گرچه پزشكان ممكن است روزي در آيندهاي نزديك بتوانند بخشهايي فرسودهي بدن را با ترزيق سلولهاي بنيادي كه به صورت بافتهاي خاص تمايز پيدا ميكند، ترميم كنند، اما اگر بتوانيم از راهي خود سلولهاي بدن را وادار كنيم كه خودشان را بازسازي كند، به دستاورد زيستشناختي بزرگتري دست پيدا كردهايم.
گلين لارسن، مدير شركت علمي بيوساينس هيدرا در بوستن، طي چهار سال گذشته اين روياي نوزايي را پيگيري ميكرده است. اما باهمكاري گروهي از پژوهشگران دانشگاه هاروارد داروهاي پروتييني ساختهاند كه رشد و نمو دوبارهي بافت ماهيچهاي را كه پس از يك حملهي قلبي مرده است، بر ميانگيزانند.
لارسن اين گونه توضيح ميدهد:" قلب همواره مولكولهايي از خود آزاد ميكند كه براي ماندگاري خود به آنها نياز دارد. آنچه كه ما انجام ميدهيم اين است كه اين را بهبود ببخشيم." اين شركت شايد نخستين شركتي باشد كه يك گام انقلابي در بهرهبرداري از اين فرآيندهاي طبيعي برداشته است تا بافت تازه را در جايي و زماني كه نياز هست، پرورش دهد. با بازگشت كارايي به ماهيچهي قلب، بيماران ميتوانند خيلي زود توان شنا كردن، دويدن و حتي باغباني را بازيابند. آنها پذيرش كمتري نيز براي نارساييهاي قلبي دارند كه هر ساله فقط در ايالات متحدهي آمريكا جان 50 هزار نفر را ميگيرد.
راهبرد درماني كه لارسن پيشنهاد ميكند بسيار ساده است. بيماران از دستگاه خودتزريقي بهره ميگيرند تا مولكولها پروتييني نوسازنده را به دورن جريان خونشان وارد كند. آن مولكولها طي گردش در خون به گيرندههاي خود بر سطح سلولها ماهيچهاي آسيب ديده پيوند ميشوند. سپس واكنشهاي زيستشيميايي را به راه مياندازند كه فعاليت ژنها بازدارندهي تقسيم سلولي، مانند ژنهاي سازندهي آنزيم p38 ، را مهار ميكنند. وقتي ژنهاي بازدارنده خاموش شدند، سلولهاي قلبي تازهاي پديد ميآيند و جاي بافت مرده را پر ميكند. با اين ترتيب، پس از چند هفته كاركرد ماهيچهي قلب بارديگر به آن بازميگردد.
آزمايشهايي كه روي جانوران آزمايشگاهي انجام شده، خوشايند بوده است. خرموشهايي كه دچار حملهي قلبي شده بودند، پروتييني به نام CRF-1 را براي 10 روز دريافت كردند. يك ماه پس از حملهي قلبي، بررسيها نشان داد كه كاركرد ماهيچهي قلبي آنها در مقايسه با موشهاي شاهد بيش از 20 درصد بهتر شده است. آزمايش روي انسانها نيز طي چند سال ديگر آغاز ميشود.
منبع:
Elizabeth Svoboda, In 2021 You'll Grow a New Heart, Popular Science, June 2006