پركار ترين سازمان هاي جاسوسي

[sayeh_roshan_1988]

مدت ها از پايان جنگ سرد و رقابت بين سازمان اطلاعات مركزي امريكا (CIA) و كميته امنيت دولتي شوروي (KGB) به عنوان مشهورترين و پر كارترين سازمان هاي جاسوسي جهان مي گذرد. به نظر مي رسد با سقوط اتحاد جماهير شوروي، سيا مهم ترين و قوي ترين رقيب خود را از دست داده باشد ولي آيا واقعاً چنين چيزي حقيقت دارد؟ هر چند در ظاهر اينگونه به نظر مي آيد كه سيا ديگر با يك رقابت واقعي در چهار گوشه جهان مواجه نباشد ولي كاملاً خلاف اين موضوع حقيقت دارد. در واقع سازمان هاي جاسوسي در كشور هاي مختلف جهان پركارتر از هميشه به فعاليت هاي خود مشغولند و توانايي تعدادي از آنها در جاسوسي از مهم ترين مراكز نظامي، اقتصادي و سياسي امريكا، سازمان هاي جاسوسي اين كشور را با چالش هاي جاسوسي فراواني مواجه كرده است. مقامات امريكايي مي گويند مدارك نگران كننده يي وجود دارد كه نشان مي دهد تعدادي از سازمان هاي جاسوسي جهان براي به دست آوردن اطلاعات حساس نظامي و اقتصادي از امريكا طرح هاي حساب شده يي دارند. آنچه در پي مي آيد شرح فعاليت تعدادي از پركارترين سازمان هاي جاسوسي جهان است.

سرويس اطلاعات جاسوسي خارجي روسيه (SVR)

سرويس اطلاعات خارجي روسيه (SVR) بر خلاف سازمان جاسوسي روسيه (FSB) كه در داخل مرز هاي روسيه فعال است و مسائل امنيتي داخلي را تحت كنترل دارد، كاملاً در بيرون از مرز هاي اين كشور فعاليت مي كند. در واقع وظيفه رسمي سرويس اطلاعات خارجي روسيه مبارزه با تروريسم و محافظت از منافع اقتصادي روسيه در جهان است. وظيفه غيررسمي اين سازمان نيز تحكيم قدرت سياسي در داخل روسيه است. البته روسيه سابقه بسيار قدرتمندي در جاسوسي دارد و تاريخ جاسوسي در اين كشور به دوران حكومت سزارها بر اين سرزمين بازمي گردد. با اين حال بعد از سقوط اتحاد جماهير شوروي KGB كه يك سازمان جاسوسي قدرتمند با اختيارات نامحدود بود به سازمان هاي كوچك تري با اختيارات بسيار محدود تقسيم شد. اما اين محدوديت ها مدت زيادي به طول نينجاميد و از زماني كه ولاديمير پوتين (يكي از اعضاي سابق KGB) سكان قدرت را در روسيه به دست گرفت، سرويس اطلاعات جاسوسي خارجي (SVR) توانست بسياري از اختيارات و اقتدار سابق سازمان هاي جاسوسي را به دست آورد. در حال حاضر مقامات امريكايي بر اين باورند كه ميزان جاسوسي اين سازمان در امريكا به ميزان فعاليت هاي جاسوسي آن در دوران جنگ سرد بازگشته است. «پيتر ارنست» مدير اجرايي موزه بين المللي جاسوسي در واشنگتن كه به عنوان مامور CIA بيش از سه دهه در رقابت هاي سازمانش با KGB حضور داشته اين باور را تاييد مي كند. ارنست در اين خصوص مي گويد: سازمان هاي جاسوسي روسيه امروز اگر مهم تر از گذشته نباشند كمتر از آن نيز نيستند و همانند گذشته از اهميت برخوردارند. وي در ادامه اظهارات خود با اشاره به اينكه روسيه اصلاً ميزان فعاليت هاي جاسوسي اش را كاهش نداده، مي گويد: SVR به شدت مظنون است كه نقش اصلي را در ترور «الكساندر ليتويننكو» جاسوس سابق KGB بازي كرده باشد.بعد از امريكا انگليس دومين كشوري است كه به شدت نگران ميزان فعاليت هاي جاسوسان روسي در اين كشور است. مقامات امنيتي انگليس بر اين باورند كه ميزان فعاليت هاي جاسوسي روسيه عليه انگليس همچنان در سطح دوران جنگ سرد قرار دارد. در همين خصوص «جاناتان اوانس» مدير سازمان ضدجاسوسي انگليس با اشاره به صرف هزينه هاي كلان و نيرو هاي فراوان براي مقابله با جاسوس هاي روسي تاكيد كرده كه هزينه هاي صرف شده در اين زمينه به همان اندازه يي است كه براي مقابله با القاعده به كار گرفته مي شود.

