اوپال، بخوانيم آركوپال

نام اوپال برايتان آشنا نيست؟ اگر اوپال را نمي‌شناسيد، آركوپال را كه حتما شنيده‌ايد. بدنيست بدانيد كه «آرك» نام يك شركت معروف فرانسوي است كه اولين بار حدود ۱۰۰ سال پيش ظروف اوپال را توليد كرد و به همين دليل در ايران ما اين ظروف را به نام آركوپال مي‌شناسيم. اوپال در واقع ماده‌اي است ميان شيشه و چيني. از شيشه زيباتر و نشكن است و از چيني سبك‌تر است، چون به مراتب نازك‌تر از چيني است.

براي توليد اوپال از سيليس، آهك، شيشه خورده و كربنات سديم (مواد اوليه توليد شيشه) به همراه فلورايد يا فلدسپات و كريوليت كه نوعي مواد معدني هستند، به‌عنوان مواد اوليه استفاده مي‌شود. اين مواد در دماي ۱۵۰۰تا۱۶۰۰ درجه سانتيگراد ذوب مي‌شوند و سپس با استفاده از سامانه گريز از مركز، ظرف مورد نظر توليد مي‌شود. به‌دليل استفاده از همين سامانه گريز از مركز به جاي قالب و پرس است كه ظروف اوپال بسيار نازك‌تر و سبك‌تر از چيني‌ها هستند.

به اين ترتيب ظروفي توليد مي‌شود كه در واقع شيشه‌اي هستند ولي به علت وجود ماده سفيدكننده‌اي مانند فلورايد حالت چيني به خود مي‌گيرند. اكثر اوپال‌ها با انجام يك عمليات حرارتي به اسم «آنيل» در مقابل حرارت مقاوم مي‌شوند و مي‌توان از آنها در ماكروفر استفاده كرد. نقش گل روي ظرف هم طي همين عمليات آنيل پخته مي‌شود. براي ايجاد اين نقوش از عكس برگردان يا استامپ كه رنگ‌هاي مقاوم در برابر درجه حرارت هستند، استفاده مي‌شود.

چيني‌ها بدون حرف و حديث

ظروف چيني يكي از سالم‌ترين ظروف غذاخوري هستند كه از نظر ايجاد مشكل براي سلامتي هيچ حرف و سخني پشت سرشان شنيده نمي‌شود. اين ظروف همان طور كه از اسمشان پيداست اولين بار حدود ۳تا۴ هزار سال پيش در چين توليد شده‌اند. سابقه توليد صنعتي چيني در ايران هم به حدود ۳ تا ۴ سال پيش از انقلاب باز مي‌گردد.

خاك كائولن، فلدسپات (نوعي ماده معدني جلادهنده با نقطه ذوب پائين) و سيليس به همراه نوعي خاك چسبنده به نام بال‌كلي، مواد اوليه تهيه چيني هستند. توجه به اين مواد اوليه مشخص مي‌كند كه چيني‌ها يك نسبت خانوادگي هم با سراميك‌ها دارند.

تفاوت عمده اين دو جنس به درجه حرارت پخت آنها مربوط مي‌شود. حداكثر درجه حرارت پخت سراميك‌ها ۱۱۰۰ درجه است كه البته درجه حرارت داخل اين ظروف از اين مقدار كمتر است.

همين مسئله باعث مي‌شود كه در داخل ظروف سراميك خلل و فرج باقي بماند و اين ظروف از چيني‌ها سبك‌تر شوند و جذب آب داشته باشند و البته به همين دليل دوام آنها هم از چيني‌ها كمتر است. در مقابل، چيني‌ها در ۱۴۰۰ درجه پخت مي‌شوند و به همين دليل درجه ‌حرارت داخل و بيرون آنها يكسان شده و سنگين‌تر و با دوام‌تر هستند.

چيني‌ها بر خلاف جنس‌هايي مانند بلور در تماس با غذاي داغ زود داغ نمي‌شوند و همچنين با سرد و گرم شدن به راحتي نمي‌شكنند. همچنين اين ظروف هيچ‌گونه مواد سمي و مضري ندارند.

در تمام دنيا در مراسم تشريفاتي از ظروف چيني استفاده مي‌شود، اما چيني‌ها انواع گوناگوني دارند. مثلاً چيني‌هاي ضخيم و بسيار مقاوم معمولاً در هتل‌ها استفاده مي‌شوند و چيني كاغذي‌ كه نوعي چيني بسيار نازك و براق و استخواني بسيار گران قيمت است، در انگلستان و كره مورد استفاده قرار مي‌گيرد. ما ايراني‌ها هم معمولا از چيني پورسلن استفاده مي‌كنيم كه ضخامت متوسطي دارد و از جلاي خوبي برخوردار است.

در شستشوي ظروف چيني بهتر است از سفيدكننده‌ها و اجسام خشن مانند سيم ظرف‌شويي استفاده نشود تا جلاي لعاب از بين نرود.


همشهری آنلاین
مرکز انجمنهای تخصصی گنجینه دانش
[External Link Removed for Guests]
مرکز انجمنهای اعتقادی گنجینه الهی
[External Link Removed for Guests]
ارسال پست

بازگشت به “بهداشت عمومي”