به گفته وي حداقل دو هزار فرد مرتبط با تروريسم و تهديدكننده امنيت ملي در خاك انگليس وجود دارد و اين در حالي است كه سازمان MI5 ديگر توان كافي براي تعقيب آنها را ندارد. اوانس با اشاره به اينكه برخي كشورها همچون گذشته به فعاليت مخفي به منظور كسب اطلاعات در خصوص فناوري هاي نظامي در انگليس و جاسوسي اقتصادي و سياسي از جمله حمله الكترونيكي به رايانه ها ادامه مي دهند، مي افزايد: با وجود پايان جنگ سرد سازمان MI5 كماكان بايد با فعاليت هاي جاسوسي روسيه، چين و چند كشور ديگر مقابله كند. وي در عين حال نگراني از هدر دادن پول و نيرو توسط سازمان و بي ثمر بودن مبارزه با جاسوسان را بجا دانست. البته پوتين چنين اتهام هايي را عليه سرويس اطلاعات خارجي تكذيب كرده و اين سازمان را يكي از حرفه يي ترين و كارآمدترين نهاد هاي امنيتي توصيف كرده است. در واقع بايد گفت كه طي ساليان اخير سازمان هاي جاسوسي روسيه به يكي از قدرتمندترين گروه هاي سياسي در اين كشور تبديل شده اند. اين در حالي است كه بسياري از ماموران سابق KGB نيز بسياري از پست هاي كليدي كرملين را در اختيار خود گرفته اند. يك ضرب المثل قديمي در روسيه مي گويد: «هيچ چيزي مثل جاسوسي نيست.»

وزارت امنيت ملي چين (MSS)

وزارت امنيت ملي چين نهاد امنيتي جمهوري خلق چين است. هر چند كه اين سازمان درگير فعاليت هاي داخلي در چين نيز است ولي در واقع بزرگ ترين و فعال ترين سرويس جاسوسي خارجي دولت چين نيز محسوب مي شود. اين سازمان به علت نقشي كه در جمع آوري اطلاعات داخلي و كنترل مخالفان سياسي داخلي دارد، گاهي اوقات پليس مخفي نيز خطاب مي شود. اين سازمان همچنين مشروعيت قانوني براي دستگيري و زنداني كردن افراد را نيز دارد. در واقع ماموريت اين سازمان ابراز اطمينان از امنيت كشور از طريق استفاده از ابزار هاي موثر عليه دشمنان، جاسوسي و مقابله با فعاليت هاي انقلابي است كه هدف آنها ايجاد اختلال در سيستم سوسياليستي چين است. ماموران اين سازمان در پوشش افراد غيردولتي نظير روزنامه نگار، تاجر، دانشجو، معلم و... در بسياري از كشور هاي جهان به جاسوسي مشغول هستند.

البته ساختار MSS بسيار شبيه به ساختار KGB است و مسووليت امنيت داخلي و جمع آوري اطلاعات خارجي را برعهده دارد. كارشناسان مسائل امنيتي بر اين باورند كه بيشترين حجم فعاليت هاي خارجي سازمان جاسوسي چين روي ايالات متحده امريكا و مخصوصاً در حوزه تكنولوژي هاي پيشرفته نظامي و صنعتي متمركز است.

MSS به جاي تكيه بر پرسنلي مشخص بر اين باور است كه هر شخصي ظرفيت بالقوه باارزشي براي جمع آوري اطلاعات در خصوص سيستم هاي تسليحاتي پيشرفته را طي زمان از طريق تماس هاي شخصي دارد. آقاي ارنست در اين خصوص مي گويد: «جاسوسي چيني متفاوت از جاسوسي غربي است.» وي در ادامه اظهارات خود مي گويد: «ما به دنبال رازي در جايي مي رويم ولي آنها گروهي به دنبال چيزي مي روند: آنها جزئيات كوچك را جمع آوري مي كنند و در كنار يكديگر قرار مي دهند.» به اين ترتيب اشخاصي كه اطلاعاتي را در اختيار آنها قرار داده اند هرگز متوجه اين موضوع نمي شوند كه با يك سرويس جاسوسي خارجي همكاري كرده اند. كارشناسان مسائل امنيتي امريكا نيز مي گويند هزاران ديپلمات، دانشجو و تجار چيني كه هر ساله به غرب مسافرت مي كنند شناخت جاسوسان اين كشور را به شدت دشوار مي كنند. چيني ها از طريق اين روش توانسته اند بسياري از سيستم هاي تسليحاتي امريكايي را به شيوه مهندسي معكوس بسازند. در همين حال به نظر مي رسد چيني ها تلاش هايشان را در مسير جاسوسي سايبر (اينترنتي) نيز به شدت افزايش داده اند. در سپتامبر 2007 پنتاگون چين را به جاسوسي اينترنتي از مراكز اطلاعاتي اينترنتي وزارت دفاع امريكا متهم كرد. اين در حالي است كه دولت هاي آلمان و انگليس نيز اتهام هاي مشابهي را عليه چين مطرح كرده اند.

در واقع يكي از پيچيده ترين مسائلي كه چند سالي است سرويس هاي اطلاعاتي امريكايي و غربي با آن مواجه هستند، روش هاي پيچيده يي است كه جاسوسان چيني از آن براي نفوذ به سيستم هاي اطلاعاتي - امنيتي و جمع آوري اطلاعات سياسي، اقتصادي و نظامي مورد نياز خود استفاده مي كنند. بنابر اظهارات مقامات عالي رتبه اطلاعاتي امريكا، آژانس هاي امنيتي چين در ميان 140 سرويس جاسوسي خارجي كه براي نفوذ به سازمان هاي اطلاعاتي و اطلاعاتي امريكايي تلاش مي كنند از پيچيده ترين روش ها استفاده مي كنند و اين مساله علاوه بر وارد آمدن خسارات بسيار سنگين اقتصادي باعث شده سرويس هاي امريكايي علاوه بر اختصاص دادن بخش زيادي از توان و نيروي انساني خود براي مقابله با جاسوسان چيني به فكر استخدام جاسوسان و نيرو هاي ضداطلاعات جديدي در سازمان هاي CIA و FBI بيفتند.

بنا بر اظهارات مقامات اطلاعاتي فعلي و پيشين امريكا، چيني ها از جنگ هاي عراق و افغانستان كه سبب انحراف توجه سرويس هاي اطلاعاتي امريكا شده سود برده اند و از اين فرصت براي جمع آوري اطلاعات حساس در مورد بمب هاي هسته يي امريكا و طرح موشك ها و كشتي هاي جنگي امريكا استفاده كرده اند. در همين خصوص «جوئل برنز» از مقامات عالي رتبه ضد جاسوسي امريكا مي گويد جنگ عراق و نبرد با تروريسم سبب شده بخش زيادي از نيروي ما صرف اين مسائل شود و در همين حال چيني ها در حال بهره جستن از اين موقعيت هستند. «گيت ريگن» از مقامات سابق سازمان اطلاعات مركزي امريكا (CIA) نيز كه متمركز بر مسائل چين بوده در اين خصوص مي گويد اگر مردم امريكا مي دانستند كه چه تعداد از نيرو هاي اطلاعاتي امريكا مسوول مقابله با چيني ها هستند وحشت مي كردند. او مي گويد خشم و نااميدي وي از كمبود ابتكار و منابع براي جاسوسي متقابل از چيني ها يكي از دلايلي بود كه باعث شده وي در سال 2006 بعد از 24 سال كار در CIA به كار خود پايان دهد. برنز نيز با تشريح فعاليت هاي جاسوسي چين به عنوان الگويي سخت و دردسرآفرين مي گويد كه از 140 سرويس اطلاعاتي كه براي نفوذ به آژانس هاي اطلاعاتي امريكا تلاش مي كنند چين بيشترين پشتكار را دارد و از پيچيده ترين روش ها استفاده مي كند. مقامات امريكايي مي گويند مدارك نگران كننده يي وجود دارد كه نشان مي دهد چين براي به دست آوردن اطلاعات حساس نظامي و اقتصادي طرح هاي حساب شده يي براي استخدام هزاران جاسوس حرفه يي و آماتور دارد.

چنين اظهاراتي از سوي مقامات امنيتي امريكا در شرايطي صورت مي گيرد كه بسياري از سازمان هاي امنيتي چين كه به احتمال زياد تحت كنترل MSS هستند به موفقيت هاي بسيار زيادي براي نفوذ به سازمان هاي امنيتي جهان دست يافته اند. براي مثال در دهه 1980
«جين ودايي» يكي از مترجمان سازمان CIA دستگير و متهم به جاسوسي براي چين شد. البته در سال 2003 سرويس هاي اطلاعاتي امريكا توانستند خانم
«كاترينا لنگ» را به جرم جاسوسي دوجانبه براي FBI و همچنين دولت چين دستگير كنند.